Nitekim Kur’ân’ın Türkçe çevirilerine baktığımızda; birçok mealde, tefsirî tercüme yönteminin işlevsel bir değer kazanamadığını; önemli oranda harfî tercüme yönteminin uygulandığını, ama başarılı olunamadığını görürüz.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:Usûlü’t-Tefsir ve Ulûmu’l Kur’ân ile ilgili eserlerde, Kur’ân’ın başka dillere çevirisi incelendiğinde genel olarak iki tür çeviriden bahsedildiği görülmektedir: Harfî ve tefsirî tercüme… Müellifler, harfi tercümenin, çeşitli nedenlerle, Kur’ân-ı Kerim için mümkün olamayacağını ittifakla kabul ederken; en uygun yöntemin, daha işlevsel ve kolay olduğu gerekçesiyle tefsirî tercüme olduğunu belirtirler.
📊
Key Findings & Data:Bizce de Kur’ân’ı başka dile çevirme konusunda harfî tercüme işlevsel bir değere sahip değildir; ancak tefsirî tercüme de gerektiği kadar işlevsel ve aktüel bir değere ulaşamamıştır.
💡
Conclusion & Impact:Nitekim Kur’ân’ın Türkçe çevirilerine baktığımızda; birçok mealde, tefsirî tercüme yönteminin işlevsel bir değer kazanamadığını; önemli oranda harfî tercüme yönteminin uygulandığını, ama başarılı olunamadığını görürüz.
🔬Design:Experimental Field Trial
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Kur’ân · Tercüme · Harfi Tercüme
Özet
Usûlü’t-Tefsir ve Ulûmu’l Kur’ân ile ilgili eserlerde, Kur’ân’ın başka dillere çevirisi incelendiğinde genel olarak iki tür çeviriden bahsedildiği görülmektedir: Harfî ve tefsirî tercüme… Müellifler, harfi tercümenin, çeşitli nedenlerle, Kur’ân-ı Kerim için mümkün olamayacağını ittifakla kabul ederken; en uygun yöntemin, daha işlevsel ve kolay olduğu gerekçesiyle tefsirî tercüme olduğunu belirtirler. Bizce de Kur’ân’ı başka dile çevirme konusunda harfî tercüme işlevsel bir değere sahip değildir; ancak tefsirî tercüme de gerektiği kadar işlevsel ve aktüel bir değere ulaşamamıştır. Nitekim Kur’ân’ın Türkçe çevirilerine baktığımızda; birçok mealde, tefsirî tercüme yönteminin işlevsel bir değer kazanamadığını; önemli oranda harfî tercüme yönteminin uygulandığını, ama başarılı olunamadığını görürüz.
Piriş, Şaban, Kur‟an-ı Kerim‟in Türkçe Anlamı, İlkbahar Yay., İstanbul, 1998.
Sevinç, Resul, Arapçada Cümle Yapısı, Ensar Yay., İstanbul, 2007.
T.D.K., Büyük Türkçe Sözlük, Ankara, 1988.
Taberî, Muhammed İbn-i Cerir, Camiu‟l Beyan fi Te‟vili‟l-Kur‟ân, Daru‟l- Kutubi‟l- İlmiyye, Beyrut, 2009.
Ünal, Ali, Kur‟an-ı Kerim ve Açıklamalı Meali, Define Yay., İstanbul, 2008.
Varol, Ahmet, Kur‟an-ı Kerim Meali, Madve Yay., İstanbul, 1997.
Yavuz, A. Fikri, Kur‟an-ı Kerim ve Meal-i Âlisi, Sönmez Neşriyat, İstanbul, 1974.
Yazır, Elmalılı Hamdi, Kur‟ân-ı Kerîm ve Meâli (Haz. ve Notl.: Dücane Cündioğlu), İslamoğlu Yay., İstanbul, 1993.
Yıldırım, Suat, Kur‟an-ı Hâkim ve Açıklamalı Meali, Işık Yay., İstanbul, 2002.
Zehebî, Muhammed Hüseyn, et-Tefsir ve‟l-Mufessirûn, Mektebetu Vehbe, Kahire, 1995.
Zemahşeri, Ebu‟l Kasım Mahmud b. Ömer, el-Keşşaf an-Hakaiki‟t-Tenzil ve „Uyuni‟l- Ekavil fi Vucuhi‟t-Te‟vil, Tahk. ve Tahric: Adurrezak el-Mehdi, Dar-u İhya-i Turasi‟l-Arabî, Beyrut, 1997.
Akdemir, Salih, Son Çağrı Kur‟an, Ankara Okulu Yay., Ank. 2004.
Albayrak, Halis, Tefsir Usulü, Şule Yay., İstanbul, 1998.
Altuntaş, Halil, Kur‟an‟ın Tercümesi ve Tercüme ile Namaz Meselesi, T.D.V. Yay., Ankara.
Altuntaş, Halil-Şahin, Muzaffer, Kur‟an-ı Kerim Meâli, D. İ. B., Ankara, 2007.
Atay, Hüseyin, Kur‟an-ı Kerim ve Türkçe Anlamı, S/E/K Yay., Ankara, 1995.
Aydüz, Davut, Tefsir Tarihi, Çeşitleri ve Konulu Tefsir, Işık Akademi Yay., İstanbul, 2010.
Ayverdi, İlhan, Misalli Büyük Türkçe Sözlük, Kubbealtı Yay., İstanbul, 2008.
Bilmen, Ömer Nasuhi, Kur‟ân-ı Kerim ve Türkçe Meâl-i Âlisi, Akçağ Yay.,1996.
Bulaç, Ali, Kur‟an-ı Kerim ve Türkçe Anlamı, Çıra Yay., İstanbul, 2009.
Cerrahoğlu, İsmail, Tefsir Usulü, T.D.V., Ankara, 2006.
Çantay, Hasan Basri, Tefsirli Kur‟an Meali: Kur‟an-ı Hâkim ve Meal-i Kerim. Haz: M. A.Yekta Saraç. Risale Yay., İstanbul, 2005.