2000 SONRASI TÜRK SİNEMASINDA DEĞİŞEN KADIN İMGELERİ: “MAVİ DALGA” FİLMİNDE ÖZNE OLARAK KADIN ve “İKİMİZİN YERİNE” FİLMİNDE ANLATININ GİZEMİ OLARAK KADIN

Özet

Türk Sineması’nda 2000’li yıllardan itibaren, kadın karakterlerin yaş, sınıfsal aidiyet, meslek veyaşam tarzı bağlamında öncesindeki dönemlere kıyasla daha farklılaştığı bir döneme girilmiştir.Mavi Dalga (Zeynep Dadak, Merve Kayan 2013) ve İkimizin Yerine (Umur Turagay 2016) filmleri debu çerçevede yer alan örneklerden ikisidir. Söz konusu iki filmde de, kadın karakterler öğretmenlerineaşık olurlar. Mavi Dalga ve İkimizin Yerine filmlerinin kadın karakterlerini söz konusu duygusalilişki çerçevesinde ele alma şekli, toplumsal cinsiyet politikası bağlamında önem arz etmektedir. MaviDalga, anlatısının merkezine kadınların dayanışmasını ve arkadaşlığını, İkinci Dalga FeministHareket’te tanımlandığı şekliyle kız kardeşlik temasını koymaktadır. Kız kardeşlik temasına yapılanvurgu baş karakter Deniz’in, öğretmenine olan ilgisinin ilişkiye dönüşmesinin önüne geçer ve kendiyaşıtı erkek arkadaşıyla romantik ilişkisini de önemsiz kılar. İkimizin Yerine ise baş karakter Çiçek’inhayatının ve dolayısıyla anlatının tüm odak noktasını, dershane öğretmenine duyduğu aşka vearalarındaki ilişkiye sabitler. Çiçek’i söz konusu ilişki dışında her şeyden soyutlar. Çalışmakapsamında iki filmin karşılaştırmalı analizi yapılarak; Mavi Dalga’nın De Lauretis ve Smelik’e atıflakadın karakterlerini tarihsel birer özne olarak konumlayan ve böylelikle kadınların metaforlar halinegelmesine karşı çıkan bir film, İkimizin Yerine’nin De Lauretis, Johnston ve Smelik’e atıfla kadınınkadın olarak temsil edilmediği, kadının mit olarak yer aldığı, anlatı yapısının erkek arzusu tarafındandüzenlendiği bir film olduğu ortaya konulmaya çalışılacaktır.