Dergiler / ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi / 2023 / Cilt: 8 - Sayı: 1
SAĞLIĞIN SOSYAL BELİRLEYİCİLERİNDEN SONRA YENİ BİR KONSEPT: SAĞLIĞIN TİCARİ BELİRLEYİCİLERİ
- Sayfa
- 87–96
- DOI
- —
Özet
Bu derlemede sağlığın tanımından ve belirleyicilerinden yola çıkılarak son yıllarda popüler bir terim olmaya başlayan sağlığın ticari belirleyicilerinin incelenmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmıştır. İnsan sağlığını olumlu veya olumsuz olarak etkileyen özel sektör aktiviteleri sağlığın ticari belirleyicileri olarak adlandırılmaktadır. Sağlığın ticari belirleyicileri geniş bir yelpazede pek çok sağlık sonucu meydana getirmektedir. Obezite, diyabet, kardiyovasküler hastalıklar, kanser, trafik kazaları, ruh sağlığı sorunları ve sıtma bu sağlık sonuçlarından bazıları olarak karşımıza çıkmaktadır. Sağlığın ticari belirleyicileri nispeten yeni bir anlayış ve içeriktir. Bu belirleyicilerin farkında olunması, izlenmesi ve bu belirleyicilerle mücadele edilmesi önemli görünmektedir. Çok uluslu şirketlerin ve özel sektörün toplum sağlığını nasıl etkilediğinin belirlenebilmesi ve etkili mücadele stratejileri ortaya konabilmesi için kanıt düzeyi yüksek araştırmalara ihtiyaç duyulmaktadır.
Abstract
In this review, it is aimed to examine and evaluate the commercial determinants of health, which have become a popular term in recent years, based on the definition and determinants of health. Private sector activities that affect human health positively or negatively are called commercial determinants of health. Commercial determinants of health produce a wide range of health outcomes. Obesity, diabetes, cardiovascular diseases, cancer, traffic accidents, mental health issues and malaria are some of these health consequences. Commercial determinants of health are a relatively new understanding and content. It seems important to be aware of, monitor and struggle with these determinants. Studies with high levels of evidence are needed to determine how multinational companies and the private sector affect public health and to reveal effective control strategies.