ÇAĞDAŞ ARAP EDEBİYATINDA ZİNDAN EDEBİYATI (SUN‘ULLAH İBRÂHÎM’İN TİLKE’R-RÂ’İHA İSİMLİ ROMANI)

MODERN LITERATURE IN CONTEMPORARY ARABIC LITERATURE (SUNULLAH IBRAHIM'S NOVEL TILKE' RAIHA)

Özet

Tarih boyunca insanlar, her zaman var olan iktidarları eleştirmişlerdir. Ancak kendileri iktidara geldiklerinde, adil bir düzen ve sosyal bir adalet kuracaklarını ifade etseler de bunu yapamamışlardır. Birçok iktidar adaleti getireceğini söylerken, iktidara geldiklerinde bu sözlerini unutmuşlardır. İşte bu iktidarlardan Orta Doğu’nun Nasır’ının Mısır’ı da böyle bir yerdir. Nasır ülkesi Mısır’ı 1952 Darbesi’nden ölüm tarihi olan 1970 tarihine kadar demir yumrukla yönetmiştir. Bu anlamda Stalin, Hitler ve Mussolini’den geri kalmamıştır. Nasır’ın övülecek bir tarafı varsa o da eğitimi, ülke genelinde yaygınlaştırmasıdır. Nasır başlangıçta krallığı eleştirse de kendisi başlangıçta iş birliği yaptığı İslamcılar ve solculara sırtını dönmüş, bu kesimlerin kendilerine olan güvenini boşa çıkarmıştır. İşte bu güveni boşa çıkarılanlardan biri de solcu bir yazar olup hapishanelerde yatan Sunullah İbrahim’dir. İbrahim aynı zamanda yarı otobiyografik bu romanında rejimin zulüm yüzünü de Tilke Raiha romanında ortaya koymuştur. Bununla da kalmayarak sol cenahta yer alıp bu cenahta yer almanın bedelini canıyla ödeyen Şuhdi Atiyye İbrahim’in bir şiirinide romanına alıp kurgulaştırmıştır. Bu romanı okuduğunuzda Seyyid Kutub’un idamı, Zeynep Gazali’ye yapılan işkenceleri, Nasır’ın ihvancı korumalarının niçin çöle diri diri gömdürdüğünü ve sol cenahta yer alan Şuhdî’Atiyye eş-Şâfi’î (1913-1960) ve Sunullah İbrahim gibi kişilerin niçin hapse atıldığını, niçin işkence edildiğini de anlamış oluruz. Bu romanı okumak aynı zamanda Nasır’ın işkence tarafını ve Mısır’da yaptığı zulmü, romanıyla kurgulayan Sunullah İbrahim’i bir nebze olsun anlayarak bir farkındalık ortaya koymaktır.

Abstract

Throughout history, people have always criticized existing governments. However, although they expressed that they would establish a fair order and social justice when they came to power, they could not do this. While many governments said that they would bring justice, they forgot these words when they came to power. Egypt of Nasser of the Middle East is such a place. Nasser ruled Egypt with an iron fist from the 1952 Coup until his death in 1970. In this sense, Stalin did not lag behind Hitler and Mussolini. If there is anything to be praised about Nasser, it is that he spread education throughout the country. Although Nasser initially criticizes the kingdom, he initially turned his back on the Islamists and leftists with whom he collaborated, and betrayed the confidence of these groups. One of those whose trust was betrayed is Sunullah İbrahim, a left-wing writer who is in prison. At the same time, in this semi-autobiographical novel, İbrahim revealed the cruelty of the regime in his novel Tilke Raiha. Not only that, he also took a poem of Şuhdi Atiyye İbrahim, who paid the price of being on the left side with his life, into his novel and fictionalized it. When you read this novel, you will read Sayyid Qutb's execution, the tortures of Zeynep Gazali, why Nasser's Ikhwan bodyguards were buried alive in the desert, and why people like Shuhdi'Atiyya al-Shafi'i (1913-1960) and Sunullah Ibrahim on the left flank. We will understand why he was imprisoned and tortured. Reading this novel is also to raise awareness by understanding Sunullah İbrahim, who fictionalized Nasser's torture side and the cruelty he committed in Egypt with his novel.