Zamanının Eğlencesi: Manzum Bir Meyve Falı

Özet

İnsanoğlu, atide meydana gelecek olan olayları merak eden bir varlıktır. Onun merak ve isteğinin tezahür ettiği yerlerden birinin de falnameler olduğunu söylemek mümkündür. Çeşitli nesneler aracılığıyla icra edilen falnamelerde nesnelere anlamlar yüklenmekte ve bunlar vasıtasıyla birtakım çıkarımlarda bulunulmaktadır. Tarih sahnesinde çok köklü bir geleneği bulunan ve toplumsal hayatta uzun bir dönemden beri varlığını sürdüren fallarla ilgili uygulamalar, İslam Dini'nin kabulüyle birlikte yasaklanmıştır. Çünkü İslam'da geleceğe ilişkin bilgiyi bilme iddiası ancak Allah'a mahsustur. Her ne kadar İslamiyet'te fal yasaklansa da Hazret-i Muhammed'den rivayet edilen çeşitli hadisler referans alınarak, fala ilişkin uygulamalar tarihî süreç içerisinde İslami bir forma bürünmüş ve onlara kutsiyet atfedilmiştir. Bu makalede İBB Kütüphanesindeki mecmuada yer alan meyvelerle ilgili falname, araştırma konusu seçilmiştir. Çalışmada öncelikle falnameler hakkında genel bilgiler verilmiş, akabinde falnamenin bulunduğu mecmua tanıtılmıştır. Şekil ve muhteva özellikleriyle ilgili bilgi verilen makalenin son kısmında ise söz konusu falnamenin çeviri yazılı metnine yer verilmiştir.

Abstract

Human beings are curious about the events that will take place in the future. One of the places where his curiosity and desire were manifested was fortune-telling. In fortune-telling, which is performed through various objects, meanings are attributed to things, and certain inferences are made through them. Practices related to fortune-telling, which have a long-established tradition in history and have existed in social life for an extended period, were banned with the adoption of Islam. This is because, in Islam, the claim to know the future is reserved for Allah alone. Although fortune-telling is forbidden in Islam, fortune-telling practices have taken on an Islamic form throughout history by referring to various hadiths narrated from the Prophet Muhammad and ascribing sanctity to them. In this article, a fortune-telling on fruits in a collection in the IBB Library has been chosen as the research subject. In this study, general information about fortune-telling is first given, and then the mecmua in which the fortune-telling takes place is introduced. In the last part of the article, which offers information about the form and content features, the translated text of the fortune-telling is provided.

Anahtar kelimeler: Türk İslam Edebiyatı, Mecmua, Fal Kültürü, Falname, Meyveler