MACHİAVELLİ VE KOÇİ BEY’DE SİYASET, ADALET VE ERDEM

Özet

Bu makalede siyasetin dayandığı değerlerden “adalet” ve “erdem” iki farklıkültüre ait metinler aracılığı ile anlamaya çalışılmıştır. Söz konusu metinlerdenbiri İtalyan siyasetçi, düşünür Machiavelli ‘nin “Hükümdar”ı, diğeriOsmanlı’nın iç sorunlarının yoğun yaşandığı dönemde Sultan IV. Murat’ındanışmanı olan Koçi Bey’in yazdığı Raporlardır. Her iki yazarın metinlerindebelirlenen sorunlar, sunulan öneriler ve kullandıkları üslup da incelenmiştir.İnceleme sonunda görülmüştür ki, Batı kültürü ile Doğu kültürü siyasettefarklı değerlere referans vermektedir. Batı kültürü varoluş süreci içinde insanıgünahkâr bir varlık olarak algıladığı için, insanın kötülüğünü öne çıkarmış veona düşmanca davranmayı mümkün kılan, amaçlara ulaşmak için araçlarınmeşruluğunu önemsemeyen bir anlayışı geliştirmiştir. Buna karşılık Doğukültürü –bizim inceleme alanımız olan Osmanlı- din ve devlete hizmeti esasalan, adalet ve ahlaki değerler karşısında daha hassas, kötü insanların farkındaolarak iyilerin, mağdurların korunmasını amaçlayan bir anlayışa sahiptir.