Bireysel başvurularda “açıkça dayanaktan yoksunluk” kriterinin Anayasa Mahkemesi tarafından yorumu ve uygulanması

The Interpretation and Application of the Criterion “Manifestly Ill- Founded” in Individual Applications by the Constitutional Court

Özet

Anayasa Mahkemesi’ne yapılan bireysel başvuruların esası hakkında karar verilebilmesi, öncelikle, bu başvuruların kabul edilebilirlik koşullarını sağlamalarına bağlıdır. Bu koşullardan biri de, başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olmaması gereğidir. Bu çalışmada, şu ana kadar Anayasa Mahkemesi’nin verdiği kararlardan hareketle açıkça dayanaktan yoksunluk ölçütünü bir kabul edilebilirlik koşulu olarak nasıl değerlendirdiğinin ve nasıl yorumladığının açıklanması amaçlanmaktadır. Bu ölçüt AİHS’de de yer almakta ve AİHM tarafından da uygulanmaktadır. Bu sistemin Anayasa Mahkemesi için de örnek alındığı bilindiğinden, gerek görüldüğü ölçüde karşılaştırmalı olarak bu ölçütün uygulanması ve yorumlanması değerlendirilmiştir. Gelinen noktada, Anayasa Mahkemesi’nin, bu kavramı büyük ölçüde AİHM ile paralel yorumlama eğiliminde olduğu kendini göstermektedir. Ancak aynı şekilde, AİHM’nin konuyla ilgili uygulamasına yönelik eleştiriye açık noktaların Anayasa Mahkemesi’nin uyguladığı sisteme taşınması riski de kendini göstermektedir

Abstract

Individual applications to the Constitutional Court should first be found admissible before the examination of merits. One of these requirements for admissibility is that an application should not be “manifestly ill-founded”. This article aims to explain how the Constitutional Court has so far assessed and interpreted this criterion under the light of its rulings. This admissibility requirement is also incorporated in the ECHR and applied by the ECtHR as well. Taking into consideration the fact that this system of the ECtHR has been taken as an example by the Constitutional Court, the application and interpretation of this criterion is evaluated from a comparative perspective, to the extent deemed necessary. At this point, it is apparent that the Constitutional Court inclines to interpret this concept largely in line with the ECtHR. However, there is also a risk of transporting the issues which are open to criticism regarding the application of the ECtHR into the system applied by the Constitutional Court