Dergiler / Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi / 2002 / Cilt: 30 - Sayı: 30

İlköğretim Okullarında Öğrenci Çatışmaları ve Öğretmenlerin Bu Çatışmalarla Başaçıkma Stratejileri

Sayfa
283–302
DOI
—

Özet

Bu araştırmanın amacı, alt sosyo-ekonomik çevrelerde bulunan ilköğretim okulları II. kademe sınıflarında karşılaşılan öğrenci çatışmalarını, nedenlerini ve öğretmenlerin çatışma çözüm stratejilerini hem öğretmenlerin hem de öğrencilerin perspektifinden incelemektir. Araştırma tarama (survey) modeline göre yapılandırılmıştır. Bu bağlamda, hem öğretmen hem de öğrenciler için tamamı açık uçlu sorulardan oluşan iki ölçek geliştirilmiş ve çalışmada kullanılmıştır. Araştırmada, örneklem seçim tekniği olarak değişik aşamalarda tabakalı, basit tesadüfü ve uygun örneklem seçim teknikleri kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi 88 öğretmen ve 95 öğrenciden oluşmaktadır. Hem öğretmenlerden hem de öğrencilerden elde edilen sözel veriler, nitel veri analiz tekniklerine göre analiz edilerek şu sonuçlar bulunmuştur: II. kademe sınıflarında en sık karşılaşılan iki öğrenci çatışması, küfür ve kavgadır. Öğrenci çatışmalarının nedenlerine ilişkin öğretmen atıfları genellikle kendilerine yer vermeksizin dışa yöneliktir. Öğrenci çatışmalarını, öğretmenlerin çözüm stratejileri ise öğretmen merkezli, yetkeci ve öğrencilerin öz yönetim ve denetimini geliştirmekten uzak olduğu bulunmuştur.

Abstract

Bu araştırmanın amacı, alt sosyo-ekonomik çevrelerde bulunan ilköğretim okulları II. kademe sınıflarında karşılaşılan öğrenci çatışmalarını, nedenlerini ve öğretmenlerin çatışma çözüm stratejilerini hem öğretmenlerin hem de öğrencilerin perspektifinden incelemektir. Araştırma tarama (survey) modeline göre yapılandırılmıştır. Bu bağlamda, hem öğretmen hem de öğrenciler için tamamı açık uçlu sorulardan oluşan iki ölçek geliştirilmiş ve çalışmada kullanılmıştır. Araştırmada, örneklem seçim tekniği olarak değişik aşamalarda tabakalı, basit tesadüfü ve uygun örneklem seçim teknikleri kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi 88 öğretmen ve 95 öğrenciden oluşmaktadır. Hem öğretmenlerden hem de öğrencilerden elde edilen sözel veriler, nitel veri analiz tekniklerine göre analiz edilerek şu sonuçlar bulunmuştur: II. kademe sınıflarında en sık karşılaşılan iki öğrenci çatışması, küfür ve kavgadır. Öğrenci çatışmalarının nedenlerine ilişkin öğretmen atıfları genellikle kendilerine yer vermeksizin dışa yöneliktir. Öğrenci çatışmalarını, öğretmenlerin çözüm stratejileri ise öğretmen merkezli, yetkeci ve öğrencilerin öz yönetim ve denetimini geliştirmekten uzak olduğu bulunmuştur.

Anahtar kelimeler: çatışma yönetimi , davranış yönetimi , öğrencilerin istenmeyen davranışlarıyla başa çıkma stratejileri