Dergiler / Eurasian Research in Sport Science / 2018 / Cilt: 3 - Sayı: 1

Futbol ve Basketbol Taraftarlarının Sporda Şiddet ve İstenmeyen Davranışlara Bakışlarının İncelenmesi

Sayfa
1–14
DOI
—

Özet

Giriş: Son yıllarda sporun insan yaşamındaki önemi giderek artmaktadır. Futbol ve basketbol Türkiye’deiki popüler spor branşıdır. Sporda şiddet tüm dünyada ve ülkemizde yıllardır süre gelen bir problemolarak bilinmektedir. Amaç: Bu araştırmanın amacı, futbol ve basketbol taraftarlarının sporda şiddetve istenmeyen davranışlara bakışlarının incelenmesidir. Gereç ve yöntemler: Araştırmaya 2016 yılındagerçekleştirilen futbol (n=150) ve basketbol (n=150) maçlarını izleyen 300 taraftar oluşturmuştur.Katılımcıların %51,7’si (n=155) erkek, %48,3’ü (n=145) kadındır. Katılımcıların yaş ortalaması27,0±8,16 yıldır. Araştırmaya katılan taraftarların sosyolojik açıdan sporda şiddete bakışlarınıaraştırmak için Özdemir ve Mercan (2006) tarafından geliştirilen“ Sporda Şiddet ve Çirkin TezahüratınNedenleri ve Yarattığı Sonuçlar” isimli ölçek kullanılmıştır. Ölçek 5’li likert ve 24 sorudan oluşmaktadır.Sorulara verilen cevapların dağılımını belirlemek için yüzde değerleri kullanılmıştır. Bulgular veSonuç: Çalışmada katılımcılara yapılan anket sonuçları incelendiğinde aşağıda verilen sorulara verilencevabın en fazla oranda olduğu görülmüştür. Katılımcıların %49,0’u “Hakemlerin hatalı kararlarışiddet olaylarını arttırmaktadır”, %47,0’si “Kulüplerin birbirlerine karşı şike iddialarında bulunmalarışiddeti körüklemektedir”, %43,7’si “Kışkırtıcı anonslar sahalardaki şiddet ve çirkin tezahüratıkörüklemektedir”, %41,7’si “TV’lerdeki gerilimi yükseltici tartışmalar şiddete eğilimi arttırmaktadır”,%39,3’ü “Şiddeti engellemeye yönelik hukuki düzenlemelerde ciddi eksiklikler var”, %39,3’ü “Şiddetiengellemeye yönelik güvenlik önlemlerinde ciddi eksiklikler var”, %40,3’ü “Tribünlerdeki siyasi içeriklisloganlar şiddeti körüklemektedir” görüşüne sahiptirler. Futbol ve basketbol taraftarlarına göre spordaşiddete en fazla neden olan faktörler hakemlerin hatalı kararları, şike iddiaları, kışkırtıcı anonslarve sloganlar, TV ve gazetelerdeki gerilimi yükseltici haberler, hukuki düzenlemelerdeki eksiklikler,güvenlik önlemlerindeki eksikliklerdir.

Abstract

Giriş: Son yıllarda sporun insan yaşamındaki önemi giderek artmaktadır. Futbol ve basketbol Türkiye’deiki popüler spor branşıdır. Sporda şiddet tüm dünyada ve ülkemizde yıllardır süre gelen bir problemolarak bilinmektedir. Amaç: Bu araştırmanın amacı, futbol ve basketbol taraftarlarının sporda şiddetve istenmeyen davranışlara bakışlarının incelenmesidir. Gereç ve yöntemler: Araştırmaya 2016 yılındagerçekleştirilen futbol (n=150) ve basketbol (n=150) maçlarını izleyen 300 taraftar oluşturmuştur.Katılımcıların %51,7’si (n=155) erkek, %48,3’ü (n=145) kadındır. Katılımcıların yaş ortalaması27,0±8,16 yıldır. Araştırmaya katılan taraftarların sosyolojik açıdan sporda şiddete bakışlarınıaraştırmak için Özdemir ve Mercan (2006) tarafından geliştirilen“ Sporda Şiddet ve Çirkin TezahüratınNedenleri ve Yarattığı Sonuçlar” isimli ölçek kullanılmıştır. Ölçek 5’li likert ve 24 sorudan oluşmaktadır.Sorulara verilen cevapların dağılımını belirlemek için yüzde değerleri kullanılmıştır. Bulgular veSonuç: Çalışmada katılımcılara yapılan anket sonuçları incelendiğinde aşağıda verilen sorulara verilencevabın en fazla oranda olduğu görülmüştür. Katılımcıların %49,0’u “Hakemlerin hatalı kararlarışiddet olaylarını arttırmaktadır”, %47,0’si “Kulüplerin birbirlerine karşı şike iddialarında bulunmalarışiddeti körüklemektedir”, %43,7’si “Kışkırtıcı anonslar sahalardaki şiddet ve çirkin tezahüratıkörüklemektedir”, %41,7’si “TV’lerdeki gerilimi yükseltici tartışmalar şiddete eğilimi arttırmaktadır”,%39,3’ü “Şiddeti engellemeye yönelik hukuki düzenlemelerde ciddi eksiklikler var”, %39,3’ü “Şiddetiengellemeye yönelik güvenlik önlemlerinde ciddi eksiklikler var”, %40,3’ü “Tribünlerdeki siyasi içeriklisloganlar şiddeti körüklemektedir” görüşüne sahiptirler. Futbol ve basketbol taraftarlarına göre spordaşiddete en fazla neden olan faktörler hakemlerin hatalı kararları, şike iddiaları, kışkırtıcı anonslarve sloganlar, TV ve gazetelerdeki gerilimi yükseltici haberler, hukuki düzenlemelerdeki eksiklikler,güvenlik önlemlerindeki eksikliklerdir.

Anahtar kelimeler: Basketbol, Futbol, Spor, Taraftar, Şiddet