Dergiler / Cedrus / 2015 / Cilt: 3 #74177
DÜVER – YARIM ADA KAYA KABARTMALARI
- Dergi
- Cedrus
- Sayfa
- 129–139
- DOI
- —
Özet
Bu satırların yazarının bir post doktora projesi olarak yürüttüğü Düver Yerleşim Tarihi Araştırmaları Projesi Pisidia Bölgesi sınırları içerisinde kalan Burdur İli, Yarışlı Gölü çevresindeki antik yerleşmelere, özellikle Yarım Ada üzerindeki önemli arkeolojik kalıntılara odaklanmıştır. Proje bölgenin tarihi dönemlerine ait her arkeolojik veriyi, kaçak kazılarla ne yazık ki karartılan tarihi konteksti içinde birbiriyle ilişkilendirerek değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda söz konusu çalışmanın konusunu Düver – Yarım Ada’nın kayalık eteklerine oyulmuş Roma Dönemi iki kaya kabartması oluşturmaktadır. Bölgeyi konu edinen araştırmalarda daha önce değinilen bu kabartmalar, yeniden irdelenmiş, yeniden tarihlendirilmiş ve Herakles olarak kimliklendirilmişlerdir. Herakles/Kakasbos’u temsil eden Atlı Tanrılar kültünün Düver’de de tanık olduğumuz ikonografik dönüşümü, Pisidia’da dinsel hayatın Hellenleşme sürecinin sonucudur. Bölgenin kültür tarihinde yaşanan Hellenleşme ve ardından Romalılaşma süreci yerel dini inançları etkilemiştir. “Çıplak Olympos tanrısı” aynı özelliklere ve atribülere sahip yerel tanrı ile özdeşleşmiş ve Düver – Yarım Ada’da onun yerini almıştır. Kabartmalardan biri, vandallar tarafından kayada altın bulma hırsıyla dinamitle patlatılmış, bir diğeri de epey tahrip edilmiştir.
Abstract
The rock reliefs discussed by the author of this study who carried out a project around Lake Yarışlı on the peninsula, entitled ‘The Düver Settlement History Research Project’. The Düver project focuses on the ancient settlements around the lake and in particular on the important archaeological remains on the peninsula. It aims to evaluate and associate every piece of archaeological data belonging to the historical periods of the region, unfortunately scarred from illegal excavations and treasure hunters, within their historical contexts. The subject of this study consists of two rock reliefs from the Roman period carved into the rocky mountain slopes of the Düver peninsula. These reliefs, which were mentioned in previous studies of the region, have as a part of the project been reassessed, re-dated and identified as Heracles. The iconographic transformation of the rock-cut votive reliefs of a horseman deity representing Heracles/Kakasbos we see at Düver is an outcome of the Pisidian religious way of life in the Hellenization process. Hellenization followed by the Romanization process which the region underwent within its cultural history led to the influence of local religions. ‘Olympian deity in the nude’ who had the same attributes and characteristics was identified with the local God and took his place on the peninsula. With the ambition of finding gold in them, one of these rock reliefs was blown up with dynamite by vandals and another was damaged to a great extent.