AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThe proposed four-dimensional GBAF provides a practical governance model that enhances fiscal transparency, environmental accountability, and evidence-based decision-making while supporting sustainable public financial management and future policy reforms.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
Climate change has increased the need to align public financial management with environmental sustainability and stronger accountability mechanisms. This study develops the Green Budget Accountability Framework (GBAF) to integrate green budgeting with external public auditing and strengthen environmental accountability. Using a qualitative comparative institutional approach, the study analyzes policy documents, legislation, international standards, and institutional practices of the European Union, OECD, European Court of Auditors, INTOSAI, and relevant Turkish public institutions. The findings show that effective green budgeting requires strategic alignment, standardized green expenditure classification, measurable performance indicators, systematic monitoring, and independent external auditing rather than environmental expenditure tagging alone. The comparative analysis identifies institutional gaps in Türkiye regarding green budget classification, performance-oriented environmental auditing, outcome measurement, and accountability. The proposed four-dimensional GBAF provides a practical governance model that enhances fiscal transparency, environmental accountability, and evidence-based decision-making while supporting sustainable public financial management and future policy reforms.
Özet
İklim değişikliği, kamu mali yönetiminin çevresel sürdürülebilirlik ve güçlendirilmiş hesap verebilirlik mekanizmalarıyla ilişkilendirilme biçiminde yeni bir yaklaşımı beraberinde getirmiştir. Bu çalışma, yeşil bütçelemeyi dış kamu denetimiyle bütünleştirmek ve çevresel hesap verebilirliği güçlendirmek amacıyla Yeşil Bütçe Hesap Verebilirlik Çerçevesini geliştirmektedir. Nitel karşılaştırmalı kurumsal analiz yönteminin benimsendiği araştırmada; Avrupa Birliği, OECD, Avrupa Sayıştayı, INTOSAI ve Türkiye’deki kamu kurumlarına ait politika belgeleri, mevzuat, uluslararası standartlar ve kurumsal uygulamalar incelenmektedir. Araştırma bulguları, yeşil bütçelemenin yalnızca çevresel nitelikteki harcamaların etiketlenmesinden ibaret olmadığını; stratejik uyum, yeşil harcamaların sınıflandırılması, ölçülebilir performans göstergelerinin oluşturulması, sistematik izleme ve bağımsız dış denetim unsurlarını kapsayan bütüncül bir süreç olduğunu ortaya koymaktadır. Karşılaştırmalı analiz sonucunda, Türkiye’de yeşil bütçe sınıflandırması, performans odaklı çevresel denetim, sonuçların ölçülmesi ve hesap verebilirlik bakımından çeşitli kurumsal boşlukların bulunduğu tespit edilmiştir. Çalışmada önerilen dört boyutlu GBAF, mali saydamlığı ve çevresel hesap verebilirliği güçlendiren, kanıta dayalı karar alma süreçlerini destekleyen uygulanabilir bir yönetişim modeli sunmaktadır. Bu çerçevenin, sürdürülebilir kamu mali yönetiminin geliştirilmesine ve gelecekte gerçekleştirilecek politika reformlarına katkı sağlaması beklenmektedir.