Dergiler / Türkoloji / 2019 / Sayı: 95

YURTDIŞINDAN GÖÇEN KAZAKLARIN DİLİNDEKİ ÜNSÜZLERİN DEĞİŞMESİ

THE ALTERNATION OF CONSONANTS IN THE LANGUAGE OF THE KAZAKHS WHO MOVED FROM ABROAD

Sayfa
48–58
DOI
—

Özet

1991'de Kazakistan bağımsızlığını aldığında Kazakistan'a taşınanlardan biri Tacikistan'ın Kazak diasporasıydı. Uzun süre yabancı bir ülkede yaşayan Kazakların dilinde bazı özellikler dikkat çekmektedir. Milletin veya ulusal dilin ayrılmaz bir parçası olan diyalekte ait değişikliklerin özellikle ses sisteminde görüldüğü fark edilmektedir. Kendi içinde değişikliğe uğrayan alternatif sesler sistemi vardır. Tacikistan'dan göç eden Kazakların dilindeki söz başı sert ünsüzlerin değişmesinin Özbek Türkçesinde görülmesi ve bu kelimelerin söz başı ünsüzlerinin başka Kazak diyalektlerinde yumuşak ünsüzlerle söylenişi açıkça görülmektedir. Bu güney ağızının tipik bir özelliğidir. Bu makalede, Tacik Kazaklarının dilindeki kelime başı ünsüzlerinin değişimi tartışılmakta ve ayrıca Özbekistan, Karakalpakistan ve Kırgızistanlı Kazakların diyalektleriyle karşılaştırılmaktadır.

Abstract

In 1991, when Kazakhstan gained independence, one of the settlers in Kazakhstan was the Kazakh diaspora of Tajikistan. In the language of the Kazakhs, who have long been in a foreign land, features are noticeable. Dialect is an integral part of a nation or national language. The dialect, in particular, is noticeable in the sound system. There is a system of alternating sounds. It is clearly expressed that the alternation of deaf consonant sounds in initial part of words in the language of Kazakhs who migrated from Tajikistan, coincides with the Uzbek language. Initial part of these words in other Kazakh words is expressed in a ringing sound. This is a typical feature of the southern dialect. This article discusses the alternation of vowel sounds in the language of the Tajik Kazakhs, and also compares with the conversation of the Kazakhs from Uzbekistan, Karakalpakstan and Kyrgyzstan.

Anahtar kelimeler: Ünsüzlerin değişmesi, Ses bileşimi, Güney lehçesi, Dil etkisi, Ana pozisyon, Konuşma dili