Dergiler / İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2018 / Cilt: 10 - Sayı: 4

ARAP YAZI SİSTEMİ

Sayfa
1–8
DOI
—

Özet

Belli bir medeniyete sahip olan her milletin tarihinde yazının yeri oldukçabüyüktür. Onun tarihi ve geçirdiği evreleri bilmek oldukça önemlidir. ZiraArap yazısı da, Latin yazısından sonra yeryüzünde en çok yayılmış yazıdır.Bu düşünceden hareketle hazırladığımız bu makalede Arap yazısının serüvenikısaca ele alınmış; Arap yazısının doğuşu, bulunan ilk yazılı anıtları, Arapyazısının gelişme safhaları ve Arapça yazı çeşitleri hakkında özlü bilgilerverilmiştir. Araplar önceleri, Güney Arabistan’da geliştirdikleri müsned denilenbir yazı kullanmışlardır. Sonra müsnedin yerini bugüne kadar gelen Arap yazısıalmıştır. Bu yazı, bitişik Nabat yazısından gelişmiştir. Arap yazısının ise KuzeyArabistan’da ve Sina yarımadasında hüküm sürmüş Nabatilerin kullandıklarıNabat yazısından türemiş olduğu konusunda ittifak edilmiştir. M.S. 328 yılındayazıldığı tahmin edilen Nabati harflerle yazılmış bulunan bir mezar taşı Arapdilinin en eski yazılı anıtıdır. Bugün İslâmiyet’ten önceki ve İslâm’ın ilk asrına aitkitâbelerin tedkiki, Arap yazısının Nabat yazısından türediğini, hatta onun gelişmişbir devamı olduğunu ortaya koymaktadır. İslamiyet’in ilk yıllarında az da olsayazıyı bilenlerin mevcut olduğu da bir gerçektir. Ancak İslâmiyet’le birlikte yazıbirden bire yepyeni ve aydınlık bir safhaya girmiştir. İslamiyet’in öğretilebilmesiiçin Kur’an’ın yazılmasına gerek duyulduğundan, Peygamber tarafından yazıteşvik edilmiştir ki Kur’an, Arapların tarihinde ilk yazılı eserdir. Kur’ân’ındoğru okunmasını sağlamak için alınan tedbirlerle ve harekeleme faaliyetleriyleArap yazısı diğer yazı türlerine oranla çok hızlı bir gelişme sağlamış, kısa süredeKûfî ve Nesih yazıları dışında Kuzey Afrika’ da Magrib yazısı gibi yazı çeşitlerigelişmiştir.

Anahtar kelimeler: Arap Yazısı, Müsned, Nabat, Nesih, Kufî, Mağrib, Papirus