Dergiler / Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi / 2016 / Cilt: 19 - Sayı: 41.YIL ÖZEL SAYISI

Yaklaşan Tehlikenin Farkına Varmak: İktisadi Büyüme, Nüfus ve Çevre Kirliliği İlişkisi

AWAKEN of FORTHCOMING DANGER: THE RELATIONSHIP between ECONOMIC GROWTH, POPULATION and ENVIRONMENTAL POLLUTION

Sayfa
57–73
DOI
—

Özet

Çevre ile ilgili çalışmalar 20. yüzyılın başlarından itibaren iktisat yazınında ilgi görmesine karşın İkinci Dünya Savaşı sonrasında bu eğilim iyiden iyiye artmıştır. Çevrenin iktisadi bir değişken olarak kabul edilmesi ile birlikte bu alandaki çalışmalar derinleştirilmiştir. Özellikle, 1990’lardan sonra küresel çevre kirliliğine ve çevrenin korunmasına yönelik eğilimler ve kamusal politikalar artmaya başlamıştır. Ekonomik büyüme ve çevre kirliliği arasında doğrusal bir bağlantı vardır. Literatürde, yapılan araştırmalardan farklı sonuçlar çıkmasına rağmen bu iki değişken arasındaki bağlantının güçlü olduğu görülmektedir. Ekonomik büyüme ile kirlilik arasında çoğunlukla eş yönlü ilişki tespit edilirken bazı çalışmalarda ekonomik büyüme ile kirlilik arasında ters yönlü bir ilişki de tespit edilmektedir. Ekonomik büyüme ile çevre kirliliği arasındaki ilişkiye odaklanmış olan çok sayıda çalışma mevcuttur ancak bu çalışma diğerlerinden biraz daha kapsamlıdır. Bu çalışmada, dünya bankası verilerinden hareketle sınıflandırılmış olan 27 yüksek gelir gurubundaki ülke, 24 orta gelir gurubundaki ülke ve 10 düşük gelir gurubundaki ülkeden olan toplamda 61 ülkenin 1990-2013 yılları arasındaki (24 yıl, yıllık veriler) ele alınarak bir panel veri analizi yapılmıştır. Çalışmada elde edilen bulgular literatürün genel eğilimleri ile uyumludur. Üç farklı değişkenin birbiri ile etkileşimi söz konusudur. Nüfus kişi başı refahın bir Granger nedenidir. Aynı zamanda nüfus karbondioksit artışına neden olurken tersi durumun geçerli olmadığı görülmektedir. Diğer yandan, kişi başı refah karbon emisyonunu artırırken bunun tersi de geçerlidir. Gelir, nüfus ve kirlilik verileri, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) yıllık ülke verileridir. Analiz sonucunda, nüfus, gelir düzeyi ve CO2 emisyonu arasında güçlü bir ilişkinin varlığı test edilmiştir.

Abstract

Studies with regard to environment had attention in early 20th century and this trend has thoroughly increased after World War II. After the term of environment is accepted as an economic term studies about it are getting deeper. Especially, the issue of global environmental pollution has been rising since 1990s and economies of the globe are busy to save environment by different public policies. There is a linear relationship between economic growth and environmental pollution. Even though studies conducted in the literature revealed different conclusions, the common feature about it is that the relationship between these two variables is strong. Commonly, economic growth and pollution have the same direction but some studies revealed that there is a negative relationship between these two phenomena. There are many different studies focus on CO2-economic growth relations in literature, but concept of this study is more comprehensive. The data includes 61 countries’ carbon dioxide emissions, population, level of per capita income, which of 27 are from high-income, 24 are from middle-income, 10 are from low-income. A Panel Data Analysis is conducted for the annual cross-country data which is between 1990-2013 (24 years, annual data) in order to examine relationship between economic growth and environmental pollution. The findings of the study are matching the general trend of literature. Three variables interact with each other. Population is granger cause of wealth and vice versa. At the same time time population is granger cause carbon emissions rate but there are no interaction from carbon emissions rate to population. On the other side, increasing of per capita welfare is granger cause of carbon emissions and vice versa. It is revealed in this study that there is a strong and important correlation between population, level of per capita income and carbon dioxide emissions.

Anahtar kelimeler: Ekonomik Büyüme, CO2 Emisyonu, Panel Veri Analizi