Dergiler / Jeoloji Mühendisliği Dergisi / 1984 / Cilt: 8 - Sayı: 1

Bitlis Masifi Avnik (Bingöl) Yöresindeki Zengin Demir Yataklarının Oluşumu

Sayfa
11–15
DOI
—

Özet

Avnik bölgesinde, apatitçe zengin demir cevherleri, yergel olarak iyi korunmuş porfWtik, sferulitik vevolkaniklastik dokular gösteren bazikten felsife kadar defişen kalk=alkâMn metavölkanitlerle (450 Ma) arakatmanlıdır. Demir cevherleri ve metevolkanltler Avnik ve Yayla granitoidleriyle (350 Ma) kesilirler, Demircevherleri ile birlikte bulunan metavolkanitler ve gıaaitoidler üzerine, Alpin orojenezi sırasında kıvrımkınınışve metamorfise olmuş mikafistler ve Permiyen mermerleri uyumsuzlukla oturur.Demir cevherleri bantlı, maaiv ve saçılmış türden olup gnays ve istifteki daha iyi korunmuş metavolkaditlerindereceli geçiş dokanafmda yerleşmiştir, Maısiv meroeksel cevher zonları 1=2 mnVden birkaçsantimetreye kadar defişen laminalanma gösterir. Bantlı cevher zonları magnetît-apatil laminalan içerir.Saçılmış cevher zonları, bölgesel olarak, metavolkanitler içinde yaygın olmasına karşın, genellikle ma=siv cevher zonları çevresinde yoğunla§mi|tıreBütün yatak tiplerinde magnetit, apatit ve aktiaolit egemen minerallerdir; feldispat, kuvars, mika,dlopsit, hornblônd, krossit ve stfen ataesuvar minerallerdir, Klorit, talk, epidot, lallanlt, kalsit, hematit,ilmenit ve rutil düşük sıcaklık retrograd minerallerdir, Ytteey ve yüzeye yakın yerlerde magnetit oluşuklarısürekli olarak martitlepnislerdir. Ayrışmanın son evresi genellikle götite <3Önü§üm §eklmdedir, Fluorapatitkısmen hidrcfcsâl-fluorapatit ve hidrokslapatite ayrışmıştır,Apatitçe zengin demir cevherleri başlangıçta volkanik ortamda olupnuş olup yüksek düzeyde bölümaelleşmegeçiren magmadan ayrılan kanfmayan sıvılardan oluştufu sonucuna vanlmıştır. Birlikte bulunanapatit ve magnetit ile bunlarla ara katmanlı olan metavolkanitlerin RE© verileri de bu sonucu destekler,Apatitçe zengin demir cevherleri Avnik granitoîdiğle kesildiği yerlerde, remobülze olarak büyük magnetit,apatit ve aMinolit kristalleri içeren af sı türde cevher damarları oluşturur.

Anahtar kelimeler: Bitlis Masifi, Avnik, Bingöl, Demir