SÜLEYMÂN FÂİK EFENDİ’NİN MÜSTAKÎMZÂDE SÜLEYMÂN SADEDDÎN EFENDİ HAKKINDAKİ DEĞERLENDİRMELERİ ÜZERİNE

Özet

Osmanlı dönemi içerisinde çok sayıda eser te’lif eden büyük âlimler yetişmiştir. Bu dönemin önemli isimlerinden biri de 150’den fazla eseri olan Müstakîmzâde Süleyman Sadeddin Efendi’dir. 18. asırda dünyaya gelen ve yüzyılın sonlarına doğru vefat eden müellif; biyografik, edebî, dinî, tasavvufî ve hikemî eserler kaleme almıştır. Müstakîmzâde hakkında en kapsamlı incelemeyi, İbnülemin Mahmud Kemal İnal yapmıştır. İnal, Müstakîmzâde’nin Tuhfe-yi Hattâtîn adlı eserini yayımlamış ve eserin giriş kısmında müellife dair ayrıntılı bilgi vermiştir. Müellif üzerine Süleyman Fâik Efendi ise en önemli eseri olarak görülen mecmuasında olumsuz değerlendirmeler yapmıştır. Diğer yandan İbnülemîn ise incelemesinde Süleyman Fâik Efendi’nin Müstakîmzâde hakkında yaptığı değerlendirmelere karşı çıkmıştır. Bu tartışmaya daha sonra Sadeddin Nüzhet Ergun da dahil olmuş ve Türk Şairleri adlı eserinde İbnülemîn’in Süleyman Fâik Efendi hakkındaki değerlendirmelerine tenkitte bulunmuştur. Bu çalışmanın esasını da Süleyman Fâik Efendi’nin Müstakîmzâde hakkında değerlendirmeleri, Süleyman Fâik Efendi’nin Müstakîmzâde üzerine söyledikleri hakkında İnal’ın değerlendirmeleri ve Ergun’un her iki değerlendirme üzere olumlu ya da olumsuz eleştirileri oluşturmuştur.