Bir tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinin çevre bilincinin değerlendirilmesi

Özet

Amaçlar: Araştırma, Ankara'da bulunan bir yükseköğretim kurumuna bağlı tıp fakültesinde bulunan son sınıf öğrencilerinin çevre bilincinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Gereç-Yöntem: Kesitsel tipte olan bu araştırmaya tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinin (412 öğrenci) 342'si (%83.0) katılmıştır. Veriler, Ağustos 2000'de, Çevre Bilinci Araştırma Formu ile gözlem altında toplanmıştır. Analizler, EPİ INFO 6.0 kullanılarak yapılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin yaş ortalaması 23.71 olup öğrencilerin % 54.7'si erkektir. Öğrencilerin çoğunluğu (%74.4) hava kirliliğini azaltmak için okula/işe yürüyerek, bisikletle veya toplu taşıma araçlarıyla gitmek istediklerini, yine bu düşünceyle raylı sistemi kullanmak istediklerini (%87.1) belirtmişlerdir. Öğrenciler (%72.3) çevre sorunlarıyla uğraşmayı, yalnızca hükümetin sorunu olarak görmemekte, bunun tek tek bireylerin sorunu olduğunu düşünmektedir. Öğrencilerin çoğu (%81.8) işlerine gelmese bile çevreyi kirletme suçu işleyen fabrika/şirketlerin ürünlerini almaktan vazgeçeceklerini, çok az bir kısmı (%18.8) kapı kapı dolaşıp çevreyle ilgili broşür dağıtmak istediklerini söylemiştir. Öğrencilerinin büyük bir kısmının (%69.8) hava kirliliğini azaltmak için vergi verme taraftarı olmadığı, yine yarıya yakının (%43.1) aylık gelirinin bir bölümünü çevreyle ilgili bir vakfa bağışlamak istemedikleri görülmüştür. Öğrencilerin büyük bir çoğunluğunun çevre kirliliği konusunda ne yapabileceklerini öğrenmek için bir resmi kuruluşa başvurmadıkları (%90.3), bir kuruluşun çevreyi iyileştirmeye yönelik bir toplantısına katılmadıkları (%85.6) ve çevreyle ilgili yayınlara abone olmadıkları (%91.4) görülmektedir. Öğrenciler cıvanın zararlı seviyelerde bulunduğu ürünleri, okyanus suyunda yok olmayan maddeleri, ozon incelmesi kavramını, küresel ısınmanın atmosferdeki büyük deliklerle ilişkisini yüksek oranda bilmektedirler. Çevre bilinci ile ilgili sorular puanlandırılarak çevre bilinci puanı hesaplanmıştır. 50 üzerinden en fazla 40 puan alınmıştır. Öğrencilerin aldıkları ortalama puan 27.47'dir. Araştırmaya katılan öğrencilerin %53.2'si 28 ve üzerinde puan almışlardır. Öğrencilerin 21. yüzyılda önemli sorun olacağını düşündükleri çevre sorunu konu başlıkları arasında; ormansızlaşma (%10.1), hava kirliliği (%8.0), nüfus patlaması (%7.8), nükleer silahlar (%7.3) ve endüstriyel atıklar (%7.1) bulunmaktadır. Sonuç: Öğrencilerin çevre bilinci konusunda yetersiz oldukları saptanmıştır. Araştırmada ortaya çıkan bilgi eksikliklerinin düzenli eğitim programlarıyla tamamlanması, yüksek eğitim programlarında çevreyle ilgili konuların düzeyli, düzenli ve etkili bir biçimde ele alınmasına önem verilmelidir.