Journals / Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi / 2010 / Sayı: 53

Muhabbettent tarikata: Bektaşî tarikatı’nın oluşum sürecinde Kızıldeli’nin rolü

Pages
153–190
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Ayrıca, Kızıldeli dergâhının işlevi üzerinde de duracak ve Bektaşi tarikatının oluşum ve gelişim süreçleri üzerinde bu dergâhın etkisini irdeleyecektir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bektaşi tarikatının bu gün bilinen hâliyle Balım Sultan tarafından 16. yüzyıl başlarında kurulduğu kabul edilmektedir.
📊
Key Findings & Data:Hacı Bektaş Veli ile Balım Sultan arasında geçen iki yüz elli yıla yakın süre ise tarikatın oluşum sürecini teşkil etmektedir.
💡
Conclusion & Impact:Ayrıca, Kızıldeli dergâhının işlevi üzerinde de duracak ve Bektaşi tarikatının oluşum ve gelişim süreçleri üzerinde bu dergâhın etkisini irdeleyecektir.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Özet

Bektaşi tarikatının bu gün bilinen hâliyle Balım Sultan tarafından 16. yüzyıl başlarında kurulduğu kabul edilmektedir. Hacı Bektaş Veli ile Balım Sultan arasında geçen iki yüz elli yıla yakın süre ise tarikatın oluşum sürecini teşkil etmektedir. Bektaşi tarihinin bu ilk dönemi gerek tasavvuf anlayışı gerekse tarihsel süreç bakımından henüz aydınlatılabilmiş değildir. Elinizdeki makale karanlıkta kalan bu döneme Kızıldeli üzerinden bir ışık tutma amacını taşımaktadır. Bir taraftan Hacı Bektaş Veli etrafında oluşan sohbet hâlkalarının zamanla nasıl kitleleri yönlendiren bir tarikata dönüştüğünü anlamaya çalışırken diğer taraftan bu süreçte Kızıldeli’nin oynadığı rolü tesbit etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, Kızıldeli dergâhının işlevi üzerinde de duracak ve Bektaşi tarikatının oluşum ve gelişim süreçleri üzerinde bu dergâhın etkisini irdeleyecektir.

🔖

Cite This Article

YILDIRIM, R. (2010). Muhabbettent tarikata: Bektaşî tarikatı’nın oluşum sürecinde Kızıldeli’nin rolü. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, Sayı: 53, 153–190. https://ajindex.com/articles/130873

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (19)

  1. A. ARŞİV BELGELERİ: BOA, C. EV. 16639. BOA, C. EV. 16639. BOA, EV. MKT. CHT. 190/107. BOA, HAT. 292/17411-1.
  2. BOA, HAT. 686/33344-2.
  3. BOA, MD 7: 543. BOA, Musa Çelebi Dosyası. BOA, TD 20. BOA, TD 370. BOA, TD 470. BOA, TD 77. İstanbul Atatürk Kitaplığı, MC 0/89. TKGM KKA, TD 562. B. KİTAP VE MAKALELER AHMET RİFAT EFENDİ (2007): Gerçek Bektaşilik. Mir’âtü’l-mekâsid fî def’i’l-mefâsid. haz. Salih Çift. İstanbul:
  4. İz Yayıncılık. AKTEPE, M. Münir (1949): Osmanlı Türkleri’nin Rumeli’ye Yerleşmeleri. Yayınlanmamış Doktora Tezi. İstanbul. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü. ASLANOĞLU, İbrahim (2000):
  5. Pir Sultan Abdallar, İstanbul: Can Yayınları. AŞIKPAŞAZÂDE, Derviş Ahmed (1949): Tevârih-i Âl-i Osman. haz. Nihâl Atsız. İstanbul:
  6. Türkiye Yayınevi.
  7. BAHA SAİT BEY (1927): “Bektâşîler III”. Türk Yurdu. no: 28. Nisan: 305-341.
  8. BARKAN, Ömer Lütfi (1942): “Osmanlı İmparatorluğunda bir İskan ve Kolonizasyon Metodu olarak Vakıflar ve Temlikler; İstila Devirlerinin Kolonizatör Türk Dervişleri ve Zaviyeler”, Vakıflar Dergisi II: ????? BAYRAM, Mikâil (2005): Sosyal ve Siyasi Boyutlarıyla Ahi Evren – Mevlânâ Mücadelesi. Konya. BELDICEANU-STEINHERR, Irène (1999): “Osmanlı Tahrir Defterlerinde Seyyid Ali Sultan: Heterodox İslam’ın Trakya’ya Yerleşmesi”. Sol Kol: Osmanlı Egemenliğinde Via Egnatia (1380 – 1699). ed. Elizabeth A. Zachariadou. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları: 50-72.
  9. BIRGE, John K. (1937):
  10. The Bektashi Order of Dervishes, London-Hartford, Conn. COŞAN, Esat (1982): Makâlât. Ankara:
  11. Seha Neşriyat. EFLAKİ, Ahmet (2001a): Ariflerin Menkıbeleri. cilt I. çeviren Tahsin Yazıcı. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
  12. EFLAKİ, Ahmet (2001b): Ariflerin Menkıbeleri. cilt II. çeviren Tahsin Yazıcı. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
  13. ELVAN ÇELEBİ (1995): Menâkıbu’l-Kudsiyye fî Menâsibi’l-Ünsiyye. haz. İsmail E. Erünsal ve Ahmet Yaşar Ocak. Ankara:
  14. Türk Tarih Kurumu. ERGUN, Sadeddin Nüzhet (1955): Bektaşi Şairleri ve Nefesleri, vol. I, İstanbul:
  15. İstanbul Maarif Kitaphanesi. ERSAL, Mehmet (2009): Veli Baba Sultan Ocağı. Köln: Alevi-Bektaşi Kültür Enstitüsü. FAROQHI, Suraiya (1976): “Agricultural activities in a Bektashi center: The Tekke of Kızıl Deli, 1750-1830”, SF 35: 69-96.
  16. GÖKBİLGİN, M. Tayyib (2008): Rumeli’de Yürükler, Tatarlar ve Evlâd-ı Fâtihân. İstanbul: İşaret Yayınları. (Birinci Baskı 1957).
  17. GÖLPINARLI, Abdülbâki (1992): Alevî Bektaşî Nefesleri, İstanbul:
  18. İnkılap Yayınevi.
  19. GÖLPINARLI, Abdülbâki (1995): Vilâyet-nâme. Manâkıb-ı Hünkâr Ha