Journals / Turkish Journal of Educational Studies / 2026 / Cilt: 12 Sayı: 1

A Curricular Examination on Separation of Sand and Iron Dust Activity

Kum ve Demir Tozunun Mıknatıs ile Ayrılması Etkinliği Üzerine Bir Öğretim Programı İncelenmesi

Ramazan Çeken(Aksaray Üniv. Eğitim Fakültesi)0000-0003-3584-7132
Pages
57–75
Publication Date
2025-01-31
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Doğal kum ile demir tozunun mıknatıs kullanılarak ayrılması etkinliğinin içeriğinde yer alan ve bilimsel olarak sorunlu bakış açısının iyi anlaşılması ve buna göre alternatif etkinliklerin planlanması ve önerilmesi gerekmektedir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Kum ve demir tozu karışımının mıknatıs ile ayrılması, fen bilimleri dersi öğretim programları ve ders kaynaklarında yer alan etkinliklerden biridir.
📊
Key Findings & Data:Söz konusu etkinlikte kullanılan malzemelerden olan kumun, demir minerali içerebilmesine rağmen demir tozundan ayrılmaya çalışılması, öğrenme sürecinde kavramların yanlış olarak yapılandırılmasına yol açabilecek bir durumdur.
💡
Conclusion & Impact:Doğal kum ile demir tozunun mıknatıs kullanılarak ayrılması etkinliğinin içeriğinde yer alan ve bilimsel olarak sorunlu bakış açısının iyi anlaşılması ve buna göre alternatif etkinliklerin planlanması ve önerilmesi gerekmektedir.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:2000 Verileri
⚙️Variables:Mıknatıs · karışımların ayrılması · kum ve demir tozu

Abstract

Kum ve demir tozu karışımının mıknatıs ile ayrılması, fen bilimleri dersi öğretim programları ve ders kaynaklarında yer alan etkinliklerden biridir. Söz konusu etkinlikte kullanılan malzemelerden olan kumun, demir minerali içerebilmesine rağmen demir tozundan ayrılmaya çalışılması, öğrenme sürecinde kavramların yanlış olarak yapılandırılmasına yol açabilecek bir durumdur. Bu çalışmada Türkiye’de 2000 yılı sonrasında uygulamaya konulan söz konusu öğretim programlarında yer alan mıknatıs içerikleri, kavramların doğru bir şekilde öğrenilmesine olanak sağlayabilmesi bakımından kritik önem taşıyan sarmal program geliştirme yaklaşımı bağlamında incelenmiştir. İlgili öğretim programı ve ders kaynaklarının doküman analizi sonucunda, mıknatıs ile kum ve demir tozu karışımının ayrılması etkinliğine ders kitapları ve kaynaklarında yer verildiği anlaşılmaktadır. Öğretim programı geliştirenler, ders kitabı yazarları, araştırmacılar ve diğer yetişkinlerin, içerikleri düzenlerken, ön öğrenmeleri, sonrakileri destekleyecek bir bakış ile desteklemesi gerekmektedir. Doğal kum ile demir tozunun mıknatıs kullanılarak ayrılması etkinliğinin içeriğinde yer alan ve bilimsel olarak sorunlu bakış açısının iyi anlaşılması ve buna göre alternatif etkinliklerin planlanması ve önerilmesi gerekmektedir.

Özet

Kum ve demir tozu karışımının mıknatıs ile ayrılması, fen bilimleri dersi öğretim programları ve ders kaynaklarında yer alan etkinliklerden biridir. Söz konusu etkinlikte kullanılan malzemelerden olan kumun, demir minerali içerebilmesine rağmen demir tozundan ayrılmaya çalışılması, öğrenme sürecinde kavramların yanlış olarak yapılandırılmasına yol açabilecek bir durumdur. Bu çalışmada Türkiye’de 2000 yılı sonrasında uygulamaya konulan fen bilimleri dersi öğretim programlarında yer alan mıknatıs içerikleri, kavramların doğru bir şekilde öğrenilmesine olanak sağlayabilmesi bakımından kritik önem taşıyan sarmal program geliştirme yaklaşımı bağlamında incelenmiştir. İlgili öğretim programı ve ders kaynaklarının doküman analizi sonucunda, mıknatıs ile kum ve demir tozu karışımının ayrılması etkinliğine ders kitapları ve kaynaklarında yer verildiği anlaşılmaktadır. Öğretim programı geliştirenler, ders kitabı yazarları, araştırmacılar ve diğer yetişkinlerin, içerikleri düzenlerken, ön öğrenmeleri, sonrakileri destekleyecek bir bakış ile desteklemesi gerekmektedir. Kum ile demir tozunun mıknatıs kullanılarak ayrılması etkinliğinin içeriğinde yer alan ve bilimsel olarak sorunlu olabilecek bakış açısının iyi anlaşılması ve buna göre alternatif etkinliklerin planlanması ve önerilmesi gerekmektedir.

🔖

Cite This Article

Çeken, R. (2025). A Curricular Examination on Separation of Sand and Iron Dust Activity. Turkish Journal of Educational Studies, Cilt: 12 Sayı: 1, 57–75. https://doi.org/10.33907/turkjes.1596538

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (56)

  1. Aikenhead, G. S. (2006). Science education for everyday Life. Columbia University Teachers College Press.
  2. Aktaş Y. (2002). Okul öncesi dönemde fen eğitimi. Yaşadıkça Eğitim, 76, 4-6.
  3. ACSC. (2002). Science 4 curriculum. New Brunswick: Department of Education, Educational Programs Services Branch.
  4. Balcı. A. (2009). Sosyal bilimlerde araştırma yöntem, teknik ve ilkeler (7.Baskı). Pegem Akademi.
  5. Bayat, O., Arslan, V., Vapur, H. ve Uçurum, M. (2004, 13-14 Mayıs). Kuvars kumu kirleticilerinin oksalik asit liçi ile uzaklaştırılması [Sözlü sunum]. 5. Endüstriyel Hammadeler Sempozyumu, İzmir, Türkiye.
  6. Bodner, G. (1986). Constructivism: A theory of knowledge. Journal of Chemical Education, 63(10), 873-878.
  7. Bowen, G. A. (2017). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
  8. Bruner, J. (2009). Eğitim süreci. (T. Öztürk, Çev). Pegem A Yayıncılık.
  9. Challoner, J. (1999). TÜBİTAK popüler bilim kitapları fizik. (G. Tanrıöver, Çev.). İmaj A.Ş.
  10. Charles, C. M. (2003). Öğretmenler için Piaget ilkeleri (4. Baskı). (G. Ülgen, Çev). Nobel Yayın Dağıtım.
  11. Çeken, R. (2023). Fen öğretimi programlarında kuvvetlerin sınıflandırılması. O. A. Uğur (Ed.), Eğitim Bilimleri Alanında Akademik Araştırma ve Derlemeler (523-536) içinde. Platanus Publishing.
  12. Çepni, S. ve Çil, E. (2009). Fen ve teknoloji programı ilköğretim 1. ve 2. kademe öğretmen el kitabı. Pegem Akademi.
  13. Çetin, M., Şatıroğlu, G. ve Yanık, S. (2018). İlkokul fen bilimleri 4. sınıf ders kitabı. Ata Yayıncılık
  14. Elmaci, E. (2018). Otizm spektrum bozukluğu olan 7. sınıf kaynaştırma öğrencilerine fen bilgisi deneylerinin öğretiminde video-destekli resimli etkinlik çizelgesinin etkililiği [Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi].
  15. Fosnot, C. T. ve Perry, R. S. (2007). Oluşturmacılık: Psikolojik bir öğrenme teorisi. S. Durmuş (Çev.). (9-42) içinde. Nobel Yayın Dağıtım.
  16. Giancoli, D. C. (2009). Fen bilimleri ve mühendisler için fizik (4. Baskı). G. Önengüt (Çev. Ed). Akademi Yayıncılık.
  17. Gökçe, O. (2006). İçerik analizi kuramsal ve pratik bilgiler. Siyasal Kitabevi.
  18. Güneş., T., Güneş, H., Çelikler, D. ve Demir S. (2006). Fen bilgisi laboratuvar deneyleri. Anı Yayıncılık.
  19. Hawking, S. W. (1987). Zamanın kısa tarihi. Say, S. ve Uraz, M. (Çev.). Milliyet Yayın A. Ş.
  20. Horoz, E. M. (2018). Çıtak (Bigadiç-Balıkesir) çevresi dere kumu ve dere sularının metal içeriği ve dağılımı [Yüksek Lisans Tezi/Balıkesir Üniversitesi]. https://dspace.balikesir.edu.tr/xmlui/handle/20.500.12462/3389?show=full
  21. Karamustafaoğlu, O., Yiğit, N., Alev, N. ve Özsevgeç, T. (2006). Genel fizik laboratuvarı I-II deney kitabı. N. Yalçın (Ed.). Anı Yayıncılık.
  22. Kaya, M. (2009). Manyetizma. (Ed: G. Önengüt). Akademi Yayıncılık.
  23. Kaya, T. (2015). İlkokul fen bilimleri 4. Fenbil Yayıncılık ve Ticaret A. Ş.
  24. Kıral, B. (2020). Nitel bir veri analizi yöntemi olarak doküman analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 170-189.
  25. Korkut, H. M. (2019). Fen edebiyat ve eğitim fakültesi mezunu fen bilimleri öğretmenlerinin ölçme-değerlendirme okuryazarlıklarının belirlenmesi [Yüksek lisans tezi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi].
  26. Kuş, E. (2006). Sosyal bilimlerde bilgisayar destekli veri analizi. Ankara: Anı Yayıncılık.
  27. Küçükahmet, L. (2003). Öğretimde planlama ve değerlendirme (13. Baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
  28. MEB (2000). İlköğretim fen bilgisi dersi (4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar) öğretim programı. Milli Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi, 2518, 1000-1105.
  29. MEB. (2005). İlköğretim dördüncü ve beşinci sınıflar Fen ve Teknoloji dersi öğretim programı ve kılavuzu. Devlet Kitapları Müdürlüğü.
  30. MEB. (2007). İlköğretim Altıncı sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programı ve kılavuzu: Pasifik Yayıncılık.
  31. MEB. (2008). İlköğretim sekizinci sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programı ve kılavuzu. Tuna Matbaacılık
  32. MEB. (2009). İlköğretim 1, 2 ve 3. sınıflar hayat bilgisi dersi öğretim programı ve kılavuzu. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
  33. MEB (2013). Fen bilimleri dersi öğretim programı. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
  34. MEB (2018). Fen bilimleri dersi öğretim programı. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
  35. MEB (2024a). Fen bilimleri dersi öğretim programı. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. https://mufredat.meb.gov.tr/
  36. MEB (2024b). Dördüncü sınıf çalışma soruları 1. Milli Eğitim Bakanlığı Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü. https://cdn.eba.gov.tr/yardimcikaynaklar/2022/01/odsgm/ekitap/calisma/4calisma1.pdf
  37. MEB (2024c). Okul öncesi eğitim programı. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. https://mufredat.meb.gov.tr/
  38. MEB (2024ç). Hayat bilgisi dersi öğretim programı. Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı. https://mufredat.meb.gov.tr/
  39. Osmanoğlu, Ş. (2022). Ortaokul fen bilimleri ders kitaplarındaki kimya etkinliklerinin yenilenmiş bloom taksonomisine göre incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi]. https://dspace.balikesir.edu.tr/xmlui/handle/20.500.12462/12519
  40. Önder, Ş., Şahin, S., Akar, A., Karataş, İ. ve Yurt, N. (2005). 4. Sınıf fen ve teknoloji ders kitabı. Sözcü Yayıncılık Pazarlama Dağıtım Ltd. Şti.
  41. Permatasari, I., Palit, C. ve Subandrio, S. (2021). Laboratory test and analysis of recovery from separation of iron sand using magnetic separator. Earth and Environmental Science, 882, 1-9. https://doi.org/10.1088/1755-1315/882/1/012015
  42. Sak, R., Şahin Sak, İ. T., Öneren Şendil, Ç. ve Nas, E. (2021). Bir araştırma yöntemi olarak doküman analizi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 4(1), 227-256. https://doi.org/10.33400/kuje.843306
  43. Serter Bal, S. (2021). Öğretmen ve öğrenci hedeflerinin fen bilimleri dersi programındaki yedinci sınıf düzeyindeki kazanımlarla ilişkisinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi]. http://adudspace.adu.edu.tr:8080/xmlui/handle/11607/4215
  44. Sertel, N., Ateş, Ş., Mutlu, G., Özerk, O. C., Bulut Üstün, A., Karademir, R. ve Yeleser, L. (2023). Konya-Karapınar kumulları. MTA Doğal Kaynaklar ve Ekonomi Bülteni, 35, 129-138. https://www.mta.gov.tr/dosyalar/images/dogalkaynaklar/makaleler/581/tr_20230906154309_581_3_75dda29d.pdf
  45. Söylemez, N. (2008). Sivas bölgesi hazır beton üretiminde doğal kum-çakıl ile kırmataş ürünlerinin mukayesesi [Yüksek Lisans Tezi/Cumhuriyet Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü]. https://acikbilim.yok.gov.tr/handle/20.500.12812/603883
  46. Stavy, R. ve Tırosh, D. (2000). How students (mis-)understand science and mathematics. Colombia University Teachers College Press.
  47. Swan, W. F. G. (1925). Why the earth is a magnet? The Scientific Monthly, 21(1), 90-95. https://www.jstor.org/stable/7598
  48. Svoboda, J. (2004). Magnetic methods fort he treatment of minerals. Elsevier.
  49. Tel, M., ve Sabah, E. (2016). Manyetitli sahil kumlarının zenginleştirilmesi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 22(3), 220-225. https://doi.org/10.5505/pajes.2015.67699
  50. Tezcan, H. ve Yılmazel, S. (2004). Lise öğrencilerinin çözünürlük konusundaki kavram yanılgılarının tespiti ve giderilmesi konusunda yöntemlerin ve değer bazı etkenlerin araştırılması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(3), 323-340. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tebd/issue/26127/275215
  51. Ülgen, G. (2004). Kavram geliştirme (4. Baskı). Nobel Yayın Dağıtım.
  52. Ünal, H. (2003). Ögrenme halkası yönteminin fen bilgisi dersi “maddelerin sınıflandırılması ve dönüşümleri” konusunun ögretilmesinde başarıya etkisi [Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi]. https://avesis.marmara.edu.tr/yonetilen-tez/21b9cf33-590e-4c93-baf2-268590c23118/ogrenme-halkasi-yonteminin-fen-bilgisi-dersi-maddelerin-siniflandirilmasi-ve-donusumleri-konusunun-ogretilmesinde-basariya-etkisi
  53. Wiils, B. A. ve Napier-Munn, T. J. (2006). Mineral processing technology (Seventh Edition). Elsevier Science & Technology Books.
  54. WSSS. (2009). Revised Washington state k-12 science standards. Washington State Superintendent of Puplic Instruction.
  55. Yalçın, N. (2006). Genel fizik laboratuvarı I-II deney kitabı. Anı Yayıncılık.
  56. Yalın, H. İ. (2008). Öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme (20. Baskı). Nobel Yayın Dağıtım.