Dergiler / Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi / 2018 / Cilt: 5 - Sayı: 15
DP ile CHP Anlaşmazlıkları Bağlamında İsmet İnönü’nün 1952 Yılı Ege ve Marmara Bölgesindeki Gezileri ve Basına Yansımaları
- Sayfa
- 70–93
- DOI
- —
Özet
Türk siyasi tarihinde 27 yıl süren tek parti yönetiminden sonra iktidara gelen Demokrat Parti (DP) ile bir önceki iktidar olan Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) arasında çok ciddi sorunlar yaşanmıştır. Dönem itibarıyla iktidarla muhalefet arasındaki anlaşmazlıklar sadece siyasi alanla sınırlı olmayıp başta ekonomi olmak üzere idari, sosyal ve askeri konularda olmuştur. Söz konusu tartışmaların başlangıcını da DP iktidarının ilk yıllarında Halkevlerinin kapatılması ve CHP mallarına el konulması teşkil etmiştir. Bu olaydan sonra 1952’de Marmara ve Ege Bölgesi gezilerine çıkan İsmet İnönü’nün bilhassa İzmir’de yaptığı konuşması iktidar tarafından büyük tepkiyle karşılanmıştır. İnönü, İzmir konuşmasından sonra gittiği Manisa, Balıkesir ve Bursa illerinde de ciddi tepkilerle karşılaşmış ve gezilerini tamamlayamadan İstanbul’a dönmek zorunda kalmıştır.Bu çalışmanın amacı, 1952 yılı itibarıyla iktidarla muhalefet partileri arasındaki sorunları neden sonuç ilişkisi içinde ele almak ve bu sorunlara yol açan sebepleri ortaya çıkarmaktır. Zira DP ile CHP arasındaki tartışmalar sadece 1952 yılıyla sınırlı olmayıp 27 Mayıs 1960 Askeri Darbesi’ne kadar devam etmiştir. Bilhassa, bahsi geçen olayların ortaya çıkmasında 1952 yılı önemli bir tarih olarak görülmektedir. Dolaysıyla, çalışmamıza arka plan oluşturması maksadıyla, 1952 yılı ve öncesindeki gelişmeler, etraflıca incelemeye tabi tutulmuştur. Bu kapsamsa, 1952 yılında Marmara ve Ege Bölgesi gezilerine çıkan İsmet İnönü’nün, bilhassa İzmir’de yaptığı konuşması ve ardından gittiği Manisa, Balıkesir ve Bursa illerine yaptığı gezilerde basına yansıyan tepkiler, yerel ve ulusal gazeteler üzerinden incelenmiştir.
Abstract
It is known that very serious problems were experienced between the previous ruling Republican People's Party (RPP) and Democratic Party (DP), who owns the power after 27 years of single-party rule in Turkish political history. The problems between power and opposition in the period hadnt't been only limited to the political sphere, but also there were major disputes in this period especially in the economy, administrative, social and military issues. The beginning of such discussions were constituted the closure of the People's Houses and the seizure of CHP properties in the first years of the DP administration. After these events, İsmet İnönü who visited the Marmara and Aegean regions in 1952 was welcomed with great reaction especially because of his speech in İzmir. İnonu, encountered serious reactions in Manisa, Balıkesir and Bursa as the result of his speech in Izmir and he had to return to Istanbul before completing the trips.The purpose of this work is to examine in detail the problems between power and opposition parties as of 1952 and consider the reasons leading to these problems as in the form of substances. The debates between the DP and the CHP hadn’t been limited to only 1952, and these debates continued until the May 27, 1960 military coup. In particular, the 1952 is seen as an important date in the emergence of the betting events. So, in this study, the developments before 1952 were subjected to thorough examination. This study has been mainly based on the use of national newspapers and research and investigation studies.