Dergiler / Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi / 2020 / Cilt: 9 - Sayı: 1

AKICI KONUŞMA BOZUKLUKLARINDA KAÇINMA ve MÜCADALE DAVRANIŞLARINI BELİRLEME ÖLÇEĞİ (AKB-KMÖ): PİLOT ÇALIŞMA

Sayfa
53–62
DOI
—

Özet

Amaç: Kekemeliği olan yetişkinleri duygusal boyutta değerlendirmek, bu bireylere uygun müdahaleyi ve gerektiğinde yönlendirmeleri yapabilmek amacıyla akıcı konuşma bozukluğu mücadele ve kaçınma davranışı ölçeğini geliştirmek ve ölçeğin geçerlilik, güvenirliliğini belirlemektir. Yöntem: Ölçeğin geliştirilmesi için kekemeliği olan yetişkinlerden kaçınma ve mücadele davranışlarını anlatan kompozisyonlar istenmiş, kompozisyonlarda bu duygularla ilgili ifadeler tespit edilerek olumlu / olumsuz ölçek maddesi olarak düzenlendikten sonra bu maddeler dilbilim uzmanı tarafından incelenmiştir. 30 maddeli, 4’ lü likert tipi ölçeğin kapsam geçerliliği belirlenmiş ve hazırlanan ölçek pilot çalışma olarak 20 akıcı konuşan (5 kadın, 15 erkek), 20 kekemeliği olan katılımcıya (5 kadın, 15 erkek), onayları alınarak uygulanmıştır. Bulgular: Oluşturulan ölçeğin güvenilirlik analizinde; Cronbach Alpha değerleri kaçınma ve mücadele davranışı alt boyutu için 0,969 olarak bulunurken, kabullenme davranışı alt boyutu için bu değer 0,848 olarak belirlenmiştir. Ölçeğin geçerlilik analizleri için yapılan faktör analizi sonuçlarında Bartlett's testi her iki parametre için de anlamlı çıkmış olup (p=0,000), Kaiser-Meyer- Olkin sonuçları kaçınma ve mücadele davranışı alt boyutu için 0.741, kabullenme davranışı alt boyutu için 0.703 olarak bulunmuştur. Ölçeğin varyans açıklanma oranı 0.50'nin üzerindedir. Sonuç: Çalışmamız sonucunda geliştirdiğimiz ölçeğin; örneklemin seçildiği evrende çok boyutluluk özelliği taşıdığı, geçerli ve güvenilir cevaplar elde edildiği belirlenmiştir.

Abstract

Objective: In order to evaluate the emotional dimension of stuttering and to provide appropriate intervention and to referral when necessary, to develop “Scale for Determining Avoidance and Struggle Behaviors in Fluent Speech Disorders” and to determine the validity and reliability of this scale. Method: In order to develop the scale, compositions describing the avoidance and struggle behaviors of adults who stutter were requested. Expressions about these emotions in the compositions were identified and arranged as positive and / or negative scale items, and these items were examined by a linguist. The validity of the 30-item, 4-point Likert-type scale was determined and the scale was applied as a pilot study to 20 participants speaking in normal fluency (5 female, 15 male) and 20 adults who stutter participants (5 female, 15 male). Results: In the reliability analysis of the scale; Cronbach's alpha values ​​were found to be 0.969 for avoidance and struggle behavior sub-dimension, and 0.848 for acceptance behavior sub-dimension. For the validity analysis of the scale, Bartlett's test was found to be significant for both parameters (p = 0.000), Kaiser-Meyer-Olkin results were found to be 0.741 for avoidance and struggle behavior sub-dimension and 0.703 for acceptance behavior sub-dimension. The variance explanation ratio of the scale is over 0.50. Conclusion: As a result of the study we developed the scale; It was determined that the sample was multidimensional in the universe where the sample was selected and valid and reliable answers were obtained.

Anahtar kelimeler: Akıcı konuşma bozukluğu, kekemelik, kaçınma davranışı