Dergiler / Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi / 2020 / Cilt: 7 - Sayı: 1
Kira Sözleşmelerinde Kullanılan Hukuk Benzeri Dilin Betimlemeli Çözümlenmesi
- Sayfa
- 1–21
- DOI
- —
Özet
Yaygın bir şekilde özel alan çevirisi yapılmasına rağmen edebi metinlerin dışındaki metinlerin çevirileri ile ilgili yapılan araştırmaların sayısı oldukça azdır. Edebi metinlerin dışında ve bir hukuk metin türü olarak sınıflandırılan kira sözleşmelerinin metin dilbilimsel betimlenmesi, sözcük ve söz dizimi çerçevesinde bu çalışmada ele alınmıştır. Bütünce, Türkçe (kaynak metin olarak) ve İngilizce (kaynak metin ve erek metin olarak) hazırlanan sınırlı sayıdaki kira sözleşmelerinden oluşmaktadır. Bu metinler çözümlendiğinde, benzer hukuk metinlerinde olduğu gibi, kişisel olmayan zamirler ve belirgin bir üslupla yazılan cins isimleri gibi nesnel kullanımlara yer verildiği görülmektedir. Diğer normatif metinlerden farklı olarak, bu kira sözleşmelerinde daha kısa cümlelerin ve az sayıda eski kelime ve yapıların yer aldığı ve temel cümle fiillerinde edilgen yapıdan ziyade etken yapının kullanıldığı görülmektedir. Yasal olarak bağlayıcı olan diğer hukuk metin türleri kıyaslandığında, bütünce içerisinde yer alan kira sözleşmelerinin metin dilbilimsel özellikleri, daha sade, hukuk benzeri bir dil kullanıldığına da işaret etmektedir. Eğitim seviyeleri, ekonomik ve kültürel durumları ve kiralama konusundaki birikimleri birbirinden farklı olan sözleşme taraflarının, hukuk benzeri bir dil kullanılmasıyla sözleşme maddelerini daha kolay anlayacakları aşikardır.
Abstract
Despite the high frequency of the specific field translation, there are considerably few studies on the translation of the non-literary (non-fictional) texts. Accordingly, this study was pursued to elaborate one specific legal genre, namely lease contracts, by describing its textually-defined linguistic units within the lexical and syntactic framework. Upon analysing a limited corpus of Turkish leasing contracts (as source texts) and those of English (as source and target texts), it has been found out that like other similar legal texts, they embrace such impartial usages as the gender-neutral pronouns and conspicuously stated common nouns. Unlike the other normative texts, these lease contracts include shorter sentences and few archaic words and structures, and active voice rather than passive voice is used in the verbs of their main clauses. When contrasting with the other legally enforceable texts, these textually-defined linguistic units of the corpus can be associated with a plain language usage; thus, it can be stated that a quasi-legal language is used in these lease contracts. Obviously, by virtue of this quasi-legal language, all the parties with different educational, economic, and cultural backgrounds as well as having different levels of experience and knowledge on leasing may comprehend the contractual terms much more easily.