Dergiler / Kişisel Verileri Koruma Dergisi / 2019 / Cilt: 1 - Sayı: 1
Kişisel verilerin reklam amaçlı işlenmesinde hukuka uygunluk sebepleri
- Sayfa
- 1–20
- DOI
- —
Özet
Kişisel verilerin devletler tarafından merkezi veri tabanlarında birleştirilmesi ve devletin ölçüsüz bir şekilde kişilerin özel yaşamlarına müdahale etmesi, kişisel verilerin korunmasına ilişkin yapılan yasal düzenlemelerin öncelikli sebebini oluşturur. Kişisel veriler, gelişen internet teknolojileri sonucu, ticari işletmeler tarafından da yoğun bir şekilde kullanılmaya başlanmıştır. Ticari işletmelerin kişisel verileri kullanma amaçlarından biri, tüketicilerin davranışlarını gözlemleyerek kişiye özel reklamlar sunabilmektir. Kişiye özel reklam gönderme uygulaması ile birlikte kişisel verilerin işlenmesine dayalı yeni iş modelleri yaygınlaşmıştır. Bu iş modellerine sahip işletmeler, sundukları hizmetler karşılığında belirli bir ücret değil, kullanıcılarının kişisel verilerini talep etmektedirler. Daha sonra bu işletmeler, elde ettikleri kişisel verileri anlamlı veriler haline getirerek reklam amaçlı kullanmaktadırlar. Kişisel verilerin reklam amaçlı işlenmesi, kişisel verilerin korunması hukuku alanında birçok tartışmayı beraberinde getirmiştir. Bu çalışmada kişisel verilerin reklam amaçlı işlenebilmesi hakkında doktrinde ve yargı kararlarında tartışmalı olan hukuka uygunluk sebeplerinden “rıza”, “sözleşmenin kurulması veya ifası için gereklilik” ve “veri sorumlusunun meşru menfaatlerinin korunması” hakkındaki şartlar Türk ve Avrupa Birliği hukuku karşılaştırılarak incelenmiştir. Sonuç olarak kişisel verilerin reklam amaçlı işlenmesi konusunda Türk hukuku bakımından “rıza” şartının önemli bir rol oynamasına karşın, Avrupa Birliği hukukunun “veri sorumlusunun meşru menfaatlerinin korunmasının gerekliliğine” ilişkin getirmiş olduğu esnek düzenleme dolayısıyla söz konusu bu hukuka uygunluk sebebinin de büyük bir öneme arz ettiği anlaşılmıştır.
Abstract
The primary reason for legal arrangements for the protection of personal data is that governments gather personal data into central databases and interfere in the private lives of individuals. Personal data has been intensively used by commercial enterprises as a result of developing internet technologies. One of the objectives of commercial enterprises in using personal data is to provide consumers with tailored advertising by observing their behavior. A new business model has emerged based on the processing of personal data thanks to the personalized ad delivery application. Commercial enterprises using this business model demand the personal data of their users, not a specific fee for the services they offer. Then, these companies use the personal data which they obtain to make meaningful data and use them for advertising purposes. The processing of personal data for advertising purposes has brought many debates in the field of data protection law. In this study, the conditions of “consent in processing personal data for advertising purposes” which refers to one of the Grounds of Justification that is controversial in the doctrine and judicial decisions, “necessity for the performance of a contract” and “necessity for the purposes of the legitimate interests of the controller” were examined by comparing Turkish and European Union law. As a result, it is understood that while the “consent” requirement in Turkish law plays an important role in the processing of personal data for advertising purposes, “necessity for the purposes of the legitimate interests of the controller” which is one of the Grounds of Justification is also of great importance in European Union law.