Dergiler / Universal Journal of History and Culture / 2023 / Cilt: 5 Sayı: 1
Lise Üçüncü ve Dördüncü Sınıf Öğrencilerinde Eşitlikçi Cinsiyet Algısı ile STEM İlişkili Kariyer Tercihi Arasındaki İlişkide Kariyer Seçiminde Gelenekçi Cinsiyet Rolleri Algısının Aracı Rolü
- Sayfa
- 1–15
- DOI
- —
Özet
Mevcut çalışma, lise üçüncü ve dördüncü sınıftaki öğrenciler arasında iki noktayı araştırmayı amaçlamıştır. İlk olarak, eşitlikçi cinsiyet algısı ile STEM ile ilgili kariyer tercihi arasındaki ilişkide kariyer seçiminde gelenekçi cinsiyet rolleri algısının aracı rolünü incelenmiştir. İkinci olarak, keşfedici bir amaçla, cinsiyet grupları ve okul türleri arasında değişkenler açısından farklılıklara odaklandık. Araştırmaya 15-20 yaş arası (\textit{Ort}.=17, \textit{SS}= .789) 164 öğrenci (76 kız, \%46,3; 88 erkek, \%53,7) katılmıştır. Katılımcılar demografik bilgi formu, toplumsal cinsiyet algısı ölçeği ve meslek seçiminde toplumsal cinsiyetin rolü ölçeğini doldurmuşlardır. Hipotezimize paralel olarak, basit aracılık modeli analizi, kariyer seçiminde gelenekçi cinsiyet rolleri algısının aracı rolünü göstermiştir ($\beta$ = .144, \%95 GA [.001, .286], \textit{SH} = .073, \textit{z} = 1.971,\textit{ p} = .048). Keşfedici analizler ise Anadolu lisesi ve fen lisesi öğrencilerinin diğer okul türlerine göre eşitlikçi cinsiyet rollerini daha fazla, kariyer seçiminde ise gelenekçi cinsiyet rollerini daha az tercih ettiklerini ortaya koymuştur. Ayrıca fen lisesindeki öğrenciler ile kız öğrenciler, sırasıyla diğer okul tiplerindeki öğrenciler ve erkek öğrencilerden daha fazla bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik (STEM) ile ilgili meslekleri tercih etmektedirler. Bulgular sosyal psikoloji bağlamında tartışılmıştır.
Abstract
The current study aimed to investigate two points among junior and senior-level high school students. First is to examine the mediating role of the perception of traditionalist gender roles in career choice on the association between egalitarian gender perception and STEM-related career preference. Second is to explore differences between gender groups (female vs. male) and school types (Anatolian high school, religious vocational high school, vocational high school, and science high school) in terms of variables and the outcome. A hundred and sixty-four students (76 females, 46.3%; 88 males, 53.7%) between the ages of 15-20 (M = 17, SD = .789) participated in the study. They responded to demographic information form, gender perception scale, and gender roles in career choice scale. Simple mediation analyses showed the mediating role of the perception of traditionalist gender roles in career choice (b = .144, 95% CI [.001, .286], SE = .073, z = 1.971, p = .048), as we hypothesized. Exploratory analyses revealed that students in Anatolian high school and science high school preferred egalitarian gender roles more, and preferred traditionalist gender roles in career choice less than those in other types of school. Also, students in science high school preferred STEM-related professions more. Moreover, female students preferred STEM-related professions more than male students. We discussed the findings in the context of social psychology