Bu çalışmada Habermas’ın eleştirel toplum teorisi açısından araçsal akla yöneltmiş olduğu eleştiriler çerçevesinde insan özneleri arasındaki ilişkilerin pragmatik alanına gönderme yapan etkileşimsel aklı değerlendireceğiz.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:Franfurt Okulu’nun son büyük temsilcisi olan Jürgen Habermas, tarihsel materyalizm teorisinin başarısızlığının ardından eleştirel teoriyi toplumsal eylem düzeyinde felsefeyle bir araya getirir.
📊
Key Findings & Data:Marks ve tarihsel materyalizmden hareketle Aydınlanma’nın eleştirel bir savunusuna girişerek eleştirel teoriyi özne felsefesinin karşısında öznelerarası iletişimi üreten rasyonal bir sorumlulukla yeniden canlandırır.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışmada Habermas’ın eleştirel toplum teorisi açısından araçsal akla yöneltmiş olduğu eleştiriler çerçevesinde insan özneleri arasındaki ilişkilerin pragmatik alanına gönderme yapan etkileşimsel aklı değerlendireceğiz.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Karl Marks · Modernite · İletişimsel Eylem Kuramı
Özet
Franfurt Okulu’nun son büyük temsilcisi olan Jürgen Habermas, tarihsel materyalizm teorisinin başarısızlığının ardından eleştirel teoriyi toplumsal eylem düzeyinde felsefeyle bir araya getirir. Marks ve tarihsel materyalizmden hareketle Aydınlanma’nın eleştirel bir savunusuna girişerek eleştirel teoriyi özne felsefesinin karşısında öznelerarası iletişimi üreten rasyonal bir sorumlulukla yeniden canlandırır. Bu amaç doğrultusunda Hegelci ve Marksçı öncülleri temele alan Habermas, iletişimsel bir söylem ortaya koyar. Bu çalışmada Habermas’ın eleştirel toplum teorisi açısından araçsal akla yöneltmiş olduğu eleştiriler çerçevesinde insan özneleri arasındaki ilişkilerin pragmatik alanına gönderme yapan etkileşimsel aklı değerlendireceğiz.
Turanlı, G. (2017). Habermas: Yasa Koyucu Akıldan Etkileşimsel Akıla. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Volume: 21 Issue: 4. https://ajindex.com/articles/1089489
Baudelaire, C. (1965). The Painter of Modern Life and Other Essays, (Ed. and Trans. Jonathan Mayne), London: Phaidon.
Bauman, Z. (2003). Modernlik ve Müphemlik, (Çev. İsmail Türkmen), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
Benhabib, Ş. (1999). Modernizm, Evrensellik ve Birey: Çağdaş Ahlak Felsefesine Katkılar, (Çev. Mehmet Küçük), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
Brown, R. H. (2002). “Retorik Akıl Olarak Akıl, Epistemoloji, Söylem ve Pratik Arasındaki İlişkiler Üzerine”, (Der. ve Çev. Hüsamettin Arslan), Retorik, Hermeneutik ve Sosyal Bilimler: İnsan Bilimlerinde Retoriğe Dönüş, İstanbul: Paradigma Yayınları.
Habermas, J. (2009). Doğalcılık ve Din Arasında: Felsefi Denemeler, (Çev. Ali Nalbant), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Habermas, J. (2004). İdeoloji Olarak Teknik ve Bilim, (Çev. Mustafa Tüzel), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Habermas, J. (2001). İletişimsel Eylem Kuramı, (Çev. Mustafa Tüzel), İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
Habermas, J., (1987). The Philosophical Discourse of Modernity, Oxford.
Harvey, D. (2006). Postmodernliğin Durumu: Kültürel Kökenlerin Değişimi, (Çev. Sungur Savran), İstanbul: Metis Yayınları.
Horkheimer, M. Adorno, T. (2010). Aydınlanmanın Diyalektiği: Felsefi Fragmanlar, (Çev. Nihat Ülner- Elif Öztarhan), İstanbul: Kabalcı Yayınları.
Horkheimer, M. Akıl Tutulması, (2008). (Çev. Orhan Koçak), İstanbul: Metis Yayıncılık.
Jameson, F. (2008). Modernizm İdeolojisi: Edebiyat Yazıları, (Çev. Kemal Atakay-Tuncay Birkan), İstanbul: Metis Yayınları.
Sim, S. Derrida ve Tarihin Sonu, (2000). (Çev. Kaan H. Ökten), İstanbul: Everest Yayınları.
Touraine, A. (2007). Modernliğin Eleştirisi, (Çev. Hülya Tufan), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
West, D. (2005). Kıta Avrupası Felsefesine Giriş: Rousseau, Kant ve Hegel’den Foucault ve Derrida’ya, (Çev. Ahmet Cevizci), İstanbul: Paradigma Yayıncılık.
errida’ya, (Çev. Ahmet Cevizci), Paradigma Yayıncılık, İstanbul 2005.