Kuruluşundan itibaren Türkoloji alanında araştırmalar yürüten dünyanın saygın kurumları arasında yer alan Enstitü, ilerleyen yıllarda birçok ülkede oluşturulan Türkoloji ve Türk Dünyası araştırma merkezlerine örnek teşkil etmiştir.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:İstanbul Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, yüz yılı aşan geçmişiyle Türkiye Türkolojisi geleneğinin oluşmasında belirleyici bir rol üstlenmiş; Türkiye’nin akademik ve entelektüel hayatını şekillendiren başlıca kurumlardan bir tanesi olmuştur.
📊
Key Findings & Data:Kurumsal kimliği ve bilimsel birikimiyle ise İstanbul Üniversitesi’nin köklü ilmi geleneği içinde ayrıcalıklı bir konuma sahip olmuştur. 1924 yılında Ord.
💡
Conclusion & Impact:Kuruluşundan itibaren Türkoloji alanında araştırmalar yürüten dünyanın saygın kurumları arasında yer alan Enstitü, ilerleyen yıllarda birçok ülkede oluşturulan Türkoloji ve Türk Dünyası araştırma merkezlerine örnek teşkil etmiştir.
🔬Design:Not
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Türkiyat Araştırmaları · İstanbul Üniversitesi · Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü
Özet
İstanbul Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, yüz yılı aşan geçmişiyle Türkiye Türkolojisi geleneğinin oluşmasında belirleyici bir rol üstlenmiş; Türkiye’nin akademik ve entelektüel hayatını şekillendiren başlıca kurumlardan bir tanesi olmuştur. Kurumsal kimliği ve bilimsel birikimiyle ise İstanbul Üniversitesi’nin köklü ilmi geleneği içinde ayrıcalıklı bir konuma sahip olmuştur. 1924 yılında Ord. Prof. Dr. Fuat Köprülü’nün öncülüğünde Darülfünun bünyesinde kurulan Türkiyat Enstitüsü, Cumhuriyet döneminin üniversite yapılanması içerisinde bir araştırma enstitüsü formatında yer alan ilk millî kurumudur. Kuruluşundan itibaren Türkoloji alanında araştırmalar yürüten dünyanın saygın kurumları arasında yer alan Enstitü, ilerleyen yıllarda birçok ülkede oluşturulan Türkoloji ve Türk Dünyası araştırma merkezlerine örnek teşkil etmiştir.
Furat, A. Z. (2026). In the Footsteps of a Century: Istanbul University Research Institute of Turkology. Türkiyat Mecmuası, Cilt: 35 Sayı: 1 Özel Sayı, 377–390. https://doi.org/10.26650/iuturkiyat.1842995
“İstanbul Üniversitesi Rektörlüğünden: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türkiyat Enstitüsü Yönetmeliği”. Resmî Gazete. 08 Ağustos 1963, sayı: 11475. google scholar
Akşam. “Türkiyat Enstitüsü Neşriyatı”. 31 Mayıs 1931.google scholar
Akşam. “Yeni Neşriyat: Türk Hukuk ve İktisat Tarihi Mecmuası”. 21 Ekim 1931. google scholar
Asılsoy, Abdülkerim. “Türk Modernleşmesi Öncülerinden Fuat Köprülü: Hayatı, Eserleri ve Fikirleri”. Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, 2008.google scholar
Bartold, V. Orta Asya Türk Tarihi Hakkında Dersler. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1927. google scholar
Berktay, Halil. Cumhuriyet İdeolojisi ve Fuat Köprülü. İstanbul: Kaynak Yayınları, 1983. google scholar
Caferoğlu, Ahmet. Uygur Sözlüğü. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1934. google scholar
Caferoğlu, Ahmet. Eski uygur sözlüğü: İkinci bölüm: K-S. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1937. google scholar
Caferoğlu, Ahmet. Eski uygur sözlüğü: Üçüncü bölüm: S-Z. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1938. google scholar
Furat, Ayşe Zişan. “Bir Kütüphanenin Doğuşu: İstanbul Üniversitesi Türkiyat Enstitüsü Kütüphanesi”. Ortaçağ Ukraynasının Kitap Kültürü ve Tıpkıbasımların Önemi Uluslararası Seminerinde sunulan bildiri, İstanbul Üniversitesi debiyat Fakültesi, 01 Mart 2024. google scholar
Gedikli, Fethi. “Fuad Köprülü ve Türk Hukuk ve İktisat Tarihi Mecmuası ve Türk Hukuk Tarihi Dergisi”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 1/1 (Mayıs 2003): 1.google scholar
Gibbons, H. A. Osmanlı İmparatorluğunun Kuruluşu, çeviren Ragıp Hulusi. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1928. google scholar
Güleç, İsmail. “Türkiyat Mecmuası”. TDV İslâm Ansiklopedisi içinde, 41: 561-62. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2012. google scholar
Hasluck, F. V. Bektaşilik Tetkikleri. Çeviren Ragıp Hulusi. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1928. google scholar
İlgürel, Sevim. “Türkiyat Enstitüsü”. Türk Kültürü, 14/158 (1975): 158. google scholar
İlgürel, Sevim. “Türkiyat Mecmuası Bibliyografyası”. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Enstitüsü Dergisi, 7-8 (1977 1976): 7-8. google scholar
İnalcık, Gülcan. “Nikolay Fedoroviç Katanov’un Kütüphanesinin Türkiye’ye Getirilmesine Dair Bir İnceleme”. Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi,7/2 (Aralık 2020): 361-76. google scholar
İstanbul Darülfünunu. İstanbul Dârülfünunu Talebe Rehberi: 1926-1927 Sene-i Dersiyesi. İstanbul: Yeni Matbaa, 1926. google scholar
Karavelioğlu, Murat A. “Editörden … Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü ve Türkiyat Mecmuası”. Türkiyat Mecmuası, 21/1 (2011): iii-xxxv. google scholar
Kilisli Rifat Bilge. Anadolu Türklerinin Halk Edebiyatı: Maniler. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1928. google scholar
Köprülü, Orhan. “1924’de İlk Milletlerarası Türkoloji Kongresi Teşebbüsü”. Türk Kültürü, 14/164 (1976): 491-498. google scholar
Köprülü, Orhan F. Fuad Köprülü. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, 1987. google scholar
Köprülüzâde Mehmed Fuad. Türk Halk Edebiyatı Ansiklopedisi: Ortaçağ ve Yeniçağ Türklerinin Halk Kültürü Üzerine Coğrafya, Etnoğrafya, Etnoloji, Tarih ve Edebiyat Lugatı. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1935.google scholar
Köymen, Altay. “Prof. Mehmet Fuad Köprülü −2-”. Millî Kültür, 2/12 (1981): 13-16. google scholar
Malche, Albert. İstanbul Üniversitesi Hakkında Rapor. İstanbul: Devlet Basımevi, 1939. google scholar
Mehmet Fuad Köprülüzade. Erzurumlu Emrah. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1929. google scholar
Mehmet Fuad Köprülüzade. Millî Edebiyat Cereyanının İlk Mübeşşirleri ve Divan-ı Türkî-i Basit. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1928. google scholar
Mehmet Fuad Köprülüzade. XVII’inci Asır Sazşairlerinden Gevheri: Hayatı, Eseri. İstanbul: Türkiyat Enstitüsü, 1929. google scholar
Oral, Mustafa. Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e Türkiye’de Romantik Tarihçilik: 1908-1928. genişletilmiş 2. baskı. İstanbul: Yeni İnsan Yayınevi, 2014. google scholar
Tığlı, Fatih. “İstanbul Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Türkiyat Mecmuası”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 4/8 (2006): 593-608. google scholar
Yetiş, Kazım. “Türkiyat (Araştırmaları) Enstitüsü Kütüphanesi’ndeki Tezlerin Bibliyografyası II”. Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, XXVI (1993): 317-350. google scholar
Yetiş, Kazım. “Türkiyat Enstitüsü Kütüphânesindeki Tezlerin Bibliyografyası I”. Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, XXIII (1979 1977): 265-327. google scholar
Köprülü, Orhan. “1924’de İlk Milletlerarası Türkoloji Kongresi Teşebbüsü”. Türk Kültürü, 14/164 (1976): 491-498. google scholar