Melayê Cizîrî’nin Şiirlerinde Kuş Sembolü

Özet

Sembol, imaj ve benzetme tasavvuf edebiyatında önemli bir yer tutarlar. Tasavvuf edebiyatında mecazi (nasuti) olan her şey aslında hakiki (lahuti) olan şeylerin imgesi ve remzi olduğu için sembol ve imaj irfani şiirde anlamı inşa etmede en önemli araçlardandır. Melayê Cizîrî’nin tasavvufi şiiri de derin anlamlar yüklüdür. Gerçekten de araştırmacılar ve konun uzmanlarına göre Cizîrî’nin şiiri fikir ve anlam derinliği bakımından Kürt edebiyatında önemli bir yer tutar. Bu da Cizîrî’nin sembol ve imajları kullanmadaki becerisinin bir göstergesidir. Bu çalışmada Cizîrî’nin “kuş” sembolünü kullanma biçimi incelenmektedir. Ayrıca Cizîrî’nin hayvan sembollerini kullanma biçimi Hafiz-I Şirazi'nin aynı sembolleri kullanma biçimi ile karşılaştırılarak sunulmuştur.

Abstract

Symbol and image take an important place in Sufism literature. Since everything that is figurative (nasuti) in Sufism literature is actually the symbol of the things that are real (lahuti), the symbol is one of the most important tools in building meaning in poetry. The Sufi poetry of Molla al-Jezeri is also loaded with deep meanings. Indeed, according to researchers and experts, the poem of al-Jezeri has an important place in Kurdish literature in terms of depth of idea and meaning. This is an indicator of al-Jezeri ability to use symbols. In this study, Jezeri’sway of using the "bird" symbol is examined. In addition, the way that Jezeri used animal symbols was compared with the way Hafez Shirazi used the same symbols.