Dergiler / Su Kaynakları / 2008 / Cilt: 1 - Sayı: 1

Yeraltı suyunun çatlaklı ortamdan gözenekli ortama değişken çaplı ve cidarı geçirimsiz kuyuya akışı

Sayfa
39–55
DOI
—

Özet

Bu yazıda basınçsız gözenekli ortamdaki yeraltı suyunun düşey olarak önceyatay çatlaklara sonra da bu çatlak vasıtası ile geniş, değişken çaplı ve cidarı geçirimsizolan bir kuyuya akmasının matematik modeli geliştirilmiştir. Buna benzer kuyularyeryüzünün en üst kısmında Dördüncü jeoloji zamanına ait gözenekli ortamdaki akiferve bunun altında çatlaklı bir basınçlı akiferin tamamen altında geçirimsiz jeoloji tabakalarınınbulunması durumunda ortaya çıkmaktadır. Böyle bir akifer tabakalaşması durumundayeraltı suyunun kuyuya gelmesini temsil eden tip eğriler gözenekli ve çatlaklıortamlar için ayrı ayrı çıkartılmıştır. Kuyudan ilk su çekilmeye başlanması zamanlarındakuyu geniş çapının kuyudaki yeraltı suyuna etkisinin ne olabileceği açıklanmıştır. Bulunangenel çözümlerin literatürde bulunan klasik Theis, Hantush ve Jacob çözümlerineindirgenebildiği gösterilmiştir. Kuyudan uzun zaman süresinde su çekilmesi durumundazaman-düşüm grafiğinin Jacob doğruusuna uymayacağı, bunun yerine değişik şartlardadeğişik doğruların ortaya çıkacağı anlatılmıştır. Böylece literatürde sanıldığı gibi Jacobdoğru yönteminin her türlü akiferde kuyulara doğru olan yeraltı suyunu uzun zamanlardadeğerlendirmeye yetmeyeceği doğrunun eğimi göz önünde tutularak belirtilmiştir.Geliştirilen yöntemin uygulanması Suudî Arabistan’dan elde edilen zaman-düşü verileriiçin gösterilmiştir.

Anahtar kelimeler: Çatlak, değişken geniş çap, Dördüncü zaman, duragan olmayan akış, gözenek, Kurak bölge, tip eğri, tip doğru