BECKETT’TEN ÖNCE İBSEN

Özet

Modern dram sanatının babası ve önde gelen temsilcisi Ibsen 1906’da öldü. Geç dönem modern dram sanatının babası ve önde gelen temsilcisi Samuel Beckett 1906’da doğdu. Ibsen acaba kronolojik anlamın ötesinde düşünüldüğünde de Beckett’den önce geliyor mu? Ibsen modernizmin babası ve Beckett de onun takipçisi midir? Ibsen’in dönemi ve erken dönem modernite deneyimi ile Beckett’in geç dönem modernite deneyimi arasında benzerlikler var mıdır? Ibsen’in modernizmi ile modern oyunlar ve modernite arasındaki ilişkiyi tartışarak bu soruları yanıtlamaya çalışıyorum. Bildiriyi üç aşama ile kuruyorum. Ibsen’i modernizmin babası olarak kabul eden ama buna rağmen geç modernizmin bakış açısı ile anlayamayacağımız biri olarak ele alan yakın dönemli bir çalışmadan söz ederek başlıyorum. Bu konferansın terimlerine çevrildiğinde “Ibsen Beckett’den önce gelmektedir ama bir erken dönem Beckett’i olarak yorumlanamaz” demektir bu. Bundan sonra çok iyi kurulmuş ve artık neredeyse klasikleşmiş bir yapıt olan Peter Szondi’nin Modern Dramın Teorisi’nden söz ediyorum. Bu kitapta modern dramın içinde bulunduğu krizin ilk ismi olarak Ibsen son ismi olarak da Beckett ele alınmaktadır. Son olarak da moderniteyi tartışarak, Ibsen’in ve Beckett’in oyunları üzerinden sırasıyla erken ve geç dönem modernitelere ilişkin sonuçlar çıkarıyorum.