Dergiler / Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi / 2017 / Cilt: 2017 - Sayı: 8

Vatandaşlık ve Vatandaşlık Eğitimi Hakkında Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin İnançları

Social Studies Teachers’ Beliefs on Citizenship and Citizenship Education

Sayfa
18–41
DOI
—

Özet

Vatandaşlık eğitimi ile ilgili Türkiye’de en önemli derslerin başında sosyal bilgiler gelmektedir. Sosyal bilgiler öğretim programında vatandaşlık eğitimi ile ilgili hedefler açık bir şekilde ifade edilmiştir. Ancak öğretmenin sahip oldukları inançlar, sınıf içindeki öğretim süreçlerini ve öğrenci davranışlarını etkileyebilmektedir. Bu çalışmada vatandaşlık ve vatandaşlık eğitimi hakkında sosyal bilgiler öğretmenlerinin inançlarının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmış, 12 farklı sosyal bilgiler öğretmeniyle görüşmeler yapılmıştır. Araştırmacılar tarafından geliştirilen görüşme sorularının hazırlanmasında Phipps (2010) ‘in çalışmasından faydalanılmıştır. Araştırma sürecinde yarı yapılandırılmış görüşme ile elde edilen veriler, yazılı doküman haline getirilmiş ve ardından içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonuçları göstermektedir ki sosyal bilgiler öğretmenlerinin tamamı sosyal bilgiler öğretiminin temel amacının vatandaşlık eğitimi, değer aktarımı ve sosyal bilimlerin öğretimi olduğuna inanmaktadır. Sosyal bilgiler öğretmenleri Türk Tarihi ve milli günler ile ilgili yapılan etkinliklerden büyük gurur duymaktadır. Sosyal bilgiler öğretmenlerinin tamamı sosyal bilgiler ile etkili vatandaş yetiştirme arasında doğrudan bir ilişki olduğuna inanmaktadırlar, ancak aktif vatandaş tanımlarında bazı sorunlar bulunmaktadır.

Abstract

Social studies are one of the most important courses in Turkey regarding citizenship education. The objectives of citizenship education in the social studies curriculum have been clearly expressed. However, teachers' beliefs affect teaching processes and student behaviors in the classroom. This study explores secondary social studies teachers’ beliefs about the concept of citizenship and citizenship education. Qualitative research method has beem used in the research and twelve different social studies teachers have been interviewed. Phipps (2010)’s work has been used to prepare the interview questions developed by the researchers. The data obtained by the semi-structured interview has been analyzed by content analysis. The results show that social studies teachers believe that the main purpose of social studies education is citizenship education, value transfer and teaching of social sciences. Social studies teachers are proud of the activities related to Turkish History and national holidays. All social studies teachers believe that there is a direct relationship between social studies and effective citizen training, however there are some problems with active citizen definitions.

Anahtar kelimeler: Vatandaşlık, Vatandaşlık Eğitimi, Sosyal Bilgiler, Öğretmen, İnanç