Saʻdî-i Şîrâzî ve Salgurlular

Özet

Fars edebiyatı Salgurlular döneminde büyük bir gelişme kaydetmiştir. Salgurlu hükümdarlar dönemin şair ve yazarlarını himaye edip teşvik etmiş ve saraylarında yer vermişlerdir. Salgurlular’dan zevk sahibi birkaç atabek şiir de yazmıştır. Salgurlular döneminin önemli şairi Saʻdî-i Şîrâzî’dir. Saʻdî, Bostân ve Gülistân adlı eserlerinde ve kaside, gazel ve mesnevi gibi nazım şekilleriyle yazdığı şiirlerinde bu hanedan hükümdarlarının adlarını anmış ve kendilerini methetmiştir. Saʻdî en önemli eserleri olan Gülistân ve Bostân’ı Salgurlular’dan Ebû Bekir b. Saʻd’a takdim etmiştir. Saʻdî hem Salgurlu hükümdarları övmüş hem de vefatları nedeniyle mersiyeler yazmıştır. Fars Atabekleri döneminde Moğollar’ın saldırısı nedeniyle birçok edebiyatçı ve ilim adamı Salgurlular’a sığınmıştır. Salgurlular döneminde Saʻdî’nin de içinde bulunduğu birçok şair, edip, âlim ve sûfî hükümdarların ihsan ve himayesine mazhar olmuştur. Bu makalede Salgurlular dönemi ile Saʻdî’nin eserlerinde Salgurlular’dan ne şekilde bahsettiği ile ilgili bilgi verilmiş ve devrin edebi durumuna değinilmiştir.

Anahtar kelimeler: Saʻdî-i Şîrâzî, Salgurlular, Gülistân, Bostân, Moğollar