AI Summary & Key Takeaways
AI InsightAnahtar kelimeler: Üstün yetenekli çocuklar, erken müdahale, uygulama ve araştırma merkezi
📌 3 Key Takeaways
Abstract
Amaç: Üstün yetenekli bireylerin mümkün olan en erken dönemde tanılanması kadar onları bu yeteneklerini geliştirecek düzeyde desteklemek önem taşımaktadır. Dünya’da ve Türkiye’de üstün yetenekli bireylerin tanılama ve desteklenmesinde farklı uygulamalar göze çarpmaktadır. Üstün yetenekli çocuklar genellikle ilk yıllarda yeterli tanılanamama, uygun olmayan sınıflara yerleştirilme veya uygun olmayan müfredat programlarını takip etme riski altındadırlar. Bunun yanında, bireylerin yeteneklerini saklama, öğretmenlerin durumlarını göz ardı etmesi gibi riskler de söz konusudur. İlkokul ve sonrasında ise, üstün yetenekli çocukların eğitimsel ihtiyaçlarının karşılanmasında normal okul müfredatı yetersiz kalmaktadır. Hızlandırma, gruplama ve zenginleştirme yöntemleriyle desteklenerek üstün yetenekli çocukların eğitim ihtiyaçlarının karşılanabileceği düşünülmektedir. Bu amaçla Türkiye’de geçmişten bu güne çeşitli isimlerde örgün ve yaygın eğitim kurumları görev almaktadır. Konuyla ilgili olarak birkaç üniversite bünyesinde üstün yetenekli çocuklar için uygulama ve araştırma birimlerinin oluşturulduğu görülmektedir. Bu çalışmada, üstün yetenekli bireylerin ilkokul döneminde tanılanması ve devam eden süreçte desteklenmesi amacıyla hizmet veren Karabük Üniversitesi Üstün Yetenekliler Uygulama ve Araştırma Merkezi amaç ve temel faaliyet alanlarını tanıtmak amaçlanmıştır. Sonuç: Merkez, kuruluşundan bu yana 104 üstün yetenekli öğrenciye yönelik çalışmalarını sürdürmektedir. Çalışmada, Merkez faaliyetleri kapsamında üstün yetenekli bireylerin tanılanması, desteklemeye yönelik eğitim öğretim, veli ve öğretmen eğitimi, rehberlik ve danışma hizmetleri, sosyal faaliyetler gibi faaliyet alanları ele alınmıştır. Merkez olarak uygulanan eğitim modeli literatür bilgileri ve üstün yetenekli bireylerle ilgili uygulanan diğer modellerle karşılaştırılmış, uygulamanın alana katkısı ve karşılaşılan olumlu/olumsuz durumlar tartışılmıştır. Anahtar kelimeler: Üstün yetenekli çocuklar, erken müdahale, uygulama ve araştırma merkezi
Özet
Amaç: Üstün yetenekli bireylerin mümkün olan en erken dönemde tanılanması kadar onları bu yeteneklerini geliştirecek düzeyde desteklemek önem taşımaktadır. Dünya’da ve Türkiye’de üstün yetenekli bireylerin tanılama ve desteklenmesinde farklı uygulamalar göze çarpmaktadır. Üstün yetenekli çocuklar genellikle ilk yıllarda yeterli tanılanamama, uygun olmayan sınıflara yerleştirilme veya uygun olmayan müfredat programlarını takip etme riski altındadırlar. Bunun yanında, bireylerin yeteneklerini saklama, öğretmenlerin durumlarını göz ardı etmesi gibi riskler de söz konusudur. İlkokul ve sonrasında ise, üstün yetenekli çocukların eğitimsel ihtiyaçlarının karşılanmasında normal okul müfredatı yetersiz kalmaktadır. Hızlandırma, gruplama ve zenginleştirme yöntemleriyle desteklenerek üstün yetenekli çocukların eğitim ihtiyaçlarının karşılanabileceği düşünülmektedir. Bu amaçla Türkiye’de geçmişten bu güne çeşitli isimlerde örgün ve yaygın eğitim kurumları görev almaktadır. Konuyla ilgili olarak birkaç üniversite bünyesinde üstün yetenekli çocuklar için uygulama ve araştırma birimlerinin oluşturulduğu görülmektedir. Bu çalışmada, üstün yetenekli bireylerin ilkokul döneminde tanılanması ve devam eden süreçte desteklenmesi amacıyla hizmet veren Karabük Üniversitesi Üstün Yetenekliler Uygulama ve Araştırma Merkezi amaç ve temel faaliyet alanlarını tanıtmak amaçlanmıştır. Sonuç: Merkez, kuruluşundan bu yana 104 üstün yetenekli öğrenciye yönelik çalışmalarını sürdürmektedir. Çalışmada, Merkez faaliyetleri kapsamında üstün yetenekli bireylerin tanılanması, desteklemeye yönelik eğitim öğretim, veli ve öğretmen eğitimi, rehberlik ve danışma hizmetleri, sosyal faaliyetler gibi faaliyet alanları ele alınmıştır. Merkez olarak uygulanan eğitim modeli literatür bilgileri ve üstün yetenekli bireylerle ilgili uygulanan diğer modellerle karşılaştırılmış, uygulamanın alana katkısı ve karşılaşılan olumlu/olumsuz durumlar tartışılmıştır