Kuruluşundan I. Dünya Savaşı’na: Osmanlı Harita Encümeni (1909–1919)

Özet

Jön Türk devriminin ardından bir harita kurulu, tüm Osmanlı topraklarının dizgeli bir nirengisini (fr. la triangulation) oluşturmak ve Avrupa güçlerinin haritacılık ölçütlerine uyan Genelkurmay haritalarını yayımlamakla görevlendirildi. Balkan Savaşları’ndan (1912-1913) I. Dünya Savaşı’na (1914 – 1918), ardından Kurtuluş Savaşı’na (1919 – 1922) kadar 1909 projesinin ordunun stratejik ihtiyaçlarına ve haritacılık alanındaki uygulayımbilimsel gelişmelere göre acilen düzenlenmesi gerekiyordu. Zabit Mehmet Şevki’nin anılarından yola çıkarak oluşturulmuş olan bu makalede; Osmanlı Harita Encümeni’nin savaş ortamına nasıl uyum sağladığı, karşılaştığı zorluklar, Alman ve Avusturya-Macaristan kurmay heyetlerinin yanında nasıl yer bulduğu incelenmektedir. 1919 yılında kaleme alınmış olan eser; siyasi bağımsızlığın ve ulusalcı bir tasarının hizmetine, dönemin haritacılık üretimine kısmi ama belgelenmiş bir bakış sunuyor.