ULUSLARARASI ANTLAŞMALARIN ONAYLANMASINI UYGUN BULAN KANUNLARIN İPTALİ İSTEMLERİ HAKKINDA TÜRK ANAYASA MAHKEMESİ’NİN TUTUMU

Özet

Uluslararası hukukun temel kaynaklarından biri mahiyetindekiantlaşmaların, iç hukuka etkileri bağlamında kabul edilmiş tek biruygulama yoktur. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 90. maddesi’nde,uluslararası antlaşmaların kanun hükmünde olduğunun belirtilmesinerağmen, aynı madde, usulüne göre yürürlüğe konulmuş antlaşmalaraleyhine, anayasaya aykırılığı gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi’nebaşvurulamayacağını belirterek antlaşmalara ayrı bir önem atfetmiştir.Anayasanın bu emredici hükmünden dolayı, antlaşmaların anayasayauygunluğunun yargısal denetimi doğrudan yapılamayıp, antlaşmalarıuygun bulan yasalar üzerinden dolaylı bir denetim söz konusudur.Mahkeme’ye, uygun bulma kanunları aleyhine açılan davalarabakıldığında, Mahkeme’nin, söz konusu uygun bulma kanunlarını,Anayasa’nın kendisine verdiği yetkiler dâhilinde, şeklen inceleme yolunagittiği, antlaşma metnine müdahale edecek bir tutumdan kaçındığıgörülmektedir.