Okul Öncesi Dönemde Psikolojik Dayanıklılık

Özet

Çocukların, tüm alanlarda gelişiminin temelinin atıldığı okul öncesi dönem yaşamın en değerli yıllarıdır. Bu dönemde çocuklar için yapılan bütün çalışmalar çocukların başarılı ve sağlıklı bireyler olması açısından çok önemlidir. Erken çocukluğun 0-6 yaşlar arasındaki süreci kapsayan okul öncesi yılları; kişiliğin oluşması ve şekillenmesi, temel bilgi ve becerilerin kazandırılması, çocuğun bilişsel, fiziksel, dil, duygusal ve sosyal yönden önemli ilerleme kaydettiği bir dönem olması nedeniyle, yaşamın en kritik dönemlerinden biridir. Yaşamın temelini oluşturan bu dönemde çocuklara yeterli koşullar nitelikli eğitim olanakları ile birlikte sunulmalıdır. Çünkü okul öncesi dönemde fiziksel ve sosyal çevredeki olumsuzluklar, ileriki yıllarda fiziksel ve zihinsel sağlığı etkileyebilmektedir. Psikolojik dayanıklılık zayıf olmamak, hiçbir riske açık olmamak değildir. Psikolojik dayanıklılık, ebeveynlerin, çocukları stres dolu ve karmaşık dünyalarının tadını çıkarırken, zorluklarıyla da başa çıkabilmeleri için geliştirmelerini umduğu özelliktir. Psikolojik dayanıklılık “kusursuz” insanların bir özelliği değildir. Kusursuz olmak isteyen insanlar hata yapmaktan korkar. İyi sonuçlar alabilir, ancak en iyi sonuçları alabilmek için şanslarını denemezler. Psikolojik dayanıklılık sahibi insanlar sınırlarını zorladıkları ve hatalarından ders çıkardıkları için daha başarılıdır. Psikolojik dayanıklılık üzerine yapılan araştırmalar belirli alanlarda yoğunlaşmıştır. Psikolojik dayanıklılık araştırmalarının, alkolik ebeveynlerin çocukları, annesi uyuşturucu bağımlısı olan çocuklar, depresyondaki ebeveynlerin çocukları, tacize uğrayan çocuklar, şiddete maruz kalan çocuklar, travmayı aşmaya çalışan çocuklar, savaştaki çocuklar, depremzede çocuklar, sokak çocukları, çalışmak zorunda olan çocuklar gibi belirli zorluklar üzerinde duran alanları da bulunur. İnsan hayatını önemli ölçüde olumsuz etkileyen risk faktörleri düşünüldüğünde bazı çocukların yaşadıkları güçlüklere rağmen hayatta kalmaları ve olumlu gelişmeleri dikkat çekicidir. Sonuç olarak sağlıklı ve başarılı bir nesil için okul öncesi dönemde psikolojik dayanıklılık kavramına önem verilmelidir.

Abstract

Preschool period, in which the foundation of development of children in every field is laid, is the most valuable years of the life. In this period, all of the studies conducted for children are important for children to become successful and healthy individuals. Preschool years covering 0-6 years of early childhood is one of the most critical periods of life since it is a period in which the personality is formed, and shaped, basic knowledge and skills are acquired and the child makes significant progress in cognitive, physical, linguistic, emotional and social aspects. In this period which forms the foundation of life, children should be provided with adequate conditions together with qualified educational opportunities, because the negations in the physical and social environment in the preschool period may affect the physical and mental health in the years ahead. Resilience does not mean being weak or perfect or not being exposed to any risks. Resilience is the attribute that parents expect that children develop to deal with difficulties while enjoying the stressful and complex world. Resilience is not a feature of “perfect” people. People who want to be perfect are afraid of making mistakes. They may get good results, but they do not take their chance to get the best results. People who have resilience are more successful, because they push their limits and take lessons from their mistakes. Research in resilience has become specialized. One can find branches of resilience research that focus on specific adversities such as sons of alcoholics, maternal drug abuse, children of depressed parents, abused children, children who witness violence, children overcoming trauma children in war, children in eartquakes and street children. When one thinks of these life-altering situations, it seems even more amazing that some children are able to not only survive but to grow from adversity. As a conclusion, resilience should be emphasized in preschool period for a healthy and successful generation.