Sabahçıl-akşamcıl anketi Türkçe uyarlamasında güvenirlilik çalışması

Özet

Amaç: Bu çalışma ile Home ve Östberg'in sabahçıl ve akşamcıl (S-A) tipleri belirleyen anket formunun Türkçe versiyonunun güvenirlik düzeyini araştırmak hedeflendi. Yöntem: Çalışmaya 18-57 (23.0±5.4) yaşlarında, 291'i ka-dın ve 327'si erkek olmak üzere toplam 618 gönüllü dahil edildi. Home ve Östberg'in insan sirkadiyen ritminde sabahçıl ve akşamcıl tipleri belirleyen anket formunun Türkçe versiyonu gönüllü katılımcılar tarafından 15-20 gün ara ile 2 kez dolduruldu. Ölçeğin iç tutarlılık güvenirliği Cronbach katsayısı ile, her iki uygulamada elde edilen puanlar ve maddeler arasındaki ilişki düzeyleri ise Pearson korelasyon matriks ile değerlendirildi.. Bulgular: Çalışmaya katılan deneklerin 1. (51.9+9.0, 22-73) ve 2. uygulamalarda (52.4±9.5, 21-72) elde ettikleri toplam puanlar arasında istatistiksel anlamlı bir fark yoktu. Birinci ve ikinci uygulamada elde edilen puanlar ışığında deneklerin sırası ile 149'u ve 169'u sabahçıl, 79'u ve 87'si akşamcıl, 39O'ı ve 362'si ara tip idi. 1. ve 2. uygulamalar için güvenirlik yüksekti (sırası ile Cronbach değeri 0.785 ve 0.812, p< 0.0001). Birinci ve 2. uygulamalarda elde edi-len toplam puanlar arası korelasyon (r) 0.84 (p< 0.0001) idi. Tartışma: Elde edilen bulgular ışığında anket formunun Türkçe uyarlamasının tekrarlayan ölçümler için güvenilir olduğu söylenebilir. Bununla birlikte anketin Türkçe versiyonunun güvenilirliğinin ve geçerliğinin onaylanması için yaşlı, sporcu, vardiyalı çalışan gibi değişik denek gruplarında ileri değerlendirmelere ihtiyaç vardır.