Dergiler / Çukurova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi dergisi / 2012 / Cilt: 27 - Sayı: 2

Battalgazi (Malatya) Bölgesi Manganez Cevherleşmelerinin Mineralojik, Jeokimyasal Özellikleri ve Zenginleştirilebilirliliğinin Araştırılması

Investigation of Mineralogical, Geochemical Features and Ore Enrichment of Manganese Ore Deposits in Battalgazi (Malatya) Region

Sayfa
61–72
DOI
—

Özet

Bu çalışma, Malatya İspendere bölgesinde L41-a4 paftasında bulunan manganez cevher oluşumlarının kimyasal, mineralojik özelliklerinin ve kullanım alanlarının belirlenmesini amaçlamıştır. Yarma açılan damar ve mercek yayılımlı noktalardan alınan numuneler üzerinde yapılan optik incelemelerde, damar tipi cevherleşmelerde: yakobsit (jacobsite), hematit, manyetit, amorf mangan (eser miktarda), manganit, nabit bakır (eser miktarda); mercek tipi cevherleşmelerde: az miktarda hematit (ince tanelisubmikroskobik), psilomelan ve eser miktarda da manganit tespit edilmiştir. XRD sonuçlarına göre mineral parajenezleri; hematit, iwakiite/jacobsite, bixbyite, piyemontit, kuvars, kil minerali, talk, piroksen grubu mineral, serpantin grubu mineral, feldispat grubu mineral, illit/mika grubu mineral, amfibol, tespit edilmiştir. Ana oksitlerin büyüklük sırası, yapılan kimyasal analiz sonuçlarına göre Fe2O3, MnO, SiO2, CaO, Al2O, PO5’dir. Buna göre, Fe/Mn oranları ortalama 1,67’dir. Cevherleşmelerin, yapılan kökensel tespitinde ekzhalatif sedimanter tip yataklanma modeline daha yakın olduğu görülmüştür. Mn/Fe oranını arttırmak amacıyla yaş manyetik ayırıcı kullanılarak yapılan zenginleştirme deneylerinde gauss şiddetinin yükselmesi ile birlikte manyetik olmayan kısımda Mn/Fe oranının yükseldiği belirlenmiştir. İspendere/Malatya bölgesi manganez cevherleşmelerinin endüstriyel alanda ekonomik olarak kullanımının yüksek tenörlerde işletilmelerinin mümkün olduğu ortaya konulmuştur

Abstract

In this study, it was aimed to determine the chemical and mineralogical features of manganese ore formation in the section numbers of L41-a4 in Malatya Ispendere region and its usage area. Due to optical analysis on the samples taken from the cut-hole points with vein and lenticular distribution, jacopsite, hematite, magnetite, traces of amorpous manganite, manganite, traces of nabit copper (sparingly) were detected in vein-type mineralization, whereas traces of hematite (fine grained-submicroscopic), psilomelan and traces of manganite were observed in lenticular mineralization. XRD studies indicated that mineral paragenesis were mainly hematite, iwakiite/jacopsite, piyemontit, quartz, clay mineral, talc, pyrogenic, serpentine, feldspar and illite/mica mineral groups, amphibole, bixbyite. According to the chemical analysis, the size order of the main oxides were as Fe2O3, MnO, SiO2, CaO, Al2O3, P2O5. Accordingly, the average Fe/Mn was 1,67. Considering natural origin, mineralization was sedimentary exhalative. As a result of enrichment effort to increase Mn/Fe ratio using wet magnetic separator, Mn/Fe ratio in non-magnetic parts were observed to increase with an increase in gauss intensity. It was concluded that manganese mineralization is economically feasible in Ispendere/Malatya region and can be worked in high grades

Anahtar kelimeler: Malatya (Battalgazi/İspendere), maden karmaşığı, manganez cevherleşmesi, yaş manyetik ayırıcı