Sabit GNSS İstasyonları Koordinat Zaman Serilerinde Deneysel Mod Ayrıştırma

Empirical Mode Decomposition at Coordinate Time Series of Permanent GNSS Stations

Özet

Sabit GNSS istasyonlarının koordinat zaman serileri doğrusal veya doğrusal olmayan yönde trend ve mevsimsel değişimler içermektedir. Bu değişimlerin meydana gelmesinde genellikle kabuk deformasyonları, tektonik hareketler, atmosferik veya hidrolojik yükmeler gibi faktörler etkili olmaktadır. Jeodezik, jeodinamik ve jeofiziksel alanlarda yapılacak çalışmalara doğru ve güvenilir bilgi kaynağı sağlamak için koordinat zaman serilerinde trend ve mevsimselliğin analiz edilmesi gerekir. Bu çalışmada Türkiye’de bulunan sabit GNSS istasyonlarından TUBI istasyonuna ait Yukarı bileşen koordinat zaman serileri incelenmiştir. 1999 ve 2014 yılları aralığını kapsayan koordinat serilerinde Deneysel Mod Ayrıştırma yöntemi uygulanarak İç Mod Fonksiyon bileşenleri elde edilmiş ve doğrusal olmayan trend belirlenmiştir.

Abstract

The coordinate time series of the permanent GNSS stations include trend and seasonal changes in the linear or non-linear direction. Factors such as shell deformations, tectonic movements, atmospheric or hydrological stresses are generally effective in the occurrence of these changes. In order to provide accurate and reliable sources of information in geodetic, geodynamic and geophysical fields, trend and seasonality should be analyzed in coordinate time series. In this study, Up coordinate time series of TUBI station from permanent GNSS stations in Turkey are investigated. In the coordinate series covering the range of 1999 and 2014, Empirical Mode Decomposition method was used to obtain Intrinsic Mode Function and determine the non-linear trend.