AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThis review therefore provides a conceptual basis for future theoretical integration.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
Purpose: This study aims to critically assess the explanatory strengths, limitations, and complementarities of five classical theoretical perspectives used to explain extreme sport participation: Type T Personality Theory, Sensation Seeking Theory, Flow Theory, Reversal Theory, and Edgework Theory. The review focuses on these foundational approaches despite the emergence of more recent integrative perspectives. Method: This study employed a critical integrative review approach. The five theories were classified into three analytical levels (personality-based, experience-based, and sociocultural-based) according to their primary explanatory focus. They were comparatively examined in terms of their theoretical foundations, explanatory mechanisms, strengths, and limitations. Results: The analysis demonstrates that the five theories explain different dimensions of extreme sport participation. Personality-based theories primarily explain individual predispositions toward participation, whereas Flow and Reversal theories focus on subjective experiences and motivational processes during participation. Edgework Theory primarily addresses the sociocultural meanings and structural context of voluntary risk-taking. The findings further indicate that no single theory adequately captures the multidimensional nature of extreme sport participation. Conclusion: The findings suggest that the five theories should not be viewed as mutually exclusive alternatives but as complementary perspectives that illuminate different dimensions of extreme sport participation. Their classification across personality, experiential, and sociocultural dimensions provides a comparative basis for understanding how individual predispositions, experiential processes, and sociocultural contexts contribute to participation. This review therefore provides a conceptual basis for future theoretical integration.
Özet
Amaç: Bu çalışma, ekstrem spor katılımını açıklamak için kullanılan beş klasik teorik perspektifin açıklayıcı güçlü yönlerini, sınırlılıklarını ve tamamlayıcılıklarını eleştirel olarak değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bunlar T Tipi Kişilik Teorisi, Duyum Arayışı Teorisi, Akış Teorisi, Tersine Dönüş Teorisi ve Sınır Deneyimi Teorisi. Derleme, yeni bütünleştirici perspektiflerin ortaya çıkmasına rağmen, bu temel yaklaşımlara odaklanmaktadır. Yöntem: Bu çalışma, eleştirel bütünleştirici derleme yaklaşımıyla gerçekleştirilmiştir. Beş kuram, birincil açıklama odaklarına göre üç analitik düzeyde (kişilik temelli, deneyim temelli ve sosyokültürel temelli) sınıflandırılmıştır. Teoriler teorik temelleri, açıklayıcı mekanizmaları, güçlü yönleri ve sınırlılıkları açısından karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bulgular: Analiz, beş teorinin ekstrem spor katılımının farklı boyutlarını açıkladığını göstermektedir. Kişilik temelli teoriler öncelikle katılıma yönelik bireysel yatkınlıkları açıklarken, Akış ve Tersine Dönüş teorileri katılım sırasındaki öznel deneyimlere ve motivasyonel süreçlere odaklanmaktadır. Sınır Deneyimi Teorisi ise gönüllü risk almanın sosyokültürel anlamlarını ve yapısal bağlamını ele almaktadır. Bulgular ayrıca, hiçbir tekil kuramın ekstrem spor katılımının çok boyutlu doğasını yeterince açıklayamadığını göstermektedir. Sonuç: Bulgular, beş kuramın birbirini dışlayan alternatifler olarak değil, ekstrem spor katılımının farklı boyutlarını aydınlatan tamamlayıcı perspektifler olarak değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Kuramların kişilik, deneyimsel ve sosyokültürel boyutlar üzerinden sınıflandırılması, bireysel yatkınlıkların, deneyimsel süreçlerin ve sosyokültürel bağlamların katılıma nasıl katkıda bulunduğunu anlamak için karşılaştırmalı bir temel sunmaktadır. Bu doğrultuda, çalışma gelecekteki teorik bütünleştirme çalışmaları için kavramsal bir temel sağlamaktadır.