Milli eğitim bakanlığı sisteminin kuvvetler ayrılığından kuvvetler birliğine doğru dönüştürülmesi

The transformation of ministry of national education system from separation of powers to unity of powers

Özet

Kuramsal ve tarihsel bir değerlendirme niteliğinde olan bu makalenin amacı genelde Türkiye’deki Milli Eğitim Bakanlığı’nı (MEB) demokratik bir sistem örneği temelinde ele almak, özelde de MEB bünyesindeki Talim ve Terbiye Kurulu’nun (TTK) işlevlerindeki değişiklikleri irdelemektir. MEB’e ve TTK’ya dair irdelemeler, demokratik sistemlerin dayalı olduğu kuvvetler ayrılığı prensibi ile işleyen hukuk düzeni temel alınarak yapılmıştır. Bu anlamda MEB sisteminin çağdaş hukuk düzeninin temel dayanağı olan yasama, yürütme ve yargı unsurlarından oluşan bir sistem olarak yapılandırılmış olduğu; Talim ve Terbiye Kurulu’nun da bu düzenin temel organlarından biri olduğu varsayılmaktadır. Makalede MEB’in yapısının Türkiye Büyük Millet Meclisi’nden geçen yeni torba yasayla değiştiği ve Talim ve Terbiye Kurulu’nun karar organı olmaktan çıkarılarak danışma birimi haline getirildiği ileri sürülmektedir. Bu şekilde yetki ve sorumlulukların büyük ölçüde bir merkezde toplanmış olduğu, bununla birlikte MEB sisteminin daha merkeziyetçi hale dönüşeceği, dolayısıyla daha katı ve otoriter eğilimlerin ortaya çıkacağı iddia edilmektedir. Bu bağlamda Milli Eğitim Bakanlığı sisteminin tekrar ele alınması ve Talim ve Terbiye Kurulu’nun sistem içindeki yerinin ve rolünün güçlendirilmesi gerektiği önerilmektedir

Abstract

When the main frame mentioned above about functioning of Turkish Republic is taken into consideration, it is seen that system of the Ministry of National Education has also been constructed as the state within itself because according to organizational laws of MoNE and organizational units composed according to these laws, three units are defined as responsible for the minister directly. Within the system MoNE, it could be said that the undersecretary and general directorates operating under supervision of the undersecretary are responsible for executive functions. While National Board of Education fulfills legislative duties, Board of Audit fulfills judiciary duties via its role of inspection. Emerging of units acting as legislation departments in the Ministry of National Education is not new. Even there was not the ministry responsible for education, the educational system was administered and operated by boards. “Board” tradition in the process of Turkish educational system was maintained as in the form of expanded but not continuous boards. No matter whether they were continuous or not, many outstanding educators, poets, authors and scientists served in these boards

Anahtar kelimeler: Milli Eğitim Bakanlığı, Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, Kuvvetler ayrılığı