Örgütlerde İnsan Unsuruna Helal Perspektifinden Bakış

Özet

İçinde yaşadığımız 21. Yüzyıl öncesinde devletler ve milletler daha kapalı bir yapıya sahipti. Ulaşımın zor ve meşakkatli olması, herkesin dil öğrenme imkânının olmaması, kültürlerin sadece savaş ve ticaret sebebiyle karşılaşabilmesi gibi nedenler bu kapalı yapının kolayca aşılamamasının doğal gerekçeleri olarak görülebilir. Bu dönemde özellikle 19. Yüzyıla kadar toplumların ticari faaliyetleri, üretim ve tüketim ilişkileri daha çok dini ve kültürel yapılarının etkisinde kalarak gerçekleşmekteydi. Batılı sömürgeci ülkelerin Müslüman coğrafyayı işgal etmesi, bu coğrafyada yaşayan toplumları sömürgeleştirerek belirli bir süre yönetimi altında tutmaları, işgücü ihtiyacını karşılamak için Batılı ülkelerin Müslüman toplumlardan işçi kabul etmesi, savaşlar sebebiyle ortaya çıkan mülteci akını, Batı’ya göç, küreselleşen dünyanın etkisi gibi sebepler farklı din ve kültüre sahip insanların bir arada yaşamasına yol açtı. Toplumların kozmopolit bir yapıya bürünmesi işletmelerin faaliyetlerine de yansıdı ve üretim yapan işletmelerin yönetim kademesi de farklı din ve kültüre sahip insanlardan oluşmaya başladı. Bu süreç ve gelişmeler ise Müslümanların tükettiği ürünlerin İslam’a uygun olarak üretilip üretilmediği endişesine kapılmasına neden oldu. Bu endişelerin giderilmesi amacıyla ortaya çıkan Helal gıda kavramı, üretim ve tüketime konu olan her alanda aynı endişelerin duyulması ile üretimin ilk aşamasından tüketimin son aşamasına kadar hayatın bütün alanlarına sirayet edecek şekilde “helal yaşam” kavramına evirilmesini de beraberinde getirdi. Bu çalışmada öncelikle üretimin vazgeçilmez unsuru olan örgütler ve örgütsel yapıların zaman içerisinde dönüşümü, helal yaşam ve helal yaşam bağlamında insan israfı konusu teorik çerçevede incelenecektir.

Abstract

Before the 21st century we live in, states and nations had a more closed structure. The reasons such as difficult and arduous transportation, not having the opportunity to learn a language for everyone, and the fact that cultures can only meet due to war and trade can be seen as the natural reasons why this closed structure cannot be easily overcome. In this period, especially until the 19th century, the commercial activities, production and consumption relations of societies were mostly under the influence of their religious and cultural structures. The reasons such as the occupation of the Muslim geography by the Western colonial countries, the colonization of the societies living in this geography and keeping them under their rule for a certain period of time, Western countries accepting workers from Muslim societies to meet their labour needs, the influx of refugees due to wars, migration to the West, the effect of the globalizing world are different reasons led to the coexistence of people with religion and culture. The cosmopolitan nature of the societies was also reflected in the activities of the enterprises, and the management level of the enterprises engaged in production began to consist of people with different religions and cultures. These processes and developments have caused Muslims to worry whether the products they consume are produced in accordance with Islam. The concept of Halal food, which emerged with the aim of eliminating these concerns, brought about the evolution of the concept of "halal life" in a way that spreads to all areas of life from the first stage of production to the last stage of consumption, with the same concerns being heard in all areas of production and consumption. In this study, first of all, the transformation of organizations and organizational structures, which are indispensable elements of production, over time, human waste in the context of halal life and halal life will be examined in the theoretical framework.