Journals / Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 20 Sayı: 1

Ortaokul Öğrencilerinin Okuma Becerileri Üzerine Bir İnceleme

Mustafa Armut(AHİ EVRAN ÜNİVERSİTESİ, EĞİTİM FAKÜLTESİ)0000-0001-9574-0615
Mustafa Türkyılmaz(AHİ EVRAN ÜNİVERSİTESİ, EĞİTİM FAKÜLTESİ)0000-0002-5509-2702
Pages
217–236
Publication Date
2018-04-01
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Ulaşılan sonuçlar ilgili literatürle karşılaştırılarak tartışılmıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin akıcı okuma becerileri ile okur öz yeterlik algı ve okumaya yönelik tutum düzeyleri, sosyal medya kullanımları arasındaki ilişkinin incelenmesi; metin türlerine göre akıcı okuma düzeylerinin değişip değişmediğinin ortaya konması amaçlanmıştır.
📊
Key Findings & Data:Çalışmaya Yozgat il merkezinden tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilen 340 ortaokul öğrencisi katılmıştır.
💡
Conclusion & Impact:Ulaşılan sonuçlar ilgili literatürle karşılaştırılarak tartışılmıştır.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:öz yeterlik · sosyal medya · Okuma

Özet

Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin akıcı okuma becerileri ile okur öz yeterlik algı ve okumaya yönelik tutum düzeyleri, sosyal medya kullanımları arasındaki ilişkinin incelenmesi; metin türlerine göre akıcı okuma düzeylerinin değişip değişmediğinin ortaya konması amaçlanmıştır. Çalışmaya Yozgat il merkezinden tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilen 340 ortaokul öğrencisi katılmıştır. Araştırma, nicel desenlerden betimsel ve ilişkisel tarama modelinde yürütülmüştür. Çalışma sonuçlarına göre akıcı okuma ile katılımcıların okur öz yeterlik algı düzeyleri arasında olumlu ve anlamlı yönde bir ilişki vardır. Buna paralel okumaya yönelik tutum ile akıcı okuma arasında da olumlu yönde bir ilişki tespit edilmiştir. Sosyal medyaya sahip olan öğrencilerin olmayanlara kıyasla daha akıcı okudukları; bilgilendirici metnin diğer metinlere kıyasla daha düşük akıcılıkla okunduğu görülmüştür. Öyküleyici metnin en akıcı okunan metin olduğu anlaşılmıştır. Ulaşılan sonuçlar ilgili literatürle karşılaştırılarak tartışılmıştır.

🔖

Cite This Article

Armut, M., Türkyılmaz, M. (2018). Ortaokul Öğrencilerinin Okuma Becerileri Üzerine Bir İnceleme. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt: 20 Sayı: 1, 217–236. https://doi.org/10.17556/erziefd.330587

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (71)

  1. Aksaçlıoğlu, A. G., & Yılmaz, B. (2007). Öğrencilerin televizyon izlemeleri ve bilgisayar kullanmalarının okuma alışkanlıkları üzerine etkisi. Türk Kütüphaneciliği, 21(1), 3-28. url: http://tk.org.tr/index.php/TK/article/viewFile/8/8
  2. Aktaş, Ş., & Gündüz, O. (2015). Yazılı ve sözlü anlatım okuma-dinleme-konuşma-yazma (20. Baskı). Ankara: Akçağ Yayınları.
  3. Akyol, H., Yıldırım, K., Ateş, S. Çetinkaya, Ç., & Rasinski, T. V. (2014). Okumayı değerlendirme öğretmenler için kolay ve pratik bir yol. Ankara: Pegem Akademi.
  4. Al-Menayes, J. J. (2015). Social media use, engagement and addiction as predictors of academic performance. International Journal of Psychological Studies, 7(4), 86-94. url: http://www.ccsenet.org/journal/index.php/ijps/article/viewFile/53975/29241
  5. Balcı, A. (2015). Sosyal bilimlerde araştırma yöntem, teknik ve ilkeler (11. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
  6. Barth, A. E., Tolar, T. D., Fletcher, J. M., & Francis, D. (2014). The effects of student and text characteristics on the oral reading fluency of middle-grade students. Journal of Educational Psychology, 106(1), 162-180. doi: 10.1037/a0033826
  7. Başaran, M. (2013). Okuduğunu anlamanın bir göstergesi olarak akıcı okuma. Kuram ve Uygulamalarda Eğitim Bilimleri, 13(4), 2277-2290. doi: 10.12738/estp.2013.4.1922
  8. Baştuğ, M. (2012). İlköğretim 1. kademe öğrencilerinin akıcı okuma becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Yayımlanmamış doktora tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  9. Baştuğ, M., & Akyol, H. (2012). The level of prediction of reading comprehension by fluent reading skills. Journal of Theoretical Educational Science, 5(4), 394-411. url: https://pegem.net/dosyalar/dokuman/139067-20140131154637-1.pdf
  10. Baştuğ, M., & Keskin, H. K. (2012). Okuma becerilerinin okuma ortamı açısından karşılaştırılması: Ekran mı kâğıt mı. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(3), 73-83. url: http://dergipark.gov.tr/download/article-file/32340
  11. Baştuğ, M., & Keskin, H. K. (2015). Akıcı okuma becerileri ile anlama düzeyleri (basit ve çıkarımsal) arasındaki ilişki. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(3), 227-244. url: http://dergipark.gov.tr/download/article-file/15972
  12. Bilge, H. (2015). Ortaokul öğrencilerinin akıcı okuma becerilerinin çeşitli değişkenlere göre karşılaştırılması. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzincan. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  13. Browne, M.W., & Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. K. A. Bollenve J. & S. Long (Eds.), Testing structural equation models (pp.136–162). Newbury Park, CA: Sage.
  14. Büyüköztürk, Ş. ( Ed. ) (2015). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
  15. Chiu, M. M., & McBride-Chang, C. (2006). Gender, context, and reading: a comparison of students in 43 countries. Scientific Studies of Reading, 10(4), 331-362. doi: abs/10.1207/s1532799xssr1004_1
  16. Coşkun, E. (2002). Lise II. sınıf öğrencilerinin sessiz okuma hızları ve okuduğunu anlama düzeyleri üzerine bir araştırma. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  17. Çetinkaya, F. Ç., Ateş, S., & Yıldırım, K. (2016). Prozodik okumanın aracılık etkisi: Lise düzeyinde okuduğunu anlama ve akıcı okuma arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Electronic Turkish Studies-International Periodical for the Languagaes, Literatıre and History of Turkish and Turkic, 11(3), 809-820. doi: 10.7827/TurkishStudies.9339
  18. Dökmen, Ü. (1994). Okuma becerisi, ilgisi ve alışkanlığı üzerine psiko-sosyal bir araştırma. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
  19. Duran, E., & Sezgin, B. (2012). Rehberli okuma yönteminin akıcı okumaya etkisi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32(3), 633-655. url: http://dergipark.gov.tr/download/article-file/76924
  20. Eyüp, B., & Uzuner Yurt, S. (2015). Ortaokul öğrencilerinin okuma tutumları ve okuduğunu anlama öz yeterlikleri arasındaki ilişki. Journal of Academic Studies, 17(67). url: http://eds.a.ebscohost.com/eds/pdfviewer/pdfviewer?sid=ba3fdf44-c990-4c88-b7a5-902f02243070%40sessionmgr4010&vid=1&hid=4108
  21. Gürbüz, A. (2015). Altı dakika yönteminin akıcı okumaya etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uşak. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  22. Güzel-Özmen, R. (2011). Evaluating the effectiveness of combined reading interventions on improving oral reading fluency of students with reading disabilities. Electronic Journal of Research in Educational Psychology, 9(3), 1063-1086. url: http://investigacion-psicopedagogica.org/revista/new/english/index.php
  23. Hasbrouck, J., & Tindal, G. A. (2006). Oral reading fluency norms: A valuable assessment tool for reading teachers. The Reading Teacher, 59(7), 636-644. doi: 10.1598/RT.59.7.3
  24. Hudson, R. F., Lane, H. B., & Pullen, P. C. (2005). Reading fluency assessment and instruction: What, why, and how. The Reading Teacher, 58(8), 702-714. doi: 10.1598/RT58.8.1
  25. Hudson, R. F., Pullen, P. C., Lane, H. B., & Torgesen, J. K. (2008). The complex nature of reading fluency: a multidimensional view. Reading & Writing Quarterly, 25(1), 4-32. doi: 10.1080/10573560802491208
  26. Hunley, S. A., Davies, S. C., & Miller, C. R. (2013). The relationship between curriculum-based measures in oral reading fluency and high-stakes tests for seventh grade students. RMLE Online, 36(5), 1-8. doi: pdf/10.1080/19404476.2013.11462098
  27. İnnalı, H.Ö., & Aydın, İ.S. (2014). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin okur öz yeterliklerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Turkish Studies-International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 9(9), 651-682. url: http://www.turkishstudies.net/Makaleler/1519892275_41%C4%B0nnal%C4%B1H.%C3%96zg%C3%BCr-vd-edb_S-651-682.pdf
  28. Kalaycı, Ş. (2008). SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri. Ankara: Asil Yayınevi.
  29. Kaman, Ş. (2012). Akıcı okuma stratejilerini kullanmanın ilköğretim üçüncü sınıf öğrencilerinde okuma becerisini geliştirmeye etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırşehir. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  30. Karakoç Öztürk, B. (2015). Ortaokul öğrencilerinin okur öz yeterlikleri üzerine bir araştırma Adana ili örneği. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(21), 908–936. doi: 10.14520/adyusbd.23976
  31. Kaya, D., & Doğan, B. (2016). Birinci sınıf öğrencilerinin akıcı okumalarının değerlendirilmesi. Electronic Turkish Studies-International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic 11(3), 1435-1456. doi: 10.7827/TurkishStudies.9283
  32. Keskin, H. K. (2012). Akıcı okuma yöntemlerinin okuma becerisi üzerindeki etkisi. Yayımlanmamış doktora tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  33. Keskin, H. K., & Baştuğ, M. (2011). İlköğretim dördüncü sınıf öğrencilerinin sesli okuma ve konuşma prozodileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. 10. Ulusal Sınıf Öğretmenliği Eğitimi Sempozyumu, 5-7. http://www.pegem.net/Akademi/sempozyum_detay.aspx?id=122288 adresindan alındı.
  34. Keskin, H. K., Baştuğ, M., & Akyol, H. (2013). Sesli okuma ve konuşma prozodisi: ilişkisel bir çalışma. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(2), 168-180. url: http://dergipark.ulakbim.gov.tr/mersinefd/article/view/1002000365
  35. Keskin, H., & Akyol, H. (2014). Yapılandırılmış okuma yönteminin okuma hızı, doğru okuma ve sesli okuma prozodisi üzerindeki etkisi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 2(4), 107-119. url: http://dergipark.gov.tr/aded/issue/1361/16049
  36. Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (2 nd Edt.). Guilford Press.
  37. Kuhn, M. R., & Stahl, S. A. (2003). Fluency: a review of developmental and remedial practices. Journal Of Educational Psychology, 95(1), 3-21. doi: 10.1037/0022-0663.95.1.3
  38. Manguel, A. (2015). Okumanın tarihi. Fusun Elioğlu (Çev.). Ankara: Yapı Kredi Yayınları.
  39. McKenna, M., Kear, D., & Ellsworth, R. (1995). Children's attitudes toward reading: a national survey. Reading Research Quarterly, 30(4), 934-956. doi:10.2307/748205
  40. Moyo, M., & Abdullah, H. (2013). Enhancing and enriching students' reading experience by using social media technologies. Mousaion, 31(2), 135-153. url: http://journals.co.za/content/mousaion/31/2/EJC155991
  41. National reading panel report (2000). U.S.: National Institute of Child Health and Human Development.
  42. Nevill, M. A. (2008). The ımpact of reading self -efficacy and the regulation of cognition on the reading achievement of an intermediate elementary sample (Order No. 3303552). Available from ProQuest Dissertations & Theses Global. (304404501). Retrieved from https://search.proquest.com/docview/304404501?accountid=139676
  43. Nielsen, P. J. (1978). Attitude toward reading and reading-related concepts among elementary students. Reading Horizons, 18, 110-113. url: http://scholarworks.wmich.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2387&context=reading_horizons#page=32
  44. Owusu-Acheaw, M. (2016). Social media usage and its impact on reading habits: A study of koforidua polytechnic students. International Journal of Social Media and Interactive Learning Environments, 4(3), 211-222. doi: abs/10.1504/IJSMILE.2016.079493
  45. Özbay, M., & Uyar, Y. (2009). İlköğretim ikinci kademe öğrencileri için okumaya yönelik tutum ölçeğinin geliştirilmesi geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Journal of New World Science Academy, 4(2), 632–651. url: http://dergipark.gov.tr/download/article-file/185959
  46. Paige, D. D., & Magpuri-Lavell, T. (2014). Reading fluency in the middle and secondary grades. International Electronic Journal of Elementary Education, 7(1), 83-96. url: http://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ1053599.pdf
  47. Paige, D., Magpuri-Lavell, T., Rasinski, T., & Rupley, W. (2015). Fluency differences by text genre in proficient and struggling secondary students. Advances in Literary Study, 3(04), 102-117. url: http://file.scirp.org/pdf/ALS_2015101315370039.pdf
  48. Phillips, J. (2002). A study of the relationships among grade fours' reader self-perceptions, reading ability, parental self-efficacy, parental role construction, child development beliefs, and gender. Doctoral dissertation, Memorial University of Newfoundland. Retrieved from http://research.library.mun.ca/1670/
  49. Pircioğlu, A. (2016). Ölçünlü Türkiye Türkçesini okulda öğrenen çocukların okuma yanlışlarını düzeltmede ve onları akıcı okumaya ulaştırmada tekrarlı okuma yaklaşımının etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Rize. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  50. Rasinski, T. (2001). Revisiting reading rate as a diagnostic tool for reading difficulties. Annual Meeting of the American Educational Research Association, Seattle. url: http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED453246.pdfâ
  51. Rasinski, T. (2004). Creating fluent readers. Educational Leadership, 61(6), 46-51. url: http://educationalleader.com/subtopicintro/read/ASCD/ASCD_364_1.pdf
  52. Rasinski, T. V. (2004). Assessing reading fluency. Pacific Resources for Education and Learning (PREL), 1-25. url: http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED483166.pdf
  53. Rasinski, T. V., Chang, S. C., Edmondson, E., Nageldinger, J., Nigh, J., Remark, L., et al. (2016). Reading Fluency and College Readiness. Journal of Adolescent & Adult Literacy. 0(0), 1-8. doi: 10.1002/jaal.559
  54. Rasinski, T. V., Padak, N. D., McKeon, C. A., Wilfong, L. G., Friedauer, J. A., & Heim, P. (2005). Is reading fluency a key for successful high school reading. Journal of Adolescent & Adult Literacy, 49(1), 22-27. doi: 10.1598/JAAL.49.1.3
  55. Rasinski, T., Yıldırım, K. & Nageldinger, J. (2011). Building fluency through the phrased text lesson. The Reading Teacher, 65(4), 252-255. doi: 10.1002/TRTR.01036
  56. Seçkin, Ş. (2012). Okuma güçlüğü olan ve olmayan ilköğretim öğrencilerinin okuma akıcılıkları. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. url: https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  57. Smith, J. K., Smith, L. F., Gilmore, A., & Jameson, M. (2012). Students' self-perception of reading ability, enjoyment of reading and reading achievement. Learning and Individual Differences, 22(2), 202-206. doi: 10.1016/j.lindif.2011.04.010
  58. Solheim, O. J. (2011). The impact of reading self-efficacy and task value on reading comprehension scores in different ıtem formats. Reading Psychology, 32(1), 1-27. doi: 10.1080/02702710903256601
  59. Tindal, G., Nese, J. F.,& Alonzo, J. (2009). Criterion-related evidence using easyCBM [R] reading measures and student demographics to predict state test performance in grades 3-8. Technical Report 0910. Behavioral Research and Teaching, University of Oregon. Retrieved from http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED531549.pdf
  60. Torgesen, J. K, & Hudson, R. F. (2006). Reading fluency: Critical issues for struggling readers. Samuels, S.J., & Farstrup, A. (Eds.), Reading fluency: The forgotten dimension of reading success. Newark, DE: International Reading Association.
  61. Türkyılmaz, M. (2015). Facebook bağımlılığı ölçeğinin Türkçeleştirilmesi ve Facebook bağımlılığının okuma becerisine etkisi. The Journal of Academic Social Science Studies, 36, 265-280. doi: http://dx.doi.org/10.9761/JASSS2942
  62. Ulu, M., & Başaran, M. (2015). Video öz değerlendirme tekniğinin akıcı okuma becerisinin gelişimine etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 38(38), 1-10. url: http://birimler.dpu.edu.tr/app/views/panel/ckfinder/userfiles/17/files/DERG_/38/1-10.pdf
  63. Ülper, H., & Yağmur, K. (2016). Akıcı sessiz sözcük okuma testinin geliştirilmesi. İlköğretim Online, 15(2), 581-593. doi: http://dx.doi.org/10.17051/io.2016.91112
  64. Ülper, H., Yaylı, D. & Karakaya, İ. (2013). Okur özyeterlik ölçeğinin geliştirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(1), 85-100. url: http://dergipark.ulakbim.gov.tr/aeukefd/article/view/5000086791
  65. Üstten, A. U. (2014). Evaluation of reading fluency and reading errors of 9th grade students with a view to diagnosing the sources of reading difficulties. Educational Research and Reviews, 9(10), 277-285. doi: 10.5897/ERR2013.1687
  66. Valencia, S. W., Smith, A. T., Reece, A. M., Li, M., Wixson, K. K., & Newman, H. (2010). Oral reading fluency assessment: Issues of construct, criterion, and consequential validity. Reading Research Quarterly, 45(3), 270-291. doi: 10.1598/RRQ.45.3.1
  67. Yıldırım, K. & Rasinski, T. (2014). Reading fluency beyond English: Investigations into reading fluency in Turkish elementary students. International Electronic Journal of Elementary Education, 7(1), 97-106. Retrieved from https://search.proquest.com/docview/1630429491?accountid=139676
  68. Yıldız, M. (2013). Okuma motivasyonu, akıcı okuma ve okuduğunu anlamanın ilköğretim beşinci sınıf öğrencilerinin akademik başarılarındaki rolü. Turkish Studies-International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 8(4), 1461–1478. url: http://www.acarindex.com/dosyalar/makale/acarindex-1423933003.pdf
  69. Yıldız, M., Yıldırım, K., Ateş, S. & Çetinkaya, Ç. (2009). An evaluation of the oral reading fluency of 4th graders with respect to prosodic characteristic. Journal of Human Sciences, 6(1), 353-360. url: https://j-humansciences.com/ojs/index.php/IJHS/article/view/622
  70. Yılmaz, M. (2008). Kelime tekrar tekniğinin akıcı okuma becerilerini geliştirmeye etkisi. Gazi Üniversitesi Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(2), 323–350. url: http://www.tebd.gazi.edu.tr/index.php/tebd/article/viewFile/160/147
  71. Zutell, J. & Rasinski, T. (1991). Training teachers to attend to their students' oral reading fluency. Theory Into Practice, 30(3), 211-217. Retrieved from http://www.jstor.org/stable/1476883