Dergiler / Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi / 2017 / Cilt: 1 - Sayı: 1
ESKİ ORTA ASYA’DA TABİAT, İKLİM VE İNSAN UNSURU
- Sayfa
- 1–18
- DOI
- —
Özet
Türkler hiç kuşkusuz tarihin tanıdığı en eski ve en köklü milletlerin başında gelir.İlk yurtları, Orta Asya’da Altay ve Sayan Dağları ile bu dağların güney-batı bölgeleriidi. Onlar bu bölgelerde, Orta Asya tarihine yön veren büyük devletler kurarak tarihsahnesine çıkmışlardır. Orta Asya’nın Tarih Öncesi devirleri M.Ö. 5000 yıllarına kadar geriye gider. Budevir Yontma Taş Devridir. Rus arkeologları, “Anav, Kelteminar, Afanesyovo, Andronovo,Karasuk, Tagar ve Taştık” gibi yerlerde ortaya çıkardıkları buluntular vekalıntılar, Türklerin Orta Asya kültür tarihinde ne kadar büyük rol oynadıklarını bizeaçık bir şekilde göstermiştir. Jeopolitik Tarih Anlayışına göre, coğrafya ve iklim, kültürlerin doğuşunda ve gelişmesindebaşlıca rol oynar. Başka bir deyişle, her kültür, içinde doğduğu coğrafyanınve iklimin damgasını üzerinde taşır. Bu duruma göre, Orta Asya’nın alabildiğineolumsuz tabiat ve iklim şartları eski Türk hayat tarzını, eski Türk karakterini, eskiTürk inancını, eski Türk sanat anlayışını, eski Türk geleneklerini, kısaca eski Türkkültürünü belirleyici bir rol oynamıştır. Bilim dünyasında bu kültüre, Atlı göçebe veyaBozkır Kültürü denmiştir. Bu kültürün en önemli özelliği, gününüze kadar özü ve temelikorunmuş olan sağlam ve ölmez değerler yaratmış olmasıdır. Biz bu kısa yazımızda, Orta Asya’nın tabiat ve iklim şartlarının Türklere nasıl birhayat tarzı (Atlı-Göçebe) ve karakter kazandırmış olduğunu belirtmeye çalışacağız.
Abstract
The Turks are without doubt at the head o f the oldest nations history has everknown. Their earliest homelands were the Altai and Sayan Mountains and theirsouthwestern regions in Central Asia. They entered the stage o f history here by establishinggreat empires that dominated Central Asian history.The Pre-Historic periods o f Central Asia go back to the years around 5000 BC. Thiswas the Paleolithic Age. Finds and remains discovered by Russian archaeologists in siteslike “Anau, Kelteminar, Afanas’evo, Andronovo, Karasuk, Tagar and Tashtyk” demonstrateus clearly how much the Turks played a role in Central Asian cultural history.According to the Geopolitical Understanding o f History, geography and climate playthe primary role in the birth and development o f cultures. In other words, each culture carries on itself the mark o f the geography and climate it was born in. Thus, the extremelyunfavorable natural and climactic conditions o f Central Asia has played a determiningrole on Ancient Turkic life style, character, belief, understanding o f art andtraditions, in short Ancient Turkic culture. This culture has been named as the HorseNomadic or Steppe Culture in the scientific world. The most significant characteristicof this culture is that it has created sturdy and immortal values whose essence andfundamentals have been preserved up to this day.In this short study of ours, we will try to express how the natural and climacticconditions of Central Asia have shaped a life style (Horse-Nomadic) and characterfor the Turks.