Şeyh Abdurrahman Sâmî Efendi’nin Nâme-i Muharrem’i

Özet

Bu çalışmada Halvetiyye-i Uşşâkiyye şeyhi Abdurrahman Sâmî Saruhânî Efendi’nin hayatı ve eserleri hakkında bilgi verildikten sonra Nâme-i Muharrem isimli eseri muhteva açısından değerlendirilmiş ve eser transkripsiyonlu metne aktarılmıştır. Ayrıca eserin konusunu teşkil etmesi sebebiyle Kerbelâ hâdisesi özetle anlatılmış, bu hâdisenin İslâmî Edebiyâttaki tezahürleri olan Kerbelâ Mersiyeleri, Maktel-i Hüseyin’ler ve Muharremiyeler hakkında bilgiler verilmiş, bu bağlamda her sene Muharrem ayında icrâ edilen mâtem geleneğine de değinilmiştir. Abdurrahman Sâmî Efendi XIX. yüzyılın ikinci yarısı ile XX. yüzyılın ilk yarısında yaşamış âlim ve sûfî bir şâirdir. Kerbelâ mersiyesi yazma geleneğinin XX. yüzyıldaki son temsilcilerinden biri olması itibariyle Sâmî Efendi, önemli bir şahsiyettir. Medrese tahsili görmüş icâzet sahibi Sünnî bir âlim ve şeyh olan Sâmî Efendi’nin Hz. Hüseyin’e olan sevgisini ve Kerbelâ hâdisesinden duyduğu üzüntüyü dile getirmek amacıyla kaleme aldığı Nâme-i Muharrem isimli bu eser Sünnî tarîkatlerdeki Ehl-i Beyt muhabbetinin ve Kerbelâ hassasiyetinin güzel bir nişanesi olması açısından da önem arzetmektedir

Abstract

This article provides information about the life and works of Abdurrahman Sâmî Saruhânî Efendi, a sheikh of the KhalwatiyyahUshshaqiyyah Sufi order, and a transcribed copy of his work “Nâme-i Muharram”, supplemented with comments and explanations. Furthermore, the events of the Battle of Karbala, the main subject of his work, are summarily recounted. Information on special elegiac literary forms of Islamic literature associated with the Karbala incident – marthiyah, maqtal, and muharramiyyah – is also provided. Appropriately, the mourning (matam) rituals observed every year during the holy month of Muharram are also mentioned. Abdurrahman Sâmî Efendi was an Islamic scholar and Sufi who lived during the late 19th century and the early 20th century. He is noteworthy as one of the last 20th century representatives of the tradition of writing elegiac poems about the Karbala incident. Sâmî Efendi, a Sunni Islamic scholar and Sûfî penned his Karbala elegy, Nâme-i Muharrem, to show his love for the prophet’s grandson Husayn (pbuh) and sorrow for his martyrdom at the hands of Yazid’s army in Karbala. So this work (Nâme-i Muharrem) is important among the Sunni Sufi orders as a sign of the love and respect harbored for the Prophet’s family and the sensitivity and emotionality of the Karbala incident.

Anahtar kelimeler: Mersiye, Muharrem, Kerbelâ, Uşşâkî, Abdurrahman Sâmî Saruhânî