Vicâde Rivâyet Lâfızları ve Diğer Hadis Usûlü Istılahlarıyla İrtibatı”

Özet

Her bir alanda elde edilen bilginin değeri, bağlayıcılık yönü açısından önemli olduğugibi dînî konularda da aynı öneme hâizdir. Hz. Peygamber’e ait olan bilgi ile O’na ait olmayanbilginin birbirinden itina ile ayırd edilmesi de son derece önemlidir. Zira dînî ve dünyevîhayatını Kur’ân ve Sünnet perspektifinden yönlendiren Müslümanların, güvenilir bilgiyeolan ihtiyaçları ortadadır. Dinin temel kaynaklarından biri olan hadislerin senedinin zikredilmesi,râvîleri hakkında bilgi verdiği gibi rivâyet esnasında kullanılan lafızlar da, o hadisinnasıl elde edildiği hakkında bilgi vermektedir. Hadis usûlü âlimlerinin tesbit ettiği rivâyetlafızları ya da edâ lafızları, zikredilen hadis sayesinde elde edilen bilginin kıymetini ifade etmektedir.Rivâyet edilen hadisin hangi usûllerle alındığını ve yine hangi yollarla nakledildiğiniisnadta kullanılan kalıp ifadeler haber vermektedir. Hadislerin yazılmasının yaygınlaştığıdönemlerden itibaren görülen tahammül ve edâ yollarından vicâde metoduyla rivâyetedilen hadislerde de kullanılan rivâyet lafızları bellidir. Diğer taraftan vicâde yoluyla elde edilenhadisin ifade ettiği bilginin değeri de yine hadis usûlü âlimleri tarafından ortaya konmuştur.