Journals / Öneri Dergisi / 2026 / Cilt: 19 Sayı: 61

SOCIAL ENTREPRENEURSHIP in TÜRKİYE and ITS DEVELOPMENT PROCESS

TÜRKİYE’DE SOSYAL GİRİŞİMCİLİK VE GELİŞİM SÜRECİ

Ülkü Neslihan Aktaş(SOCIAL SCIENCES UNIVERSITY OF ANKARA)0000-0003-1932-6679
Erdal Akdeve(ANKARA SOSYAL BİLİMLER ÜNİVERSİTESİ, SİYASAL BİLGİLER FAKÜLTESİ, İŞLETME BÖLÜMÜ)0000-0002-4133-976X
Pages
164–185
Publication Date
2024-01-26
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

In addition, the recommendations presented in the research for non-profit companies contribute concretely to the development of social entrepreneurship.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:The main purpose of this research is to examine the development of social entrepreneurship in Türkiye within the framework of legislation and policies, and to evaluate the effects of legislation on social entrepreneurship.
📊
Key Findings & Data:A case study method was used to examine the current state and historical development of social entrepreneurship activities in Türkiye through conducting document analysis.
💡
Conclusion & Impact:In addition, the recommendations presented in the research for non-profit companies contribute concretely to the development of social entrepreneurship.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:sosyal girişimcilik · sosyal girişim · doküman analizi

Abstract

The main purpose of this research is to examine the development of social entrepreneurship in Türkiye within the framework of legislation and policies, and to evaluate the effects of legislation on social entrepreneurship. A case study method was used to examine the current state and historical development of social entrepreneurship activities in Türkiye through conducting document analysis. For the document analysis, the Legislation Information System, as well as the Development Plans and Presidential Annual Programs, were thoroughly examined in terms of legislation related to cooperatives, foundations, and associations. As a result of the research, it was observed that social entrepreneurship, which has been included in policy documents in the last decade, has started to be removed from top-level policy documents due to the lack of legal framework. This research primarily provides a comprehensive framework for the development of social entrepreneurship in Türkiye within the scope of legislation and policies. In addition, the recommendations presented in the research for non-profit companies contribute concretely to the development of social entrepreneurship.

Özet

Bu araştırmanın temel amacı Türkiye’de sosyal girişimciliğin mevzuat ve politikalar çerçevesinde gelişimini incelemek ve mevzuatın sosyal girişimcilik üzerindeki etkilerini değerlendirmektir. Türkiye’deki sosyal girişimcilik faaliyetlerinin mevcut durumu ve tarihsel gelişiminin incelenmesi amacıyla durum çalışması yöntemi kullanılmış ve doküman analizi yapılmıştır. Doküman analizi aşamasında Mevzuat Bilgi Sisteminin yanı sıra Kalkınma Planları ve Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programları ile kooperatif, vakıf ve derneklere ilişkin mevzuat detaylı bir şekilde incelenmiştir. Araştırma sonucunda son 10 yıl içinde politika belgelerine dahil edilen sosyal girişimciliğin somut yasal mevzuata dayandırılamaması sebebiyle üst politika belgelerindeki yerini kaybetmeye başladığı tespit edilmiştir. Bu araştırma öncelikle Türkiye’de sosyal girişimciliğin mevzuat ve politika kapsamında gelişimine yönelik bütünsel bir çerçeve ortaya koymaktadır. Buna ek olarak araştırma kapsamında öne sürülen kar amacı gütmeyen şirketlere yönelik detaylar sosyal girişimciliğin gelişimine somut bir öneri sunmaktadır.

🔖

Cite This Article

Aktaş, Ü. N., Akdeve, E. (2024). SOCIAL ENTREPRENEURSHIP in TÜRKİYE and ITS DEVELOPMENT PROCESS. Öneri Dergisi, Cilt: 19 Sayı: 61, 164–185. https://doi.org/10.14783/maruoneri.1414236

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (48)

  1. Akdeve, E., & Aktaş. Ü. N. (2023). Sosyal Girişimcilik Ve İnovasyon. Koçak. A. (Ed.), Girişimcilik. Ankara Üniversitesi Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi.
  2. Aktaş, Ü. N., Giderler, M. E., & Akdeve, E. (2023). Sivil Toplum Sektöründe Yeni Örgütlenme Modeli: Sosyal Girişimcilik. Öneri Dergisi, 18(60), 561-581. doi:10.14783/Maruoneri.1249069
  3. Arslan, M. (2022). Mazbut Vakıfların Tüzel Kişilikleri, Malları ve Tasfiyesi. Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 10(1), 123-138.
  4. Borzaga, C., Galera, G., Franchini, B., Chiomento, S. Nogales R., & Carini C. (2020). Social Enterprises and Their Ecosystems in Europe. Comparative synthesis report. Avrupa Komisyonu. https://europa.eu/!Qq64ny
  5. British Council, Türkiye, (2019). Türkiye’de Sosyal Girişimlerin Durumu. https://www.britishcouncil.org.tr/programmes/education/social-enterprise-research.
  6. Bornstein, D., & Davis, S. (2010). Social Entrepreneurship: What Everyone Needs To Know. Oxford University Press.
  7. Borzaga, C., & Defourny, J. (2001). Conclusions. Social Enterprises in Europe: A Diversity of Initiatives and Prospects. Borzaga, C. ve J. Defourny (Eds), The Emergence of Social Enterprise (ss.350-370). London and New York: Routledge.
  8. Çınar, O. (2016). Mazbut ve Mülhak Vakıflarda Galle "Gelir" Üzerinde Vakıf Evlatlarının ve Diğer İlgililerinin Hak Sahipliği ve İntifa Hakkı Hayrından Fazla Olan Mülhak – Vakıfların Aile Vakfına Dönüştürülmesi. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 22 (3), 2016.
  9. Dacin, M. T., Dacin, P. A., & Tracey, P. (2011). Social Entrepreneurship: A Critique and Future Directions. Organization Science, 22(5), 1203-1213.
  10. Defourny, J., & Nyssens, M. (2006). Defining Social Enterprise. Social enterprise: At The Crossroads Of Market, Public Policies and Civil Society. M. Nyssens (Ed.), Social Enterprise (ss. 3-27). Routledge.
  11. Demirel, E. T. (2017). Sosyal Girişimcilik. Elazığ: Fırat Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi. Dernekler Kanunu, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5253.pdf
  12. Efeoğlu, H. G. (2023). Türkiye’de Sosyal Girişimciliğin Gelişimi ve Kurumsallaşma Önerileri. Bölgesel Kalkınma Dergisi, 01(02), 214-231.
  13. Ercan, S. (2016). Türkiye’de Sosyal Girişimcilik ve Yarattığı Etkilerin Değerlendirilmesi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul.
  14. Kaya, H. (2021). Mevzuatımızda Şirket Türleri ve Kuruluş-Tasfiye İşlemlerinin Muhasebeleştirilmesi. Turkish Business Journal, 2(3), 24-44.
  15. Kayıhan, Ş., Karaca, N., & Çetiner, A. E. (2014). Şirketler Muhasebesi. Ankara: Seçkin Yayıncılık. Kooperatifler Kanunu, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.1163.pdf
  16. Mair, J., & Marti, I. (2006). Social Entrepreneurship Research: A Source of Explanation, Prediction, and Delight. Journal of World Business, 41(1), 36-44.
  17. Meçikoğlu, S. (2018). Türkiye’de Sosyal Girişimciliği Etkileyen Dinamiklerin Analizi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Akdeniz Üniversitesi.
  18. Mulgan, G., Tucker, S., Ali, R., & Sanders, B. (2007), Social Innovation: What It Is, Why It Matters and How It Can Be Accelerated. Working Paper, Skoll Centre for Social Entrepreneurship, Oxford.
  19. Nicholls, A. (2008). Social Entrepreneurship: New Models of Sustainable Social Change. OUP Oxford.
  20. Özcan, O. (2007). Türkiye’de Kooperatifçiliğin Tarihi Gelişimi ve Cumhuriyet Dönemi Kooperatifçiliği, (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi.
  21. Özdevecioğlu, M., & Cingöz, A. (2009). Sosyal Girişimcilik ve Sosyal Girişimciler: Teorik Çerçeve. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (32), 81-95.
  22. Park, C., & Wilding, M. (2013). Social Enterprise Policy Design: Constructing Social Enterprise in the UK and Korea. International Journal of Social Welfare, 22(3), 236-247.
  23. Polat, O. (2020). Etkinlik Teorisi Bağlamında Yerel Kalkınma Amaçlı Sivil Toplum Kuruluşlarında Sosyal Girişimciliğin İncelenmesi: Türkiye Örneği. (Yayınlanmamış doktora tezi]. İnönü Üniversitesi.
  24. Sengupta, S., & Sahay, A. (2017). Social Entrepreneurship Research in Asia-Pacific: Perspectives and Opportunities. Social Enterprise Journal, 13(1), 17-37.
  25. Sönmez, A., Arıker, Ç., & Toksoy, A. (2016). Dünya’da ve Türkiye’de Sosyal Girişimciliğin Gelişimi. Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, 17(37 Girişimcilik Özel Sayısı), 102-121.
  26. T.C. Ticaret Bakanlığı. https://esnafkoop.ticaret.gov.tr/haberler/genel-mudurlugumuzce-sosyal-kooperatifler-mevzuati-ve-iyi-uygulama-ornekleri-cali
  27. T.C. Ticaret Bakanlığı 2019-2023 Stratejik Planı. https://ticaret.gov.tr/data/51d557c6487c8e0f30a44f53/T%C4%B0CARET%20BAKANLI%C4%9EI%20STRATEJ%C4%B0K%20PLANI%202019-2023%20G%C3%BCncellenmi%C5%9F%20Versiyon.pdf
  28. Vakıflar Genel Müdürlüğü, Mülhak Vakıflar Bölge/İl/İlçe Dağılımı (2022). https://cdn.vgm.gov.tr/genelicerik/genelicerik_943_290519/23mulhak-vakiflarin-bolge-il-ilce-dagilimi-1707202.pdf
  29. Vakıflar Genel Müdürlüğü, Cemaat Vakıflarının Türlerine Göre İl/İlçe Dağılımı (2020). https://cdn.vgm.gov.tr/genelicerik/genelicerik_942_290519/1-cemaat-vakiflarinin-turlerine-gore-il--ilce-dagi.pdf
  30. Taş, H. Y., & Şemşek, İ. (2017). Türkiye ve Dünya’dan Sosyal Girişimcilik Örnekleri ve İstihdama Katkıları. Hak İş Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi, 6(16), 480-497.
  31. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, (2013). Onuncu Kalkınma Planı (2014-2018). https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2022/08/Onuncu_Kalkinma_Plani-2014-2018.pdf
  32. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, (2018). On Birinci Kalkınma Planı (2019-2023). https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2022/07/On_Birinci_Kalkinma_Plani-2019-2023.pdf
  33. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, (2023). On İkinci Kalkınma Planı (2024-2028). https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2023/11/On-Ikinci-Kalkinma-Plani_2024-2028_17112023.pdf
  34. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, (2014-2023). Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programları. https://www.sbb.gov.tr/yillik-programlar/
  35. T.C. İçişleri Bakanlığı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü, Dernek Sayıları, https://www.siviltoplum.gov.tr/dernek-sayilari
  36. T.C. İçişleri Bakanlığı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü, Sivil Toplum Strateji Belgesi Eylem Planı (2023-2027). https://www.siviltoplum.gov.tr/kurumlar/siviltoplum.gov.tr/PromoSlider/STKStr-ve-eylem-pln2022/Ek_1_Taslak_Sivil_Toplum_Strateji_Belgesi_ve_Eylem_Plani.pdf
  37. T.C. Ekonomi Bakanlığı, 2018-2022 Stratejik Planı. https://ticaret.gov.tr/data/5b921d6513b87613646656ac/Stratejik_Plan_2018_2022.pdf
  38. T.C. İçişleri Bakanlığı, (2022). Sivil Toplum Strateji Belgesi ve Eylem Planı 2023-2027. https://www.siviltoplum.gov.tr/kurumlar/siviltoplum.gov.tr/PromoSlider/STKStr-ve-eylem-pln2022/Ek_1_Taslak_Sivil_Toplum_Strateji_Belgesi_ve_Eylem_Plani.pdf
  39. T.C. Ticaret Bakanlığı, (2012). Türkiye Kooperatifçilik Stratejisi ve Eylem Planı 2012-2016.
  40. Tunar, A. (2020). Sosyal Girişimcilik ve Yasal Statü: Sosyal Girişimciler Üzerine Bir Araştırma. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi.
  41. Türk Medeni Kanunu, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.4721.pdf
  42. Türk Ticaret Kanunu, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.6102.pdf
  43. Türkiye Büyük Millet Meclisi, Dilekçe Komisyonu Sosyal Kooperatifçilik Kapsamında İsrafın Önlenmesine Yönelik Uygulamaların Araştırılması ve Yaygınlaştırılması Alt Komisyonu Tutanakları (2021). https://www5.tbmm.gov.tr/develop/owa/komisyon_tutanaklari.goruntule?pTutanakId=2832
  44. TÜSEV, (2018). Sosyal Kooperatifçilik: Yasal Mevzuat Açısından Avrupa Birliği Örnekleri ve Türkiye’deki Gelişmeler. https://tusev.org.tr/usrfiles/images/TUSEV_SosyalKooperatifBilgiNotuTR.08.11.18.pdf
  45. TÜSEV, (2012). Sosyal Girişimcilik Projesi, Türkiye’de Sosyal Girişimlerin Yasal ve Mali Altyapısının Güçlendirilmesine İlişkin Politika Belgesi. https://www.tusev.org.tr/userfiles/image/SG%20Yasal%20ve%20Mali%20Altyap%C4%B1%20Politika%20Belgesi-FINAL.pdf
  46. Uygur, D., & Franchini B. (2019). Social Enterprises and Their Ecosystems in Europe. Country Fiche: Turkey. Avrupa Komisyonu. https://europa.eu/!Qq64ny
  47. Vakıflar Kanunu, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5737.pdf
  48. Zahra, S. A., Gedajlovic, E., Neubaum, D. O., & Shulman, J. M. (2009). A Typology of Social Entrepreneurs: Motives, Search Processes and Ethical Challenges. Journal of Business Venturing, 24(5), 519-532.