Journals / Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi / 2026 / Cilt: 12 Sayı: 3

Comparison of central-local government bodies of Turkic Republics in legal framework

Türk Cumhuriyetlerinin Merkezi-Yerel Yönetim Organlarının Hukuksal Çerçevede Karşılaştırılması

Saliha Gizem Önder(Azerbaycan Cumhurbaşkanlığı Devlet İdarecilik Akademisi)0000-0003-0784-1729
Pages
471–501
Publication Date
2025-07-28
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In this context, it is shown that each country has formed its own unique legal model of governance, at the same time, certain general trends are observed, arising from a common historical and political context.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The analysis of institutional changes in the administrative systems of the Turkic republics that gained independence after the collapse of the Soviet Union is of great scientific importance.
📊
Key Findings & Data:These changes had a serious impact on the organisational structure, functional division and mutual relations of central and local government bodies.
💡
Conclusion & Impact:In this context, it is shown that each country has formed its own unique legal model of governance, at the same time, certain general trends are observed, arising from a common historical and political context.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Türk cumhuriyetleri · cumhurbaşkanlığı · bakanlar kurulu

Abstract

The analysis of institutional changes in the administrative systems of the Turkic republics that gained independence after the collapse of the Soviet Union is of great scientific importance. These changes had a serious impact on the organisational structure, functional division and mutual relations of central and local government bodies. In particular, the formation and activity of the presidential institution, the Council of Ministers, local executive authorities and local self-government bodies on the legal basis constitute the pillars of this system. In the article, on the basis of the constitutions and legislative acts of Azerbaijan, Kazakhstan, Kyrgyzstan, Uzbekistan and Turkmenistan, the organisation, distribution of powers and institutional relations of the above-mentioned administrative bodies are comparatively examined. In this context, it is shown that each country has formed its own unique legal model of governance, at the same time, certain general trends are observed, arising from a common historical and political context.

Özet

Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra bağımsızlık kazanan Türk Cumhuriyetlerinin yönetim sistemlerinde gerçekleşen kurumsal değişikliklerin analizi önemli bilimsel bir değer taşımaktadır. Bu değişiklikler, merkezi ve yerel yönetim organlarının organizasyonel yapısına, fonksiyonel bölüşümüne ve karşılıklı ilişkilerine önemli ölçüde etki etmiştir. Özellikle, Cumhurbaşkanlığı kurumu, Bakanlar Kurulu, mülki yönetim ve yerel yönetim organlarının hukuki temeller üzerine şekillenmesi ve faaliyetleri, bu sistemin temel direklerini oluşturmaktadır. Makalede, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan’ın anayasaları ve yasal düzenlemeleri çerçevesinde, söz konusu yönetim organlarının organizasyonu, yetki dağılımı ve kurumsal ilişkileri karşılaştırmalı bir şekilde incelenmektedir. Bu bağlamda, her bir ülkenin kendine özgü hukuki yönetim modeli geliştirdiği, ancak ortak tarihsel ve siyasi bağlamdan kaynaklanan bazı ortak eğilimlerin de gözlemlendiği vurgulanmaktadır.

🔖

Cite This Article

Önder, S. G. (2025). Comparison of central-local government bodies of Turkic Republics in legal framework. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, Cilt: 12 Sayı: 3, 471–501. https://doi.org/10.46868/atdd.2025.948

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (16)

  1. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası. (2016). 12 noyabr 1995-ci ildə qəbul edilmişdir (26 sentyabr 2016-cı il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Bakı.
  2. Bələdiyyələrin statusu haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu. (2024). 2 iyul 1999-cu ildə qəbul edilmişdir (18 oktyabr 2024-cü il tarixində olan dəyişiklik və əlavələr). Bakı.
  3. Eto normal'naya praktika i samoupravleniye Respubliki Kazakhstan. (2001). 23 yanvar 2001-ci ildə qəbul edilmişdir. Almatı.
  4. Izbiratel’nyy okrug Turkmenistan. (2023). 18 may 1992-ci ildə qəbul edilmişdir (21 yanvar 2023-cü il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Aşqabad.
  5. Konstitutsii Respubliki Karakalapakstan. (2021). 9 aprel 1993-cü ildə qəbul edilmişdir (12 fevral 2021-ci il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Daşkənd.
  6. Konstitutsii Respubliki Kazakhstan. (2022). 30 avqust 1995-ci ildə qəbul edilmişdir (5 iyun 2022-ci il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Almatı.
  7. Konstitutsiya Respubliki Uzbekistan. (2023). 8 dekabr 1992-ci ildə qəbul edilmişdir (30 aprel 2023-cü il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Daşkənd.
  8. Kyrgyz Respblikasynskiy izbiratel'nyy okrug. (2021). 5 may 1993-cü ildə qəbul edilmişdir (5 may 2021-ci il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Bişkək.
  9. Naxçıvan Muxtar Respublikasının Konstitusiyasının təsdiq edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Konstitusiya Qanunu. (2018). 29 dekabr 1998-ci ildə qəbul edilmişdir (24 aprel 2018-ci il tarixində olan dəyişiklik və əlavələr). Bakı.
  10. Nazhmite zdes', chtoby uznat' bol'she ob administratsii i organizatsiyakh. (2021). 20 oktyabr 2021-ci ildə qəbul edilmişdir. Bişkək.
  11. V sleduyushchem razdele my rassmotrim Uzbekistan. (2024). 2 sentyabr 1993-cü ildə qəbul edilmişdir (10 oktyabr 2024-cü il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Daşkənd.
  12. Yerli icra hakimiyyətləri haqqında Əsasnamə”nin təsdiq edilməsi barədə Azərbaycan Respublıkası Prezidentinin Fərmanı. (2024). 6 iyun 2012-ci ildə qəbul edilmişdir (30 may 2024-cü il tarixində olan dəyişiklik və əlavələr). Bakı.
  13. Zakon respubliki Uzbekistan o vnesenii izmeneniy i dopolneniy v zakon respubliki uzbekistan «ob organakh grazhdanskogo obshchestva». (2013). 23 aprel 2013-cü ildə qəbul edilmişdir. Daşkənd.
  14. Zakon Turkmenistana o mestnom samoupravlenii. (2022). 15 yanvar 2003-cü ildə qəbul edilmişdir (20 noyabr 2022-ci il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Aşqabad.
  15. Zakon Turkmenistana o mestnykh predstavitel'nykh organakh gosudarstvennoy vlasti. (2023). 10 may 2010-cu ildə qəbul edilmişdir (3 iyun 2023-cü il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Aşqabad.
  16. Zakon Turkmenistana o mestnykh predstavitel'nykh organakh gosudarstvennoy vlasti. (2023). 1 oktyabr 2011-ci ildə qəbul edilmişdir (3 iyun 2023-cü il tarixdə olan dəyişiklik və əlavələr). Aşqabad.