Journals / Ombudsman Akademik / 2026 / Sayı: ÖZEL SAYI 3 (AİLE) Özel Sayı

The Functions of the Family Institution in the Creation and Transmission of Traditional Cultural

GELENEKSEL KÜLTÜRÜN YARATIMI VE AKTARIMINDA AİLE KURUMUNUN İŞLEVLERİ

Mehmet Özdemir(Artvin Çoruh Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Türk Halk Edebiyatı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi)0000-0002-9046-4735
Pages
137–165
Publication Date
2025-11-27
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Therefore, although the family has undergone various transformations from the earliest Turkish societies to the present day due to cultural changes, it has always been a unifying institution.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:In this article the phenomenon of family, one of the most important dynamics of Turkish society, is analyzed in the context of the creation, transmission, and preservation of traditional culture.
📊
Key Findings & Data:In this context, the article analyzes the phenomenon of family and evaluates it together with today's interactions.
💡
Conclusion & Impact:Therefore, although the family has undergone various transformations from the earliest Turkish societies to the present day due to cultural changes, it has always been a unifying institution.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Aile · Folklor · Kültürel Miras

Abstract

In this article the phenomenon of family, one of the most important dynamics of Turkish society, is analyzed in the context of the creation, transmission, and preservation of traditional culture. In this context, the article analyzes the phenomenon of family and evaluates it together with today's interactions. For this purpose, the scope and position of the concept of family will be questioned, and inferences will be drawn about the phenomenon of family today. At this point, it can be said that literary text reflect the period. Narratives and representations that are reflections of folk life include many traditions and customs. Humans and the family, one of its social institutions, have been the main creators, performers, and transmitters of folklore for centuries. The family is an organizing institution in the transmission of traditions and customs in terms of individual and social dynamics. From lifestyle to folk economy, from handicrafts to clothing, from rites of passage to culinary culture, from folk music to literature and other processes, individuals learn their culture in the family environment. Therefore, individuals comprehend the institutional culture through the roles and responsibilities they assume in the family environment and cross an important threshold in terms of socialization. Establishing a family is also an important stage in the social acceptance of individuals who have come of age. The structural dynamics of the family and the network of relationships that individuals establish among themselves result from folkloric creations processes, many of which remain unwritten. Today, many features, especially gender roles and the kinship system, are shaped by cultural dynamics. Therefore, although the family has undergone various transformations from the earliest Turkish societies to the present day due to cultural changes, it has always been a unifying institution.

Özet

Bu makalede Türk toplumunun en önemli dinamiklerinden olan aile olgusu geleneksel kültürün yaratımı, aktarımı ve korunması kapsamında ele alınmaktadır. Bu kapsamda makalede aile olgusu tahlil edilecek ve günümüzdeki etkileşimlerle birlikte değerlendirilecektir. Bu amaçla başta aile kavramının kapsamı, konumu sorgulanacak ve günümüzde aile olgusu üzerinde çıkarımlarda bulunulacaktır. Bu noktada edebî metinlerin döneme tanıklık ettiği söylenebilir. Halk hayatının yansımaları olan anlatım ve gösterimler birçok gelenek ve göreneği kapsamaktadır. İnsan ve onun toplumsal kurumlarından olan aile yüzyıllar boyunca folklorun temel yaratıcısı, icracısı ve aktarıcısıdır. Aile, bireysel ve toplumsal dinamikleri içermesi bakımından gelenek ve göreneklerin taşınmasında planlayıcı bir kurumdur. Yaşam tarzından, halk ekonomisine, el sanatlarından giyim-kuşama, geçiş törenlerinden mutfak kültürüne, halk müziğinden edebiyatına ve diğer süreçlerde bireyler kültürlerini aile ortamında öğrenmektedir. Dolayısıyla bireyler aile ortamında üstlendikleri rol ve sorumluluklarla kurum kültürünü idrak etmekte ve toplumsallaşma anlamında önemli bir eşiği atlamaktadır. Aile kurma, evlilik çağına gelmiş bireylerin toplumsal kabulünün de önemli bir aşamasıdır. Ailenin kendi içindeki yapısal dinamikleri ve bireylerin kendi aralarında kurduğu ilişkiler ağı, birçoğu yazılı olmayan kültürel öğrenme süreçlerinin bir sonucudur. Günümüzde toplumsal cinsiyet rolleri ve akrabalık sistemi başta olmak üzere birçok özellik kültürel dinamiklerle şekillenmiştir. Dolayısıyla aile, en eski Türk toplumlarından günümüze kültür değişmelerinden etkilenerek çeşitli dönüşümler geçirse de daima birleştirici bir kurum olarak bir bütünlük arz etmektedir.

🔖

Cite This Article

Özdemir, M. (2025). The Functions of the Family Institution in the Creation and Transmission of Traditional Cultural. Ombudsman Akademik, Sayı: ÖZEL SAYI 3 (AİLE) Özel Sayı, 137–165. https://doi.org/10.32002/ombudsmanakademik.1695792

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (41)

  1. AÇA, Mustafa (2021). “Folkloru En Küçük Halk Grubuna Odaklandırmak: Aile Folkloru”. Karadeniz Araştırmaları, 18, (70), ss. 373-391.
  2. AKSOY, Ömer Asım (1993). Atasözleri Sözlüğü-I. İnkılap Yayınları, 7. Baskı, İstanbul.
  3. AMOS, Dan-Ben (1997). “Şartlar ve Çevre İçinde Folklorun Bir Tanımına Doğru”. (Çev. Metin Ekici). Millî Folklor, 9, (33), ss. 74-87.
  4. ASSMANN, Jan (2015). Kültürel Bellek. (Çev. Ayşe Tekin). Ayrıntı Yayınları, 2. Baskı, İstanbul.
  5. BALCI, Fatih (2019). “Cezveden Kültüre 40 Yıl: Türk Kahvesi ve Geleneği”. The Journal of Academic Social Science. 7, (87), ss. 315-328.
  6. BYNUM, Joyce (1987). “Folklore in the Family”. A Review of General Semantics. 44, (4), pp. 408-411.
  7. CONNERTON, Paul (2014). Toplumlar Nasıl Anımsar. (Çev. Alâeddin Şenel). Ayrıntı Yayınları, 2. Baskı, İstanbul.
  8. ÇOBANOĞLU, Özkul (2005). Halkbilimi Kuramları ve Araştırma Yöntemleri Tarihine Giriş, Akçağ Yayınları, 3. Baskı, Ankara.
  9. DUNDES, Alan (1998). “Halk Kimdir”. (Çev. Metin Ekici). Millî Folklor, 10, (37), ss. 139-153.
  10. DUNDES, Alan (1998a). “Doku, Metin Konteks”. (Çev. Metin Ekici). Millî Folklor, 10, (38), ss. 106-119.
  11. EKİCİ, Metin (2001). “Dirse Han Oğlu Boğaç Han Anlatmasında Bireysellik ve Toplumsal Bütünlük”. Millî Folklor, 13, (52), ss. 50-59.
  12. ERGİN, Muharrem (1970). Oğuz Kağan Destanı, Millî Eğitim Basımevi, Ankara.
  13. ERGİN, Muharrem (2004). Dede Korkut Kitabı-I, Türk Dil Kurumu Yayınları, 5. Baskı, Ankara.
  14. FİNE, Gary Alan (1982). “The Manson Family: The Folklore Traditions of a Small Group”. Journal of the Folklore Institute. 19, (1), pp. 47-60.
  15. GÖKÇE, Birsen, vd. (1994). “Aile, Kültürel Değerler ve Sosyal Değişme Özel İhtisas Komisyonu Raporu”. 1994 Uluslararası Aile Yılı Özel İhtisas Komisyon Raporları. (ss. 87-170), T.C. Başbakanlık Kadın ve Sosyal Hizmetler Müsteşarlığı Yayınları, Ankara.
  16. GÜNAY, Umay (1992). “Türk Masallarında Aile”. Sosyo-Kültürel Değişme Sürecinde Türk Ailesi. Cilt: 2, (ss. 616-625), T.C. Başbakanlık Aile Araştırmaları Kurumu, Ankara.
  17. İBRAYEV, Şakir (1998). Destanın Yapısı. (Çev. Ali Abbas Çınar). Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları, 1. Baskı, Ankara.
  18. JENKS, Chris (2007). Alt Kültür, Toplumsalın Parçalanışı. (Çev. Nihal Demirkol). Ayrıntı Yayınları, 1. Baskı, İstanbul.
  19. KARADAVUT, Zekeriya (2016). “Bilmeceler ve Aile”. Aile Yazıları-10. (ss. 247-264), T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Ankara.
  20. KAYA, Doğan (2016). “Maniler ve Aile”. Aile Yazıları-10. (ss. 305-334), T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Ankara.
  21. KOZ, M. Sabri (1992). “Türk Halk Hikâyelerinde Aile”. Sosyo-Kültürel Değişme Sürecinde Türk Ailesi. Cilt: 2, (ss. 597-615), T.C. Başbakanlık Aile Araştırmaları Kurumu, Ankara.
  22. KURT, İhsan (1992). “Atasözlerinde Aile”. Sosyo-Kültürel Değişme Sürecinde Türk Ailesi. Cilt: 2, (ss. 626-649), T.C. Başbakanlık Aile Araştırmaları Kurumu, Ankara.
  23. MALİNOWSKİ, Bronislaw (1992). Bilimsel Bir Kültür Teorisi. (Çev. Saadet Özkal). Kabalcı Yayınları, 1. Baskı, İstanbul.
  24. NİRUN, Nihat (1994). Sistematik sosyoloji Yönünden Aile ve Kültür. Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara.
  25. NİRUN, Nihat ve ÖZÖNDER M. Cihat (1990). “Türk Sosyo-Kültürel Yapısı İçinde Âdetler, Örfler, Görenekler, Gelenekler”. Millî Kültür Unsurlarımız Üzerinde Genel Görüşler (ss. 251-264), Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara.
  26. OĞUZ, M. Öcal (2007). “Folklor: Ortak Bellek veya Paylaşılan Deneyim”. Millî Folklor. 19, (70), ss. 5-8.
  27. OY, Aydın (1992). “Türk Destanlarında Aile”. Sosyo-Kültürel Değişme Sürecinde Türk Ailesi. Cilt: 2, (ss. 582-596), T.C. Başbakanlık Aile Araştırmaları Kurumu, Ankara.
  28. ÖĞÜT-EKER, Gülin (2000). “Türk Düğün Geleneği İçinde Karakeçili Türk Düğününün Ritüel Açıdan Değerlendirilmesi”, Millî Folklor, 12, (46), ss. 92-100.
  29. ÖZDEMİR, Mehmet (2018). “Türk Kültüründe Çocuk Sahibi Olma Olgusundan Hareketle Dede Korkut Kitabı’nda Sevgi ve Bağlılık Temalarının İncelenmesi”. 1. Uluslararası Kanuni Sultan Süleyman Sempozyumu Bildirileri, (ss. 216-225), Ed. A. Baki ve H. Karal, Kanuni Vakfı Yayınları, Trabzon.
  30. ÖZDEMİR, Mehmet (2019). Aşk ve Kahramanlık Konulu Türk Halk Hikâyelerinde Düşman Tipi. Arı Sanat Yayınları, 1. Baskı, İstanbul.
  31. ÖZDEMİR, Mehmet (2024). “Bir Cinayetin Ardındaki Dram: Giresun Eşref Bey Şarkısı”. Folklor Akademi, 7, (3), ss. 1112-1128.
  32. ÖZKALP, Enver (2013). Sosyolojiye Giriş. Ekin Basım Yayın Dağıtım, 22. Baskı, Bursa.
  33. SEYİDOĞLU, Bilge (1992). “Türk Mitolojisi ve Efsanelerinde Aile”. Sosyo-Kültürel Değişme Sürecinde Türk Ailesi. Cilt: 2, (ss. 571-581), T.C. Başbakanlık Aile Araştırmaları Kurumu, Ankara.
  34. ŞİMŞEK, Esma (2016). “Ninniler ve Aile”. Aile Yazıları-10. (ss. 271-288), T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Ankara.
  35. TEZCAN, Mahmut (2000). Türk Ailesi Antropolojisi. İmge Kitabevi, Ankara.
  36. UÇAR, Aslı (2006). “Aile Folkloruna Feminist Bir Yaklaşım: Aganigi Naganigi. Millî Folklor. 18, (71), ss. 75-78.
  37. ULIVUCCI, Christine (2023). Fotoğrafların Anlattığı, Aile Belleğini Yeniden Okumak. (Çev. Zehranur Yılmaz Kahyaoğulları). Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 1. Baskı, İstanbul.
  38. UYSAL, Ahmet, E. ve GÜNAY, Umay (1990). “Bir Kültür Unsuru Olarak Folklor Konusunda Bazı Genel Bilgiler”. Millî Kültür Unsurlarımız Üzerinde Genel Görüşler (ss. 265-288), Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara.
  39. YEŞİLDAL, Hatice (2010). “Türkiye’de 1960’larda Toplumsal Gerçekçi Sinemada Aile İdeolojisi”. Folklor/Edebiyat, 16, (61), ss. 213-226.
  40. YILDIRIM, Dursun (1991). “Türk Folklor Araştırmalarının Problemleri”. Millî Folklor, 2, (11), ss. 13-21.
  41. YOLCU, M. Ali (2016). “Türküler ve Aile”. Aile Yazıları-10. (ss. 265-270), T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Ankara.