Journals / Usul İslam Araştırmaları / 2026 / Sayı: 45

The Effect of a Short-Term Educational Intervention on “I” Language and Empathy Awareness: A Quasi-Experimental Study on Religious Officials

Kısa Süreli Eğitim Müdahalesinin Ben Dili ve Empati Farkındalığına Etkisi: Din Görevlilerinde Yarı Deneysel Bir Çalışma

Muhammed Emin Şimşek(Gaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesi)0000-0002-8470-1060
Pages
75–105
Publication Date
2026-06-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Data were collected before and after the training through the “I-Language and Empathic Response Evaluation Form.” The findings indicate that, following the training, participants showed a noticeable improvement in their ability to define I-language, develop empathic responses, and produce appropriate discourse in difficult communication situations.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:I-language and empathy are fundamental communication skills that enable healthier interaction with interlocutors in religious services, strengthen relationships of trust, and enhance the quality of guidance processes.
📊
Key Findings & Data:The research was conducted using a one-group pretest-posttest design, and 52 religious officials participated in the study.
💡
Conclusion & Impact:Data were collected before and after the training through the “I-Language and Empathic Response Evaluation Form.” The findings indicate that, following the training, participants showed a noticeable improvement in their ability to define I-language, develop empathic responses, and produce appropriate discourse in difficult communication situations.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Din Eğitimi · Yaygın Din Eğitimi · Ben Dili

Abstract

I-language and empathy are fundamental communication skills that enable healthier interaction with interlocutors in religious services, strengthen relationships of trust, and enhance the quality of guidance processes. This study examines the effect of a short-term and practice-oriented educational intervention on religious officials’ awareness of I-language and empathy. The research was conducted using a one-group pretest-posttest design, and 52 religious officials participated in the study. Data were collected before and after the training through the “I-Language and Empathic Response Evaluation Form.” The findings indicate that, following the training, participants showed a noticeable improvement in their ability to define I-language, develop empathic responses, and produce appropriate discourse in difficult communication situations. The increase in accurate definitions of I-language, the decrease in responses associating I-language with selfishness or egocentrism, and the greater consistency in conceptual explanations of empathy are among the main indicators of this improvement. Scenario-based evaluations also showed that participants developed more empathic, explanatory, and solution-oriented responses in situations involving doubt, intergenerational tension, religious sensitivity, criticism of communication style, and behavioral regulation. In conclusion, the study demonstrates that a short-term and structured training program can strengthen religious officials’ awareness of I-language and empathy in guidance communication.

Özet

Ben dili ve empati, din hizmetlerinde muhatapla sağlıklı iletişim kurmayı, güven ilişkisini güçlendirmeyi ve rehberlik süreçlerini daha nitelikli hâle getirmeyi sağlayan temel iletişim becerileridir. Bu çalışmada, kısa süreli ve uygulama odaklı bir eğitim müdahalesinin din görevlilerinin ben dili ve empati farkındalığı üzerindeki etkisi incelenmiştir. Araştırma, tek gruplu ön test-son test deseninde yürütülmüş ve çalışmaya 52 din görevlisi katılmıştır. Veriler, “Ben Dili ve Empatik Tepki Değerlendirme Formu” aracılığıyla eğitim öncesinde ve sonrasında toplanmıştır. Bulgular, eğitim sonrasında katılımcıların ben dilini tanımlama, empatik tepki geliştirme ve zor iletişim durumlarında uygun söylem üretme becerilerinde belirgin bir iyileşme olduğunu göstermektedir. Ben diline ilişkin doğru tanımların artması, ben dilini bencillik ya da benmerkezcilikle ilişkilendiren yanıtların azalması ve empatiye yönelik kavramsal açıklamaların daha tutarlı hâle gelmesi bu iyileşmenin temel göstergeleri arasındadır. Senaryo temelli değerlendirmelerde de katılımcıların şüphe, kuşaklararası gerilim, inanç hassasiyeti, iletişim tarzına yönelik eleştiri ve davranış düzenleme gibi durumlarda daha empatik, açıklayıcı ve çözüm odaklı yanıtlar geliştirdikleri görülmüştür. Sonuç olarak çalışma, kısa süreli ve yapılandırılmış bir eğitimin din görevlilerinin rehberlik iletişiminde ben dili ve empati farkındalığını güçlendirebileceğini ortaya koymaktadır.

🔖

Cite This Article

Şimşek, M. E. (2026). The Effect of a Short-Term Educational Intervention on “I” Language and Empathy Awareness: A Quasi-Experimental Study on Religious Officials. Usul İslam Araştırmaları, Sayı: 45, 75–105. https://doi.org/10.56361/usul.1853994

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (29)

  1. Akyüz, Yahya. Türk Eğitim Tarihi. Ankara: Pegem Yayıncılık, 2004.
  2. Altaş, Nurullah - Arıcı, İsmail “Din Eğitiminin Bilimselleşme Süreci”. Din Eğitimi. ed. Mustafa Köylü - Nurullah Altaş. İstanbul: Ensar, 2016.
  3. Aydın, Muhammed Şevki. Din Eğitimi Bilimi. Kayseri: Kimlik Yayınları, 2021.
  4. Bilgin, Beyza. Eğitim Bilimi ve Din Eğitimi. Ankara: Gün Yayınları, 2007.
  5. Bridge, Berna. Okulda İletişim. İstanbul: Beyaz Yayınları, 2003.
  6. Cebeci, Suat. Din Eğitimi Bilimi ve Türkiye’de Din Eğitimi. Ankara: Akçağ, 2015.
  7. Delice, Ali. “The Sampling Issues in Quantitative Research”. Educational Sciences: Theory and Practice 10/4 (2010), 2001-2018.
  8. Demir, Muhammed Hüseyin. “Din Görevlilerinin İletişim Yeterlilikleri”. Kocaeli İlahiyat Dergisi 4/2 (25 Aralık 2020), 313-354.
  9. Demi̇rci̇oğlu, Aytekin - Çeli̇k, Büşra. “Yaygın Din Eğitiminin Neliği”. Kastamonu Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 3/1-2 (05 Nisan 2020), 7-23.
  10. Dinçer, Duygu. “Carl r. Rogers ve Öğrenme Özgürlüğü: Etkili Bir Öğrenme Ortamının Mimarı Olarak Öğretmen ve Öğretmen Tutumları”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 8/4 (15 Aralık 2019), 2341-2358.
  11. Dönmezer, İbrahim. Ailede İletişim ve Etkileşim. İstanbul: Sistem Yayıncılık, 1999.
  12. Gözütok, Şakir. İslam Medeniyetinde Eğitim Felsefesi. İstanbul: Ensar, 2019.
  13. Kalkınç, Fatih. Okul Evde Başlar. İzmir: Nobel Yayın Dağıtım, 2004.
  14. Karacoşkun, Mustafa Doğan. “Din Psikolojisi Bilimi ve Türkiye’deki Gelişimi”. Din Psikolojisi. ed. Mustafa Doğan Karacoşkun. Ankara: Grafiker Yayınları, 2012.
  15. Kasapoğlu, Abdurrahman. “İletişimde Ben-Dili -‘Ashâbu’l-Karye’ Kıssasından Bir Kesit-”. Hikmet Yurdu 2 (Aralık 2008), 57-70.
  16. Kaymakcan, Recep. Yaygın Din Eğitiminde Yöntem. İstanbul: Ensar Neşriyat, ts.
  17. Lincoln, Yvonna S. - Guba, Egon G. Naturalistic Inquiry. United States of America: Sage Publications, 1985.
  18. Macit, Yusuf. “Din Hizmetlerinde Sözlü ve Sözsüz İletişim”. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2008.
  19. Memduhoğlu, Hasan Basri - Kürşat Yılmaz (ed.). Eğitime Giriş. Ankara: Pegem Akademi, 2018.
  20. Miles, Matthew B. vd. Qualitative Data Analysis A Methods Sourcebook. United States of America: SAGE, 2014.
  21. Mountrose, Phillip. Çocuklarla ve Gençlerle İletişime Geçmenin 25 Yöntemi. çev. Fatma Can Akbaş. İstanbul: Kariyer Yayıncılık, 2000.
  22. Özbey, Çetin. Çocuk Sorunlarına Yapıcı Çözümler. İstanbul: İnkılap Kitabevi, 2004.
  23. Özen, Yener. Sorumluluk Eğitimi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım, 2003.
  24. Seçer, Zarife Şahin. Anne-Baba Eğitimi. Konya: Eğitim Kitabevi, 2004.
  25. Tosun, Cemal. Din Eğitimini Bilimine Giriş. Ankara: Pegem Akademi, 10. Basım, 2020.
  26. Wickman, Acott A. - Rogers, Carl R. “The necessary and sufficient conditions of therapeutic personality change”. Journal of Consulting Psychology 21/2 (2011), 95-103.
  27. Yavuzer, Haluk. Çocuk Eğitimi El Kitabı. İstanbul: Remzi Kitabevi, 1997.
  28. Yılmaz, Hüseyin. Din Eğitimi ve Sosyal Barış. İstanbul: Dem Yayınları, 2019.
  29. Yılmaz, Hüseyin. “Yaygın Din Eğitimi Kurumları ve Toplumsal Barış”. Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 5/2 (2001).