Molla Cami'nin Yusuf u Züleyha’sının bilinmeyen iki Türkçe şerhi

Özet

Klâsik dönem İran şiirinin son temsilcisi kabul edilen Molla Câmî, manzum ve mensur eserleri ile Türk şair ve yazarlarınca örnek alınmış; onları çeşitli bakımlardan etkilemiş, eserlerinin pekçoğu Türkçeye tercüme edilmiş bir şahsiyettir. Onun yedi mesneviden meydana gelen Heft Evreng’inde yer alan Yûsuf u Züleyhâ da Türkçe tercümesi ve şerhi yapılmış eserlerindendir. Bu yazıda, Arap, Fars ve Türk edebiyatında mesnevi konusu üzerinde kısaca durulduktan sonra Arap, Fars ve Türk edebiyatlarında kaleme alınmış Yûsuf u Züleyhâlar hakkında genel bir bilgi verilecek daha sonra da Câmî’nin Yûsuf u Züleyhâ’sının bugün Şem’î’ye ait olarak gösterilen iki Türkçe şerhinin aslında Şem’î’ye ait olmadığı ispatlanacaktır.

Abstract

The last representative of the classical era Iranian poetry, Molla Cami is an influential person over Turkish poets. Most of his works have been translated to Turkish. Mesnevî of “Yûsuf u Züleyha” in Molla Câmî’s book, Heft Evreng composed of seven mesnevîs has also been commented on and translated into Turkish. This essay first provides general information about mesnevies in Arabian, Persian, and Turkish literature, then examnines two Turkish commentaries on “Yûsuf u Züleyhâ” which have been wrongly associated to Şem’i.